Türkiye'nin 500 büyük sanayi kuruluşunun yatırım projesi değerlendirmede kullandıkları sermaye bütçelemesi yöntemlerinin araştırılması

Ekonomik anlamda sınırların ortadan kalkması işletmeleri uluslararası rekabetin yoğun olduğu piyasalara yönlendirmiştir. Bu durum ulusal kalkınmada önemli bir paya sahip olan işletmelerin stratejik yatırımlar konusunda daha duyarlı davranmalarına sebep olmuştur. Özellikle gelişmekte olan ülkelerdeki sınırlı olan kaynakların, ülke refahına katkıda bulunacak yatırım projelerinde kullanılması büyük önem taşımaktadır. Dolayısıyla, bir yıldan fazla süreyle sabit sermayeye yapılan yatırımları kapsayan sermaye bütçelemesi kararları işletmelerin firma değerini maksimize etmesinde ve rekabetle başa çıkabilmesinde önemli bir role sahiptir. Bu bağlamda, yapılan bu çalışmanın amacı Türkiye'nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşunun yatırım projelerini değerlendirirken tercih ettikleri sermaye bütçelemesi yöntemlerinin kullanım oranının tespit edilmesidir. Ayrıca çalışmada, hem Türkiye'nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşunun hem de pay senedi Borsa İstanbul'da işlem gören işletmelerin tercih ettikleri sermaye bütçelemesi yöntemleriyle firma büyüklüğü, ihracat, firma yaşı, finansal risk, yöneticilerin eğitim durumu, sektör ve firma performansı gibi belirleyiciler ile arasındaki ilişkinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Elde edilen bulgular değerlendirildiğinde; hem Türkiye'nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşundaki hem de pay senedi Borsa İstanbul'da işlem gören işletmelerdeki yüksek lisans eğitimine sahip olan yöneticilerin eğitim durumu, sektör ve firma yaşı ile tercih edilen yöntemler arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir. Türkiye'nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşundaki işletmelerin tercih ettikleri yöntemler ile firma büyüklüğü arasında anlamlı bir ilişki tespit edilemezken, pay senedi Borsa İstanbul'da işlem gören işletmelerin tercih ettikleri yöntemler ile firma büyüklüğü arasında anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir. İhracat değişken ile, Türkiye'nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşundaki işletmelerin tercih ettikleri yöntemler ile arasında anlamlı bir ilişki tespit edilmiş ancak pay senedi Borsa İstanbul'da işlem gören işletmeler ile ihracat ve firma performansı ile anlamlı bir ilişki tespit edilememiştir. Son olarak hem Türkiye'nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşundaki hem de pay senedi Borsa İstanbul'da işlem gören işletmelerin finansal risk oranı ile tercih edilen yöntemler arasında anlamlı bir ilişki tespit edilememiştir. Yapılan bu çalışmada, ortaya konulan sonuçlar alan yazın kapsamında değerlendirilmiş ve ilerde yapılması planlanan çalışmalara önerilerde bulunulmuştur.