Ortaöğretim matematik öğretmen adaylarının problem çözme durumlarındaki matematiksel yaratıcılıkları üzerine nitel bir araştırma

Yaratıcı olarak sorgulama ve düşünme yeteneklerinin daha çok önemli hale geldiği günümüzde matematiksel yaratıcılık konusu büyük önem taşımaktadır. Ancak yaratıcılık, matematikte ve matematik eğitiminde keşfedilmemiş bir alandır. Matematiksel aktivitelerin yaratıcılıkla çok yakından iç içe olmasına rağmen, okullarımız öğrencilere matematiğin bu yönü ile ilgili çok az deneyim sağlamaktadır.Bu araştırmada temel olarak ?Ortaöğretim matematik öğretmen adaylarının matematiksel problemleri çözme durumlarında sergiledikleri yaratıcı düşünme becerilerinin özellikleri nelerdir?? sorusuna cevap aranmıştır. Öğretmen adaylarının matematiksel problemleri çözme durumlarında sergiledikleri problem çözme davranışları, problem çözme süreci içinde yaşadıkları güçlüklerin nedenleri ve akıcı, esnek ve orijinal düşünme becerileri açısından yaratıcı düşünme becerileri incelenmiştir.2006?2007 öğretim yılı bahar döneminde 3. sınıflar için `Matematikte Seçme Konular' adındaki seçmeli dersi alan 22 ortaöğretim matematik öğretmen adayı ile yürütülen bu araştırmada nitel araştırma yaklaşımı kullanılmıştır. Konu hakkında `derinlemesine bilgi' edinilmek amacıyla ders içi gözlemler, öğretmen adaylarının günlükleri ve yarı yapılandırılmış görüşmeler olmak üzere üç farklı veri toplama metodu kullanılmıştır. Veri analizinde gömülü (grounded) teorinin kodlama tekniklerinden yararlanılmıştır.Verilerin analizi sonucunda matematiksel problemleri çözme sürecinde öğretmen adaylarının farklı problem durumlarında farklı problem çözme davranışları geliştirdikleri tespit edilmiştir. Problem çözme süreci içinde ise çözüm ya da fikir üretmede kullanmış oldukları bazı stratejiler ve bu stratejileri kullanış şekillerine bağlı olarak bazı güçlüklerle karşılaştıkları gözlemlenmiştir.Araştırma bulguları yaratıcı düşünme becerilerinin (akıcı, esnek ve orijinal düşünme becerileri) genel olarak bireysel ve dış faktörlere bağlı olarak değişebileceğini ancak, bu faktörlerin hiçbirinin tek başına yaratıcı düşünme becerilerini doğrudan etkilemeyeceğine işaret etmektedir.