Özel gereksinimli öğrencilere yönelik destek eğitim odası uygulamalarına ilişkin öğretmen ve aile görüşlerinin belirlenmesi

Bu araştırmanın amacı, 2017-2018 öğretim yılında Bolu ilinde destek eğitim odası bulunan ilkokullarda ve ortaokullarda, özel gereksinimli öğrencilere destek eğitim odasına eğitim veren öğretmenlerin, öğrencilerin sınıf öğretmenlerinin ve ailelerinin destek eğitim odasında yönelik görüşlerinin belirlenmesidir. Araştırma 2017-2018 öğretim yılında Bolu ilinde destek eğitim odası bulunan 10 okulda, 14 destek eğitim odası öğretmeni, 12 sınıf öğretmeni ve 8 ailenin gönüllü katılımıyla yürütülmüştür. Araştırma da nitel araştırma yöntemlerinden yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmış, veriler yüz yüze görüşmeler yolu ile toplanmıştır. Araştırmada görüşmelerden elde edilen nitel verilerin analizinde kodlama, temalar ve bunların organize edilmesi aşamalarından oluşan içerik analizi yapılmıştır. Araştırma bulgularına göre; destek eğitim odası öğretmenlerinin görüşlerine bakıldığında, öğretmenlerin yasal düzenlemeler hakkında bilgi sahibi olduğu, öğrencilerinin sınıf içi davranışlarına ilişkin bilgileri öğretmenlerinden öğrendiklerini belirtmişlerdir. Öğretmenlerin destek eğitim odasında yaptığı fiziksel düzenlemeler ile ilgili olarak dikkat dağıtıcı unsurları ortadan kaldırdıkları ve BEP'i uygularken de öğrencilerin devamsız olmasından kaynaklı zorluklar yaşadıklarını belirtmişlerdir. Destek eğitim odası öğretmenleri, öğretimde soru-cevap yöntemini kullandıklarını, materyal olarak ders kitabı ve kaynak kitaplardan yararlandıklarını belirtmişlerdir. Pekiştireç türlerinden daha çok sözel pekiştireci kullandıklarını ve öğretim sonunda bir değerlendirme yapmadıklarını belirtmişlerdir. Öğretmenler idarecilerin planlama, işleyiş ve yer gösterme konularında yardımcı olduklarını, ailelerin ise destek eğitime hiç katkı sunmadıklarını belirtmişlerdir. Sınıf öğretmenlerinin görüşlerine bakıldığında da, yasal düzenlemelere yönelik rehber öğretmen ve idareden bilgi aldıklarını, destek eğitim odasındaki eğitime destek vermek için paralel çalışmalar yürüttüklerini belirtmişlerdir. Sınıf öğretmenleri destek eğitim odasındaki fiziksel düzenlemeleri yetersiz bulduklarını, bu odada hangi yöntem ve teknikle ders yapıldığını bilmediklerini de ifade etmişlerdir. Destek eğitim odasında bilgisayar ve akıllı tahtanın olduğunu, kendi sınıflarında fiziksel bir düzenleme yapmadıklarını belirtmişlerdir. Sınıf öğretmenleri de öğretim esnasında öğrencileri motive etmek için basit sorular yönelttiklerini fakat öğretim sonu değerlendirmesi yapmadıklarını belirtmişlerdir. Sınıf öğretmenleri idarecilerin işleyiş ve planlama konusunda yardımcı olduklarını, ailelerinde destek eğitim odasındaki çalışmaları desteklediklerini belirtmişlerdir. Destek eğitim odası öğretmenleri ve sınıf öğretmenleri, destek eğitim odasında yaşanılan sorunlara yönelik fiziksel ortamın uygun olmadığını, ders saatlerinin yetersiz olduğunu ve ders programının uygun olmadığını belirtmişlerdir. Bu sorunlara yönelik çözüm önerisi olarak, destek eğitim odasının fiziksel açıdan iyileştirilmesi, uygun program ve araç gerecin sağlanması gerektiğini belirtmişlerdir. Aileler ise destek eğitim odasının birebir eğitim veren bir yer olduğunu, öğretmenlerin ellerinden gelenleri yaptıklarını, idarecilerin yardımcı olduklarını ve çocuğun destek eğitim aldıktan sonra daha sosyal olduğunu belirtmişlerdir. Bu çalışmanın sonucunda; öğretmenlerin yasaları bildiği fakat yasalarda belirtildiği işlenişin olmadığı tespit edilmiştir. Destek eğitim odasında görevli olan öğretmenlerin alan bilgisinin yetersiz olduğu, yapılan öğretimlerin uygun öğretim yöntemi ve materyal ile desteklenmediği, öğrencilerin değerlendirilmedikleri görülmüştür. Sınıf öğretmenlerinin ise, kaynaştırma öğrencilerine yeterli uyarlama yapmadıkları, onların ihtiyaçlarına göre öğretim planlamadıkları ve öğrencilerini değerlendirmedikleri görülmüştür. Ailelerin görüşlerinin sonucunda ise verilen destek eğitim hizmetinden memnun oldukları görülmektedir. Anahtar Sözcükler: Kaynaştırma, destek özel eğitim hizmetleri, destek eğitim odası, destek eğitim odası öğretmenleri, sınıf öğretmenleri, aileler