Nanoplastiklerin sucul bir organizma olan tetrahymena thermophila'da genotoksik ve sitotoksik etkilerin araştırılması

Plastik atıklar çevre kirliliği için oldukça önem arz etmektedir. Zaman içerisinde plastiklerin üretimi ve aşınımı ile ortaya çıkan nanoplastiklerin artan çevresel varlığı sebebiyle, canlı organizmalar üzerinde potansiyel etkilerinin araştırılması daha önemli hale gelmektedir. Bu çalışmada, nanoplastiklerin sucul bir organizma olan Tetrahymena thermophila üzerindeki genotoksik ve sitotoksik etkileri incelenmiştir. Farklı konsantrasyonlarda Tetrahymena thermophila üzerinde nanoplastik maruziyeti gerçekleştirilmiştir. MTT testi ile hücre canlılığı değerlendirilmiş ve konsantrasyona bağlı olarak sitotoksik etki gösterdiği tespit edilmiştir. Ayrıca LD₅₀ değeri 183,71 mg/L bulunmuştur. COMET (alkalin tek hücre jel elektroforezi) testi ile DNA hasarı analiz edilmiş ve nanoplastiklerin genotoksik etkiye yol açtığı belirlenmiştir. Oksidatif stres parametrelerinden katalaz (CAT), süperoksit dismutaz (SOD) ve glutatyon S-transferaz (GST) enzim aktiviteleri ölçülmüş, nanoplastiklerin antioksidan savunma sistemini bozarak oksidatif strese neden olduğu gözlemlenmiştir. Lipid peroksidasyon (MDA düzeyleri) analizleri, hücre zarlarında oksidatif hasarın varlığını doğrulamıştır. Bu bulgular, nanoplastik kirliliğinin sucul ekosistemler üzerindeki potansiyel risklerini ortaya koymakta olup, ilerleyen çalışmalar için önemli bir referans oluşturmaktadır.