Mimarlık ve bilim kurgu edebiyatı arakesitinde J. G. Ballard'ı okumak

Çıkış noktası mimarlık-edebiyat ilişkisini irdelemek olan bu çalışmanın amacı, mimarlık söyleminin disiplinlerarası bir yaklaşıma gereksinim duyduğu varsayımıyla mimarlığın sınırları dışında iki farklı alanın ?edebiyat ve bilim kurgu- kaynaştırılarak ele alındığı bir çerçeve kurmaktır. Bu çerçeveyi, bilim kurgu edebiyatında bulunan mimari ve kentsel nesne ya da bunların içinde bulunduğu sosyal koşullardan yola çıkarak, mimarlığın epistemolojik alanına yapılacak çıkarımlar olarak tanımlamak olanaklıdır. Bu bağlamda, sosyal eleştiri için bir araç olabilecek bilim kurgusal alanın gelecek tahminlerini mimarlık söylemine sistemli bir biçimde aktarmanın olanağı, çalışmanın biçim almasında bir diğer etmen olmuştur.Aynı zamanda mimarlık kuramcısı için edebiyat çerçevesinde söylemini kurabilmesi açısından, önerdiği yöntemin uygulanmasının yararını da vurgulayan çalışma boyunca, bilim kurgu edebiyatında yer alan mekansal verilerin modern mimarlık hareketinin eleştirildiği yakın geçmiş mimarlık söylemlerinde karşılıklarının benzer bir biçimde var olduğu gösterilmiştir. Bu amaç doğrultusunda, bilim kurgunun artık insanlığın geleceği ile değil, şimdiki durumumuzu yorumlamakla ilgilenmesi gerekliliğini savunan Yeni Dalga akımının öncülerinden J. G. Ballard'ın 1957-2006 arasında üretmiş olduğu on altı roman ve öyküsüne ait metinlerden elde edilen anlam yoluyla, kent-içi bağlamındaki ütopyalar ve banliyö ütopyaları ve bunlara ilişkin fiziksel, sosyal ve psikolojik sonuçlarından elde edilen verilerle kategorilerin oluşturulmasıyla modern mimarlık eleştirisi söylemleri doğrultusunda bir çözümleme yapılmıştır.Sonuç olarak, bilim kurgu söyleminin sorun olarak tanımladığı, ancak mimarlık söyleminde yer bulmamış kavramların ve sonuçların ortaya konması ve yazınsal ve bilim kurgusal söylemden gelen bu çıkarımların mimarlık bilgisinin yeniden üretiminde yararlı bir araç olduğunun gösterilmesi bu çalışmanın katkısı olarak görülebilir.