Okul öncesi dönemdeki yabancı çocukların okula uyum süreçlerinde Türkçenin rolünün incelenmesi

Türkiye son yıllarda farklı ülkelerden göç almıştır. Antalya, Türkiye'de göçün en yoğun gerçekleştiği illerden bir tanesidir. Her ne kadar Antalya'da farklı ülke vatandaşları ikamet etse de ülke sıralamasında göre Rus vatandaşların bariz bir üstünlüğü vardır. Göç beraberinde birçok sorunu getirmekle birlikte bunlardan biri eğitim başlığıdır. Eğitime Türkiye'de başlamak zorunda kalan yabancı uyruklu çocuklar, uyum süreçlerinde dil konusunda birtakım zorluklarla karşılaşmaktadır. Bu zorluklarla karşılaşıldığında Türkçenin rolü ile ilgili araştırmanın yapıldığı bu çalışmada okul öncesi öğrenciler çalışma grubunu oluşturmaktadır. Öğrenci seçiminde yaşa bağlı değerlendirmelerin yapılabilmesi adına dört, beş ve altı olmak üzere farklı yaştaki çocuklar seçilmiştir. Okul öncesinde eğitim gören üç Rus uyruklu öğrenci tüm eğitim yılı boyunca gözlemlenerek öğretmenleri tarafından gelişimleri aylık gözlem formuna işlenmiştir. Durumun farklı bakış açılarıyla ortaya konması adına velilere ve öğretmenlere de anket çalışması uygulanmıştır. Araştırma sonucu öğrenci, öğretmen ve veli olmak üzere üç ayrı başlıkta irdelenmiştir. Velilere yönelik yapılan anket sonuçlarından çocuklarının dil gelişimine katkısı ve desteği araştırılmıştır. Dil gelişiminde katkı sağlamayan velilerin çocukları okul sürecinde bu sorunu öğretmen, akran desteği ile aştığı gözlenmiştir. Öğretmenlerin yabancı uyruklu çocukların eğitimi konusunda genel hatlarıyla yeterli düzeyde eğitim ve deneyime sahip olmalarının uyum süreçlerinde olumlu katkıları gözlenmiştir. Öğrenci bakımından yapılan değerlendirmeler genel dil gelişimi bakımından, dilin bilişsel yönden, sosyal ve duygusal yönden olmak üzere üç farklı aşamada değerlendirilmiştir. Her üç aşamadaki değerlendirmede de her ne kadar aylık olarak farklılıklar ortaya çıksa da, eğitim yılı sonunda her üç öğrenci de tüm kazanımları elde etmiştir. Bu durum yaşın dil gelişiminde sonuca etki eden bir faktör olmadığını göstermiştir. Velilere, öğretmen önerisi ile dil gelişiminde ihtiyaç duyulması halinde ek ders desteği alınmasının gerekliliği uyum sorununu aşmada faydalı olduğu anlaşılmıştır. Uyum sürecinin dil konusunda aşılmasında öğrenci, öğretmen, veli üçlüsündeki dayanışmanın önemi bu çalışma ile yeniden ortaya konmuştur.