Nitelikli personel eksikliği ile iş yükü stresi arasındaki ilişkide okullardaki şiddetin aracılık rolü

Bu araştırmada, nitelikli personel eksikliği ile yöneticilerin iş yükü stresi arasındaki ilişkide okuldaki şiddet sıklığının aracılık rolünün incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda araştırma nicel yaklaşımlardan betimsel (tarama) model ile yürütülmüştür. Araştırmanın evrenini Türkiye'deki ilkokul, ortaokul ve liselerde görev yapan yöneticiler oluşturmakta iken, örneklemi TALIS tarafından toplanan 825 okul yöneticisinden oluşmaktadır. Bu çalışmada lisedeki okul yöneticilerinin verdikleri yanıtlar dikkate alınmıştır. Bu bağlamda araştırmaya katılan toplam 448 tane okul yöneticisinden bazı anketlere katılmadığı belirlenen 6 okul müdürü çalışma kapsamının dışında bırakılmış olup araştırma 442 okul yöneticisi ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın verileri TALIS tarafından geliştirilen okullardaki suç ve şiddet ölçeği, iş yükü stresi ölçeği ve nitelikli personel eksikliği ölçeği kullanılarak elde edilmiştir. Araştırma verilerinin analiz sürecinde, ilk olarak katılımcıların sosyo-demografik bilgileri için betimsel istatistik ölçüleri (frekans ve yüzde) daha sonra ise değişkenler arasındaki ilişkilerin belirlenmesi için korelasyon analizi ve aracılık modeli için ise yapısal eşitlik modellemesi kullanılmıştır. Ayrıca her bir ölçme aracının geçerlik ve güvenirlik kanıtları için doğrulayıcı faktör analizi ve Cronbach alfa ve McDonalds omega katsayıları hesaplanmıştır. Elde edilen bulgulara göre araştırma kapsamında ele alınan iş yükü stresi, nitelikli personel eksikliği ve okullardaki şiddet sıklığı arasındaki ikili korelasyonların istatistiksel olarak anlamlı oldukları tespit edilmiştir. Araştırma kapsamında kurulan aracılık model sonucunda, yöneticilerin is yükü stres düzeyleri ile kurumlarındaki nitelikli personel eksikliği arasındaki ilişkide kurumundaki şiddet sıklığının kısmi aracılık rolüne sahip olduğu bulunmuştur. Bu sonuca göre okullardaki şiddet sıklıkları az olan okul yöneticilerinin iş yükü stres düzeylerinin de az olduğu ve nitelikli personele duyduğu ihtiyacın da azaldığı görülmektedir. Bu bağlamda Milli Eğitim Bakanlığı özellikle şiddet sıklığı yüksek olan okullarda nitelikli personel sayısını artırarak, okul yöneticilerinin iş yükü stresini azaltmada yardımcı olabileceği düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Eğitim yönetimi, Nitelikli personel eksikliği, Okullardaki şiddet, İş yükü stresi, Aracılık rolü.