Sosyal bilgiler dersinde yerel tarih öğretimine ilişkin sosyal bilgiler öğretmen adaylarının görüşlerinin belirlenmesi (MAKÜ örneği)

Sosyal bilgiler, bireyi merkeze alan ve bireyin çevresindeki çeşitli etkenlerle etkileşimini inceleyen bir ders olarak karşımıza çıkmaktadır. Sosyal bilgiler dersi etkin bir vatandaş olmamız adına bize birtakım bilgi, beceri ve değerleri kazandırmayı hedeflemektedir. Bu noktada birçok yöntem, teknik vb. etkin şekilde yararlanılmaktadır. Yerel tarih öğretimi de bunlardan biridir. Yeni sosyal bilgiler dersi öğretim programlarında yerel tarih konularına yer verilmesi gerektiği önemle vurgulanmıştır. Yerel tarih, çocuğun kendisine yakın ve daha somut olan yaşadığı çevreyi tanımasını sağlayacaktır. Yakın çevresini tanırken zaman içerisindeki değişimini de inceleyecektir. Böylelikle çocuk geçmiş, bugün ve gelecek arasındaki bağlantıyı daha kolay kavrayabilecektir. Bahsedilen bu durumlar elbette öğretmenin uygulayacağı etkinliklerle meydana geleceğinden öğretmenlerin yerel tarih öğretimine yönelik bilgi sahibi olması gerekmektedir. Bu çalışma Sosyal Bilgiler öğretmen adaylarının yerel tarih öğretiminin önemine ilişkin görüşlerinin belirlenmesi amacıyla 2022-2023 eğitim-öğretim yılı Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Sosyal Bilgiler Öğretmenliği Bölümü'nde öğrenim gören 68 öğretmen adayıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışma kapsamında nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Çalışmanın verileri, yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak toplanmıştır. Öğretmen adaylarına uzman görüşü alınarak hazırlanmış 8 soru sorulmuştur. Veriler içerik analizi kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışmadan elde edilen sonuçlara göre; sosyal bilgiler öğretmen adaylarının yerel tarih kavramına yönelik tanımlamaları literatürde geçen tanımlamalarla benzerlik göstermektedir. Öğretmen adaylarının çoğunluğu yerel tarih öğretiminin sosyal bilgiler dersi kapsamında kullanılmasının uygun olduğunu belirtmiştir. Öğretmen adayları yerel tarih öğretiminin sağlayacağı faydaları kalıcı tarih öğretimi sağlar, öğrenmeyi kolaylaştırır, nitelikli öğrenme sağlar şeklinde vurgulamışlardır. Öğretmen adayları sosyal bilgiler dersi kapsamında gerçekleştirilen yerel tarih öğretiminde kullanılabilecek kaynakların gezi, bilimsel yayınlar, arşiv belgeleri, yazılı ve sözlü kaynaklar olduğunu belirtmiştir. Sosyal bilgiler öğretmen adayları yerel tarihi sosyal bilgiler dersi öğretim programındaki öğrenme alanlarından en çok kültür ve miras öğrenme alanıyla ilişkilendirmiştir. Öğretmen adayları yerel tarihin TC. İnkılâp Tarihi ve Atatürkçülük, Eski Türk Devletleri, Osmanlı Devleti ve Millî Mücadele Dönemi konularının öğretilmesinde kullanılabileceğini ifade etmiştir. Öğretmen adayları yerel tarih öğretiminde gerçekleştirilen uygulamalarda karşılaşılabilecek sorunları kaynakların yetersizliği, kaynaklara ulaşmada zorluk ve hazırbulunuşluk düzeyi olarak belirtmiştir. Öğretmen adayları lisans süresince aldıkları eğitimin yerel tarih öğretiminin öğretim süreçlerinde kullanımı noktasında katkı sağladığını ifade etmiştir.