Migren hastalarında koroner mikrovasküler fonksiyonların değerlendirilmesi

Migren şiddetli baş ağrısı atakları ile seyreden, otonomik ve nörolojik yakınmaların eşlik ettiği yaygın nörovasküler bir hastalıktır. Vücuttaki bir çok sistemi etkileyebilen migrenin kardiyovasküler sistem üzerine olan etkileri henüz net olarak bilinmemektedir. Çalışmamızda koroner akım rezervi (KAR) ölçümüyle migren ile ilişkili olabilecek koroner mikrovasküler işlev bozukluğunun ortaya konulması amaçlanmıştır. Kontrollü klinik çalışma olarak planlanan araştırmamıza, migreni olan 40 kişi ve 35 sağlıklı birey alındı. Transtorasik ekokardiyografi ile sol ön inen arterin orta ya da uç kesiminde koroner arter akımı görüntülendi. Kesikli dalga Doppler ile sistolik ve diyastolik koroner akım hızları, istirahatte ve dipiridamol infüzyonu sonrasında (0,56 mg/kg/4 dak) ölçüldü. KAR≥2 olan değerler normal kabul edildi. Çalışmaya katılanların 52'si (%69,3) kadın, 23'ü (%30,7) erkekti. Yaş ortalamaları migren ve kontrol grubunda benzerdi (30,7±7,5; 33,7± ,5; p>0,05). Hastaların cinsiyetleri iki grupta da benzerdi. Çalışmanın sonucunda; migren grubunda, kontrol grubuna göre KAR anlamlı olarak daha düşük saptandı (1,99±0,3; 2,90±0,5; p<0,05). Her iki grubun sol ventrikül atım oranları benzerdi. Ancak mitral anülüs lateral ve septal sistolik hızı, kontrol grubuna göre migrenli hastalarda daha azalmış bulundu. Sol ventrikülün doluş basıncını yansıtan mitral akım erken diyastolik hızının, mitral anülüs erken diyastolik hızına oranının (E/E' lateral ve E/E' septal) migren grubunda kontrol grubuna göre arttığı saptandı. Tüm bu bulgular ışığında; migrenli hastalarda saptanan bozulmuş KAR değerlerinin, koroner mikrovasküler işlev bozukluğuna bağlı olabileceği düşünüldü. Koroner mikrovasküler işlev bozukluğunun ise; migrenin oluşumunda rol aldığı düşünülen endotel gevşeme bozukluğu, vazomotor fonksiyonlarda bozulma ve sistemik inflamatuvar faktörlerin artışıyla ilişkili olabileceği sonucuna varıldı. Bulgularımızdan bir diğeri olan, mitral anülüs sistolik hızında azalma, migrenli olgularda klinik öncesi sol ventrikül sistolik işlev bozukluğunu gösterebilir. Migrenlilerde arttığı bulunan E/E' oranı ise erken dönem diyastolik fonksiyon bozukluğunu belirtebilir. Anahtar Kelimeler: Migren, Koroner akım rezervi, Mikrovasküler işlev bozukluğu