Midesi dolu ve boş Rat'larda künt batın travması sonucu oluşan iç organ yaralanmalarının karşılaştırılması

Travma, gençlerin hastalığı olup gelişmiş ülkelerde 1?44 yaş arasında gerçekleşen ölüm sebepleri arasında ilk sıradadır. Tüm yaşlar arasında ise üçüncü sırada ölüm sebebini oluşturmaktadır.Bu çalışmada midesi dolu ve midesi boş sıçanlarda künt batın travması (KBT) sonucu batın organlarında yaralanma farklılığı olup olmadığı, travmanın yönüne göre hangi batın organın daha fazla etkilendiğinin araştırılması amaçlanmıştır.Literatürde kullanılacak travma kuvvetiyle ilgili veri bulunmadığından deneysel çalışmaya geçilmeden önce pilot çalışma yapılarak sıçanlarda ani ölüme neden olmayan ölçülebilir travma kuvvetini belirlemek amacıyla Özel ve arkadaşları tarafından tarif edilen metoda uygun olarak kurulan düzenekle 40 cm ve 45 cm'den 200 gr. ve 250 gr. ağırlıklar sıçanların batın bölgesine isabet edecek şekilde serbest düşmeye bırakıldı. En uygun travma kuvveti (F=69,978N) ve absorbe edilen enerji (E= 0,979 Joule), 40 cm'den bırakılan 250 gr ağırlıkla elde edildi.Sıçanlara ketamin ile anestezi uygulandıktan sonra sürtünmesiz ortamda serbest düşme ile batın bölgesine künt travma uygulanacak şekilde düzenek hazırlanarak deneysel çalışmaya geçildi.KBT uygulanan 36 sıçan değerlendirmeye alındı. Sıçanlar 6 gruba ayrılarak; 1. grupta midesi boş olup önden travma uygulanan, 2. grupta midesi boş ve sağdan travma uygulanan, 3. grupta midesi boş ve soldan travma uygulanan, 4. grupta midesi dolu olup önden travma uygulanan, 5. grupta midesi dolu olup sağdan travma uygulanan ve 6. grupta midesi dolu olup soldan travma uygulananlar incelendi. Travmadan 30 dakika sonra sıçanlar dekapite edilerek değerlendirildi. Midenin dolu ya da boş olmasına, travmanın önden, sağdan veya soldan gelmesine göre batın organlarında meydana gelen yaralanmalarda istatistiksel farklılık olup olmadığı araştırıldı.Bu çalışmada en sık karaciğer, ikinci sırada dalak ve üçüncü sırada ise ince bağırsakların yaralandığı tespit edildi. Karaciğer ve dalak yaralanmaları açısından gruplar arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0.05). Diger organ yaralanmaları açısından farklılıklar ise istatistiksel olarak anlamlı değildi.Midesi boş olan gruplarda solid organlardaki yaralanmanın sayıca daha fazla ve evre olarak da daha yüksek olduğu görüldü. Midesi dolu olan deneklerde ise gastrointestinal sistem (GİS) yaralanmalarının daha fazla olduğu tespit edildi. Ancak bu fark istatistiksel olarak anlamlı değildi.Sonuç olarak, bu çalışmada KBT'na bağlı batın içi organlardaki yaralanmaların daha önce yapılan geriye dönük çalışmalarla benzerlik gösterdiği belirlendi. Midenin dolu ya da boş olmasına ve travmanın yönüne göre batın içi organlarda farklılık olduğu tespit edildi. Ancak KBT ile ilgili deneysel çalışma sayısı az olduğundan, bu çalışmanın daha sonradan yapılacak deneysel çalışmalara katkıda bulunacağı kanaatine varıldı.