Taşköprü-tekçam sarıçam (Pinus silvestris L.) tohum bahçesinde kozalak ve tohum özellikleri yönünden klonal varyasyonlar

Bu çalışmada; 13 yaşındaki Taşköprü -Tekçam Sarıçam tohum bahçesinde 15 adet kozalak ve tohum karakterine göre klonal varyasyonun belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla, tohum bahçesindeki toplam 30 klondan 10 ramet tesadüfi olarak seçilmiş, bu rametlerden tepe tacının orta kısmından alınan 12 kozalak ve bu kozalaklardan elde edilen tohum ve kanatlar üzerinde; kozalak taze ağırlığı, kozalak boyu, kozalak eni, kozalak kuru ağırlığı, toplam karpel sayısı, açılan karpel sayısı, toplam tohum sayısı, sağlam tohum sayısı, tohum eni, tohum boyu, 1000 Dane ağırlığı, tohum potansiyeli, tohum verimi, kanat boyu, kanat eni karakterleri belirlenmiştir.Çalışma sonucunda; klonlar arasında kozalak taze ağırlığı 9.1-23.29 gr, kozalak boyu 44.09-65.30 mm, kozalak eni 23.33-33.18 mm, kozalak kuru ağırlığı 6.10-17.64, toplam karpel sayısı 56.31-86.51 adet, açılan karpel sayısı 19.75-42.17, toplam tohum sayısı 13.78-42.93 adet, sağlam tohum sayısı 3.10-22.83 adet, tohum eni 2.35-3.33 mm, tohum boyu 4.46-5.33 mm, 1000 dane ağırlığı 8.68-13.25 mm, tohum potansiyeli 29.09-84.33 adet, tohum verimi %5-30, kanat boyu 14.07-20.28 mm, kanat eni 4.19-6.09 mm olarak belirlenmiştir. Bir kozalaktaki dolu tohum sayısı sonuçlarına göre en iyi klonlar sırasıyla 18,26,27 nolu klonlardır.Tohum bahçesinin ortalama tohum verimi %17,7 olup, bu değer oldukça düşüktür. Tohum verimim arttırılması açısından tohum bahçesinin çiçeklenme uyumu ortaya konulmalı, ayrıca bazı ek önlemlerde (gübreleme, boğma, hormonal işlemler, polen transferi v.b) tohum bahçesinde denenmelidir.