Popüler kutlama ritüelleri ve toplumsal yansımaları: Çanakkale ili örneği

Ritüel kültürün, inançların, geleneklerin, duygu ve deneyimlerin sürekli ve eylemsel bir biçimde sergilenmesidir. Diğer bir deyişle ritüel, geniş bir kitle tarafından benimsenen, tekrarlanan ve stilize edilen davranışlar bütünüdür. Ritüelin sahip olduğu süreklilik onun geleneksel ve kültürel bir formda benimsenmesine ve aynı ciddiyette uygulanmasına sebep olmaktadır. Bu kavrayış araştırmalar açısından da geçerli olmakta ve ritüeller yalnızca katı bir gelenek ve kültür ürünü olarak ele alınmaktadır. Değişen tüketim davranışları ve iletişim teknolojileri ile birlikte hem kültür hem de kültürün somut aktarıcısı olarak ritüeller popüler etkilere maruz kalmış ve birtakım dönüşümler geçirmiştir. Bu çalışma ise 'popüler kutlama ritüelleri' olarak ifade edilen bu dönüşümleri şekil ve içerik olarak incelemeyi amaçlamaktadır. Dolayısıyla çalışmada kutlama ritüellerinin geleneksel formları yerine popülerleşen formlarına odaklanılmıştır. Yine kültür ve ritüellerin devamlılığını sağlayan aktörler olarak kişilerin nitelikleriyle popüler kutlamalara olan yaklaşımları ve etkileri çalışmanın farklı bir perspektifini oluşturmaktadır. İnsan eylemliliğinin ideal yansımalarını barındıran, yaşamlarımıza yönelik ipuçları sunan ve zamanımızın büyük bir bölümünün geçtiği alanlar olarak sosyal medya da ritüellerin 'sanal' görünümlerini sunması açısından araştırmaya dâhil edilmiştir. Araştırmada söz konusu bölgedeki genel tutum ve eğilimi saptamak ve yaygınlığını ölçeklendirebilmek amacıyla nicel; katılımcıların duygu, deneyim ve motivasyonlarını daha derinlikli sorgulayabilmek adına ise nitel yöntemlerin her ikisine de yer verilmiştir. Bu amaçla nicel yöntem olarak 200 kişiyle 44 sorudan oluşan bir anket çalışması; nitel yöntem olarak ise 30 kişiyle 12 sorudan oluşan yarı-yapılandırılmış görüşme çalışması gerçekleştirilmiştir. Çalışmada geleneksel karaktere sahip pek çok kutlama ritüelinin önemli değişimler geçirdiği, yepyeni kutlamaların ortaya çıktığı, süsleme ve organizasyon faaliyetlerine verilen önemin arttığı ve sosyal medyanın da bu dönüşümde önemli bir yeri olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır. Ayrıca bu yeni nitelikler öngörülemez bir şekilde büyümeye ve gelişmeye devam etmektedir.