Sağlık çalışanlarının yeme davranışları, gündüz uykululuk durumu ve fiziksel aktivite düzeyleri ile beden kütle indeksleri arasındaki ilişkinin incelenmesi

Beden kütle indeksi (BKİ), obezitenin saptanmasında kullanılan pratik ve güvenilir yöntemlerden biridir. Araştırmada, sağlık çalışanlarının yeme davranışları, gündüz uykululuk durumu ve fiziksel aktivite düzeyleriyle BKİ'leri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma, Eylül-Kasım 2022 tarihleri arasında, farklı illerde bulunan özel ve devlet hastanelerinde çalışan hekim, diyetisyen, fizyoterapist, hemşire, ebe, diş hekimi, eczacı, psikolog, sağlık teknikeri ve tıbbi sekreterler olmak üzere toplam 365 katılımcıyla yürütülmüştür. Çalışma verileri, demografik bilgi anketi, Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi- Kısa Form (IPAQ-SF), 24 saatlik geriye dönük besin tüketim kaydı, Yeme Tutum Testi-26 (YTT-26), Epworth Uykululuk Ölçeği (ESS) ve Hollanda Yeme Davranışı Anketi (DEBQ) soruları kullanılarak toplanmıştır. Araştırmaya katılan bireylerin %24,4'ü erkek %75,6'sı kadındır. Erkek ve kadınların BKİ ortalaması sırasıyla, 26,3±3,35 kg/m2 ve 22,9±4,42 kg/m2 olarak belirlenmiştir (p<0,05). YTT-26 ve ESS puanlarının BKİ'yle arasında anlamlı ilişki bulunamamıştır (p>0,05). DEBQ 'nin bir alt ölçeği olan kısıtlayıcı YT puanı, zayıf bireylerde diğer bireylere göre daha düşük bulunmuştur (p<0,05). Bireylerin gündüz uykululuk düzeyleri arttıkça; kısıtlayıcı YD, duygusal YD ve dışsal YD, yaş ve vücut ağırlığının arttığı saptanmıştır (p>0,05). Yapılan lojistik regresyon analizleri sonucunda bireylerin BKİ değerlerindeki bir birimlik artışın, MET değerindeki -92,553 birimlik azalmaya katkı sağladığı (p<0,05); duygusal yeme puanında 0,377 birimlik artışa neden olduğu belirlenmiştir (p<0,50). Özetle, BKİ değerlerinin, yeme tutumu ve uyku üzerine etkisi saptanmamış; kısıtlayıcı yeme davranışıyla ilişkili olduğu bulunmuştur. Sonuçların netleşmesi için, daha büyük örneklemlerde benzer çalışmaların sayılarının arttırılması önerilmektedir.