Ratlarda karaciğerde oluşturulan hepatik iskemi reperfüzyon hasarı üzerine Hypericum perforatum'un etkileri

İskemi reperfüzyon hasarı(İRH), cerrahi ve travma hastalarının metabolik olarak aktif dokularında oluşturduğu zarardan dolayı önemli bir morbidite ve mortalite nedenidir. Bu süreç karaciğerde, transplantasyon ve rezeksiyonlar sırasında kan akımının kesilmesi sonucunda oluşur. Söz konusu durum ayrıca, hipovolemik ve septik şok sırasında sistemik dolaşımda oluşan kollaps sonucunda da oluşabilir. Karaciğerde oluşan reperfüzyon hasarını önlemek veya etkisini en aza indirebilmek için süperoksit dismutaz, melatonin, allopürinol, ?-tokoferol, N-asetil sisteyin, glutatyon ve desferoksamin gibi çeşitli antioksidan ve antiinflamatuar ajanlar kullanılmıştır. Bizde çalışmamızda, antioksidan ve antiinflamatuar özelliklere sahip çeşitli bileşikler içeren Hypericum perforatum ekstresinin, karaciğerde oluşan iskemi reperfüzyon hasarı üzerine olan etkilerini inceledikÇalışmamızda 200-275 gr ağırlığında 62 adet Wistar-Albino erkek rat kullanıldı. Hayvanlar dört gruba ayrıldı. Birinci grup(Sham, n: 8), standart laboratuvar yemi verildi ve daha sonra portal diseksiyon yapıldı; ikinci grup (İR, n: 18), standart laboratuvar yemi verildi ve daha sonra 45 dakika süreyle % 70'lik parsiyel karaciğer iskemisi uygulandı; üçüncü grup(KMS+İR, n: 18), 1 hafta süreyle %0,5'lik karboksimetil selüloz verildi ve daha sonra ikinci gruptaki gibi İR işlemi uygulandı; dördüncü grup(KMS+HP+İR, n: 18), 1 hafta süreyle %0.5'lik KMS içerisinde hazırlanmış H. Perforatum ekstresi 400mgr/kg/gün olacak şekilde verildi ve daha sonra İR işlemi uygulandı. Son üç gruptaki hayvanlardan iskemi öncesi ve reperfüzyon sonrası 1, 2 ve 4. saatlerde kan örnekleri alınmasına karşın Sham grubundan sadece 1 defa kan örneği alındı. Karaciğer doku örnekleri de benzer şekilde alındı. Alınan kan örneklerinde serum AST, ALT, LDH, TNF-?, IL-6, MDA ve İOPÜ seviyelerine, doku örneklerinde ise MDA, İOPÜ ve doku hasar skor seviyeleri ile SEH'lere adezyonu gerçekleşmiş birim alandaki PNL sayılarına bakıldıİncelenen parametrelerden serum ALT, TNF-?, IL-6 ve MDA seviyelerinin HP grubunda, İR ve KMS grubuna kıyasla anlamlı olarak düşük olduğu görüldü. Bu parametreler açısından İR ve KMS grupları arasında ise anlamlı bir fark yoktu. Aynı şekilde karaciğer doku hasar skor seviyeleri ve SEH'lere adezyonu gerçekleşmiş birim alandaki PNL sayıları açısından İR ve KMS grupları arasında fark yoktu. Söz edilen her iki parametre sonuçlarının da HP grubunda, İR ve KMS grubuna kıyasla anlamlı olarak düşük olduğu tespit edildiBu sonuçlar, antioksidan ve antiinflamatuar özelliklere sahip H. perforatum ekstresinin karaciğerdeki iskemi reperfüzyon hasarı üzerine olan koruyucu etkisinin bir göstergesidir. Fakat gerek serum AST değerleri açısından İR ve HP grupları arasında; gerekse serum LDH seviyeleri açısından İR, KMS ve HP grupları arasında anlamlı bir farkın olmaması ise düşündürücüdür. Sonuç olarak, H. perforatum'un HİRH üzerine olan etkisinin tam olarak aydınlatılabilmesi için daha çok çalışmaya ihtiyaç vardır.