Pratisyen hekimlerin alkol sorunları olan hastalara yaklaşımlarının geliştirilmesi: randomize kontrollü eğitim çalışması

Asiri alkol tüketimi ve alkolle iliskili sorunlar tüm dünyada önemli bir halk sagligi sorunudur. Bu arastirmada birinci basamak saglik hizmetlerinde çalisan pratisyen hekimlerin hastalarinda riskli alkol kullanimini saptama ve kisa müdahale yöntemi konusunda bilgi, tutum ve davranislari ve egitim programinin bu özellikler üzerine etkisi arastirilmistir. Izmir Ili Konak Saglik Grup Baskanligi'na (KSGB) bagli merkezlerde çalisan hekimler (N=226) girisim ve kontrol gruplarina 1:2 oraninda saglik ocaklari düzeyinde randomizasyon yapilarak ayrilmistir. Girisim grub unda 62, kontrol grubunda 73 pratisyen hekim çalismaya katilmistir. Girisim grubuna 1 saatlik didaktik sunum + kisa müdahale örnegi video + uygulamali egitim + yardimci materyaller (hekim egitim kitapçigi, hasta brosürleri, Alkol Kullanim Bozuklugu Tarama Ölçegi (AUDIT) ve izlem formlari) ve birinci ayda pekistirme egitimi verilmistir. Kontrol grubuna sadece didaktik sunum yapilmistir. Egitim öncesinde anket formuyla bilgi, tutum ve davranis degerlendirilmistir. Egitim sonunda ve 2.5 ay sonra süreci degerlendirmek üzere ayni anket tekrar uygulanmistir. Pratisyen hekimlerin riskli alkol kullanimi düzeyleri, tarama ölçekleri ve biyokimyasal belirteçler konusunda yeterli bilgiye sahip olmadiklari görülmüstür. Egitim öncesi girisim ve kontrol gruplarinin bilgi, tutum ve davranis puanlari ortalamalari benzer bulunmustur. Egitimin sonundaki degerlendirmede bilgi puanlarinda artis saptanmistir, girisim ve kontrol gruplari arasinda kontrol grubu lehine anlamli fark bulunmustur. 2.5 ay sonra yapilan degerlendirmede bilgi puaninda egitim sonrasi degerlendirmeye göre düsüs olmasina karsin, egitim öncesine göre hem girisim hem kontrol grubunda istatistiksel olarak anlamli artis saptanmistir. 2,5 ay sonra yapilan degerlendirmelerde girisim ve kontrol gruplari arasinda tutum ve davranis puanlari açisindan farklilik saptanmamistir. Egitim programinin hekimlerin alkol kullanim sorunlarina iliskin bilgi düzeylerinde artis sagladigi görülmüstür.