Riketsli hastalarda kardiyak fonksiyonlar ve total antioksidan kapasitenin araştırlması

Rikets D vitamini eksikliği sonucunda görülen bir hastalıktır. Uzun süren hipokalsemilerde miyokardiyal disfonksiyonlar gelişebilmektedir.Oksidan moleküllerinin oluşum hızı ile antioksidan savunma arasındaki dengenin bozulması oksidan strese yol açmaktadır. Artmış oksidatif stres insanlarda çeşitli hastalıkların oluşumunda ve seyrinde önemli rol oynamaktadır. Bu çalışmada riketsli hastalarda kardiyak fonksiyonlar ve antioksidan kapasiteyi ölçmek ve birbirleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amaçlandı.Çalışmaya nütrisyonel rikets tanısı almış 20 hasta ve kontrol grubunu oluşturan 20 sağlıklı çocuk alındı. Tedaviden önce ve tedaviden bir ay sonra alınan kan örneklerinde serum total kalsiyum, fosfor, alkalen fosfataz, 25-hidroksivitamin D, paratiroid hormon, total antioksidan kapasite (TAK) ve total oksidatif stres (TOS) seviyeleri ölçüldü. Kardiyak değerlendirme için hastalara telekardiyografi, elektrokardiyografi ve ekokardiyografi yapıldı.Hastaların tedavi sonrası kan kalsiyum, fosfor, alkalen fosfotaz, paratiroid hormon ve D vitamini seviyelerinde tedavi öncesine göre istatistiksel olarak anlamlı düzelme gözlendi. Riketsli hastalarda tedavi öncesi TAK düzeyi (1.06±0.22mmol Trolox eq/L), tedavi sonrası (1.13±0.30mmol Trolox eq/L) ve kontrol grubuna (1.14±0.23mmol Trolox eq/L) göre daha düşük tespit edilmesine rağmen, aralarında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmadı. Tedavi öncesi (21.2±13.2mmol Trolox eq/L) ve tedavi sonrası (17.6±15.9mmol Trolox eq/L) bakılan TOS düzeylerinin, kontrol grubuna (7.3±2.4mmol Trolox eq/L) göre istatistiksel olarak anlamlı olacak şekilde yüksek olduğu gözlendi (p<0.05). Ancak tedavi sonrası TOS düzeyinin tedavi öncesine göre düşük olduğu tespit edilmesine rağmen istatistiksel olarak aralarında anlamlı farklılık saptanmadı.Riketsli olgularda kontrollere göre kardiyak fonksiyonlarda istatistiksel olarak anlamlı bir değişiklik saptanmamasına karşılık, evre III olgularda diastolik fonksiyonlarda disfonksiyon gelişmeye başladığı görüldü. Evre III olgularda TOS arttıkça interventriküler septum erken diyastolik hız ile arasında istatistiksel olarak anlamlı olmasada negatif bir ilişki saptandı.Riketsin ileri evrelerinde kardiyak fonksiyonların olumsuz yönde etkilenmeye başladığı ve oksidatif stresteki artışın da bu etkiye katkıda bulunmuş olabileceği sonucuna varıldı.