Özel yayınevleri tarafından yayınlanan ortaokul sosyal bilgiler ders kitaplarının harita becerileri yönünden incelenmesi

Bu araştırmanın amacı, özel yayınevleri tarafından yayımlanan Sosyal Bilgiler 5, 6 ve 7. sınıf ders kitaplarında "İnsanlar, Yerler ve Çevreler" öğrenme alanında bulunan haritaların harita becerilerini kazandırmaya dönük yeterliliğini ortaya koymaktır. Araştırmanın amacı doğrultusunda nitel araştırma yöntemi tercih edilmiş ve doküman analizi tekniği kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak Gürler (2022) tarafından hazırlanan ve ön uygulaması yapılan Harita İnceleme Formu, gerekli izinler alınarak kullanılmıştır. Çalışmada ders kitaplarının belirlenen öğrenme alanında bulunan toplam 32 harita, Harita İnceleme Formu vasıtasıyla ayrı ayrı incelenmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu 2023-2024 eğitim öğretim yılında Millî Eğitim Bakanlığına bağlı okullarda okutulan, özel yayınevleri tarafından yayımlanan Sosyal Bilgiler 5, 6 ve 7. sınıf ders kitapları oluşturmaktadır. Yapılan değerlendirmeler neticesinde, incelenen haritalarda bulunması gereken temel unsurlar açısından bazı eksikliklerin olduğu belirlenmiştir. İncelenen haritaların bazılarında harita başlığı, lejant, ölçek ve yön oku unsurlarına yer verilmediği görülmüştür. Ancak haritalarda kullanılan renklerin hem belirgin ve ayırt edilebilir nitelikte olduğu hem de baskı kalitesinin iyi olduğu belirlenmiştir. Buna ek olarak önceki yıllarda hazırlanan ders kitapları ve çalışmalar dikkate alındığında bulguların olumlu yönde gelişim gösterdiği gözlemlenmiştir. Araştırma sonucunda elde edilen bulgular doğrultusunda öneriler sıralanmıştır.