Ruh sağlığı profesyonellerinde spiritüel iyi oluş ve algılanan stresin eşduyum yorgunluğu ile ilişkisi

Bu araştırmanın amacı, Türkiye'de ruh sağlığı profesyonellerinin eşduyum yorgunluğu, eşduyum memnuniyeti ve tükenmişlik durumlarının; algılanan stres ve spiritüel iyi oluş açısından incelenmesidir. Ayrıca katılımcıların sosyo-demografik özelliklerine ilişkin eşduyum yorgunluğu, tükenmişlik ve eşduyum memnuniyeti düzeylerinin karşılaştırma analizleri ele alınmıştır. Araştırmanın örneklemini 23-55 yaş arasında Türkiye'de yaşayan 167 ruh sağlığı profesyoneli oluşturmaktadır. Katılımcılardan Demografik Bilgi Formu, Çalışanlar İçin Yaşam Kalitesi Ölçeği, Spiritüel İyi Oluş Ölçeği ve Algılanan Stres Ölçeği'nden oluşan anket formu aracılığıyla veriler toplanmıştır. Araştırmada elde edilen verilerin analizi Jamovi programı aracılığıyla gerçekleştirilmiştir. Eşduyum yorgunluğu, eşduyum memnuniyeti, tükenmişlik ile spiritüel iyi oluş ve algılanan stres arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla Korelasyon Analizi yapılmıştır. Araştırmanın sonuçlara göre, algılanan stres ile eşduyum yorgunluğu ve tükenmişlik arasında pozitif yönde; algılanan stres ile eşduyum memnuniyeti ve spiritüel iyi oluş arasında negatif yönde ilişkiler olduğu bulunmuştur. Ruh sağlığı profesyonellerinin eşduyum yorgunluğu, eşduyum memnuniyeti ve tükenmişlik puanlarının sosyo-demografik değişkenlere göre farklılaşıp farklılaşmadığını incelemek üzere Welch Testi, Kruskal-Wallis H testi ve Tek Yönlü Varyans Analizleri uygulanmıştır. Ruh sağlığı profesyonellerinin eşduyum yorgunluğu, eşduyum memnuniyeti ve tükenmişlik puanlarının hangi değişkenler tarafından yordandığını belirlemek amacıyla Stepwise yöntemi ile Çoklu Doğrusal Regresyon Analizi gerçekleştirilmiştir. Analiz sonucunda, algılanan stresin eşduyum yorgunluğunu yordadığı; varoluşsal iyi oluşun eşduyum memnuniyetini negatif yönde yordadığı; yine varoluşsal iyi oluşun tükenmişliği pozitif yönde yordadığı bulunmuştur. Eşduyum yorgunluğu ile spiritüel iyi oluş arasındaki ilişkide, algılanan stresin aracı rolünü incelemek amacıyla Jamovi MedMod eklentisi kullanılarak Genel Doğrusal Model (GLM) aracılık analizi uygulanmıştır. Analiz sonucunda, spiritüel iyi oluşun eşduyum yorgunluğu ile olan ilişkisinde algılanan stresin tam aracı rol oynadığı gözlenmiştir. Mevcut çalışmanın bulguları, mesleki tükenmişliğin ve eşduyum yorgunluğunun yalnızca dışsal koşullarla değil, bireyin içsel stres algısı ve anlam arayışıyla da ilişkili olduğunu göstermektedir. Bu bağlamda, ruh sağlığı profesyonellerine yönelik destekleyici müdahalelerde spiritüel kaynakların ve psikolojik dayanıklılığı güçlendirmeye yönelik içsel mekanizmaların dikkate alınması önerilmektedir. Araştırmanın bulguları, literatürdeki benzer çalışmalarla karşılaştırılarak değerlendirilmiştir. Anahtar Kelimeler: Eşduyum yorgunluğu, Tükenmişlik, Eşduyum memnuniyeti, Spiritüel iyi oluş, Algılanan stres, Varoluşsal iyi oluş