Tüketicilerin küresel işletmelerin sosyal sürdürülebilirlik ihlâllerine yönelik boykot niyeti

Sürdürülebilirlik; günden güne hem toplumsal hem de bireysel alanlarda önemini arttırmaktadır. İktisadi olarak değerlendirildiğinde sürdürülebilirlik; kıt kaynakların verimli kullanılması ve nesilden nesile aktarılması temeline dayanmaktadır. Günümüzde ise sürdürülebilirlik olgusuna; etki alanları, kapsamı ve bileşenleri ile beraber hayatın her alanında farklı konu başlıkları ile rastlanılmaktadır. Çalışmada; öncelikle sürdürülebilirlik kavramı tarihsel ve kavramsal olarak yazındaki çalışmalar ışığında incelenmektedir. Küresel işletme kavramının doğru anlaşılması adına küresellik ve küresel işletme kavramları da yazındaki çalışmalar ışığında incelenmektedir. Sürdürülebilirlik ile küresel işletmelerin ilişkisi; Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları (2015) kriter alınarak incelenmektedir. Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları ile küresel işletmelerin uyuşmazlık gösterdiği uygulamalar yazından ve haber kaynaklarından derlenmiştir. Bu uygulamalar hakkında nihai tüketicilerin bilinç ve farkındalık düzeyleri ile küresel işletmelere karşı davranış niyetleri ise anket çalışması ile sınanmakta ve sonuçları raporlanmaktadır. Çalışmanın amacı; sürdürülebilirlik kavramının sadece çevre boyutu ile değil, sosyal ve ekonomik boyutları ile kavramsal ve tarihsel olarak incelenmesidir. Çalışmanın diğer amacı ise; küresel işletmelerin sürdürülebilirdik ihlallerinin, Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları kıstas alınarak eleştirilmesidir. Çalışmanın nihai amacı ise; son tüketicilerin, sosyal sürdürülebilirlik ihlalleri konusundaki bilinç düzeylerinin ve boykot niyetlerinin ölçülmesidir. Araştırmada nicel yöntemlerden faydalanılmıştır. Veri toplama yöntemi olarak çevrimiçi anket yöntemi tercih edilmiştir. Elde edilen veriler veri ayıklama sonrasında bir istatistikî paket program ile analiz edilmiştir. Hem parametrik hem de parametrik olmayan testlerle analizler gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonucunda; tüketicilerin, küresel işletmelerin sosyal sürdürülebilirlik ihlallerine karşı boykot motivasyonları ve niyetleri olsa bile, ihlallere yönelik bilgi düzeylerinin (farkındalıklarının) düşük olması niyetlerin davranışa dönüşmesine engel olduğu tespit edilmiştir. Sürdürülebilirlik boyutlarından "sosyal sürdürlebilirliğin" ihlaller perspektifi ile ele alınması ve boykot bağlamında gerçek markalar üzerinden araştırılması araştırmanın özgün niteliğini ortaya koymaktadır.