Tokat Ali Paşa Külliyesi ve koruma sorunları

Tokat 6000 yıllık tarihinde birçok medeniyete ev sahipliği yapmış bünyesinde farklı kültürlere ait tarihi eserler bulunduran bir şehirdir. Yeşilırmak'ın verimli topraklarında kurulan şehir yıllarca ticaret yollarının üzerinde yer almıştır. Osmanlı Devleti için Şehzadeler şehri Amasya'ya ve Sivas'a olan yakınlığından dolayı farklı bir öneme sahiptir. Bu sebepten Tokat'taki Osmanlı dönemi eserlerinin ihtişamları incelemeye değerdir. Osmanlı dönemine ait en önemli iki eserden biri de Tokat Ali Paşa Külliyesidir. Günümüz ulaşan özgün külliye birimleri; "Cami", "Türbe" ve "Çifte Hamam"dır. Yıllar içinde çevresindeki bayındırlık hizmetleri ve yanlış müdahalelerden kaynaklı olarak yapı topluluğunda sorunlar meydana gelmiştir. Geçirdiği onarımlar tekil yapı odaklı olduğu için külliye birimleri arasındaki uyum kaybolmaya başlamıştır. Bu tez çalışmasına konu olan Ali Paşa Külliyesi günümüze kadar yaklaşık 550 yıl ayakta kalmayı başarmış ama külliyenin yaşadığı sorunlar hakkında yeterli düzeyde çalışma yapılmamıştır. Yapılan araştırmalar külliye algısından uzak yapıların bireysel olarak incelendiği ve yüzeysel olarak genel bilgilerinin verildiği çalışmalardır. Tüm bu verilerin doğrultusunda tez çalışmasında ilk olarak yapı topluluğunun yeniden külliye olarak incelenmesi gerçekleştirilmiştir. Külliyenin yaşadığı onarım sorunları ve yanlış müdahaleler tekil olarak değil külliye algısı çerçevesinde analiz edilmiştir. Çıkan sonuçlar karşılaştırılarak sorunlar tablo halinde derlenmiştir. Analiz edilen sorunları üzerine gerekli çözümler sunularak yapılabilecek müdahale önerileri geliştirilmiştir.