Trb2 bölgesinde genç çiftçilerin tarım ve kırsal alan algıları ile karar verme süreçlerinde etkili faktörlerin analizi

Bu çalışmada, Türkiye'nin sosyo-ekonomik açıdan dezavantajlı bölgelerinden biri olan TRB2 Bölgesi (Van, Muş, Bitlis ve Hakkâri illeri) özelinde, genç çiftçilerin tarım sektörüne yönelik algıları, mesleki motivasyonları, destek mekanizmalarına erişim düzeyleri ve sektörde kalma eğilimleri incelenmiştir. Ayrıca gençlerin tarımda nesil yenilenmesine yönelik politika süreçlerine katılım düzeyleri ile bu sürece dâhil olma motivasyonlarını etkileyen örgütsel, ekonomik ve sosyal faktörler analiz edilmiştir. Araştırmada, Tarım ve Orman Bakanlığı Çiftçi Kayıt Sistemi verilerine göre 18-41 yaş aralığında olan çiftçiler esas alınmıştır. Araştırmanın özgün verileri, örnekleme yöntemiyle seçilen genç çiftçilere uygulanan anketler aracılığıyla elde edilmiştir. Örneklem büyüklüğü, sonlu bir popülasyon için oransal örnekleme yöntemiyle hesaplanarak analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, TRB2 Bölgesi'nde tarım sektörünün istihdamdaki payının %24,5 ile ülke ortalamasının (%14,8) oldukça üzerinde olduğunu; bölgede yüksek seyreden işsizlik oranı (%17,2) ve sanayi ile hizmet sektörlerinin sınırlı gelişimi nedeniyle tarımın ekonomik sürdürülebilirlik açısından kritik önemde bulunduğunu göstermiştir. Tarımsal nüfusun yaş dağılımı incelendiğinde, genç çiftçilerin oranının Türkiye ortalamasının üzerinde (%18,25) olmasına rağmen, yaşlanma eğiliminin sürdüğü tespit edilmiştir. Genç çiftçilerin kırsalda yaşamlarını sürdürebilmeleri ve tarımsal üretimde kalıcı olabilmeleri için yalnızca finansal değil, aynı zamanda sosyal güvenlik, bilgiye erişim ve temsiliyet gibi çok boyutlu destek mekanizmalarına ihtiyaç duydukları belirlenmiştir. TRB2 Bölgesi'nin istihdam ve kalkınma göstergeleri açısından öncelikli müdahale alanlarından biri olarak değerlendirilmesi gerektiği ve bu kapsamda genç çiftçilere yönelik çok boyutlu kırsal kalkınma politikalarının tasarlanmasının zorunlu olduğu sonucuna varılmıştır.