Preimplantasyonel embriyonik gelişimde ın vivo ve ın vitro asidoz defans mekanizmalarının karşılaştırılması

Amaç: Hücre içi pH (pHi) düzenlenmesi tüm hücrelerde olduğu gibi preimplantasyon aşamasındaki embriyolar için de hayati önem taşır. Preimplantasyon aşamasındaki embriyolar pHi düzenlenmesi için temel olarak üç farklı iyon değiştirici mekanizma kullanırlar. Bu mekanizmalardan HCO3⁻/Cl- değiştirici hücreyi alkaloza, Na+/H+ ve Na+, HCO₃⁻/Cl- değiştiricileri ise asidoza karşı korurlar. Bu çalışmada, in vivo elde edilen ve in vitro kültürde geliştirilen farklı aşamalardaki embriyoların (2 hücreli, 4 hücreli, morula ve trofoblast) Na+/H+ değiştirici aktivitesinin tek başına ve Na+, HCO₃⁻/Cl- değiştiricisi ile birlikte sağlanan asidoz defans mekanizmalarının karşılaştırılması amaçlandı. Gereç yöntem: Çalışmada 5-8 haftalık Balb/c soyu dişi fareler kullanıldı. In vivo ve in vitro elde edilen embriyoların bir grubu pH-sensitif florofor 2,7 Bis Karboksi Etil 5-6 Karboksi Florosin (BCECF) ile yüklenerek mikrospektrofluorometrik yöntem ile asidozdan iyileşme yanıtları kaydedildi. Na+/H+ değiştirici isoformlarının (NHE1 ve 3) asidozdan iyileşmeye olan katkısını değerlendirebilmek için spesifik inhibitörler (Kariporid, S3226) kullanıldı. Diğer bir grup embriyoya ise Na+/H+ ve Na+ , HCO₃⁻/Cl- değiştirici proteinlerinin spesifik antikorları ile indirekt immunfloresan boyama yöntemi uygulandı. Bulgular: Asidozdan iyileşmede ana düzenleyici mekanizma olan Na+/H+ değiştirici aktivitesi, in vivo ve in vitro aynı aşama embriyolar arasında anlamlı farklılık göstermezken her iki grupta da en yüksek değiştirici aktivitesi 2-h embriyonik aşamada gözlendi. Na+/H+ değiştirici 1 ve 3 isoformlarının asidozan iyileşmede etkili olduğu saptandı. Na+ ,HCO₃⁻/Cl⁻ değiştiricisinin asidozdan iyileşmede tamamlayıcı rol oynadığı ve in vitro kültür ortamında gelişen embriyolarda da benzer fonksiyon gösterdiği saptandı. Sonuç: Asidozdan iyileşmede fonksiyonel değiştirici aktivitelerinin 2 hücreli embriyonik aşamada yüksek olması ve embriyonik gelişim sürecinde anlamlı azalmalar görülmemesi, artan metabolik aktivite ve uterusun asidik ortamına uygun olarak etkin bir asidoz defans mekanızmasının bulunduğunu göstermektedir. In vivo elde edilen ve in vitro gelişimi sağlanan tüm preimplantasyonel embriyonik aşamaların asidoz defans mekanizmalarının etkinliği arasında anlamlı farklılık saptanmamış olması, kültüre edilen ileri aşama embriyoların da IVF uygulamalarındaki embriyo seçiminde düşünebileceğini desteklemektedir. Anahtar sözcükler: Hücre içi pH düzenlenmesi, Na + /H + değiştiricisi, Na + , HCO ₃ ⁻ /Cl - değiştiricisi, preimplantasyonel embriyonik gelişim, immünfloresan boyama