Türkiye'de STEM eğitimi araştırmalarının incelenmesi ve STEM eğitimi model önerisinin sunulması

STEM eğitiminin uygulanması, öğretim süreçlerinde bir paradigma değişikliği gerektirmektedir. Aynı zamanda öğretim programları da buna göre tasarlanmalıdır. Türkiye'de STEM eğitimine yönelik bilimsel çalışmaların sayısının son beş yılda görece arttığı gözlemlenmektedir. Bu çalışmanın temel problemi Türkiye'de uygulanmakta olan STEM eğitimi modellerinin olumlu ve olumsuz yönlerinin tespit edilerek, literatüre dayalı olarak yeni bir model öneri çerçevesi getirmektir. STEM eğitimine yönelik Dört Çerçeve Modeli'nde STEM eğitiminin "yapısal", "politik", "insan kaynakları" ve "sembolik" çerçevelerle incelenmesi, okul yöneticilerinin STEM eğitiminde fark yaratmasına, STEM eğitimine katılımın artırılmasına, STEM eğitiminde kilit rol oynayan öğretmenlerin geliştirilmesinde ve okulda STEM kültürünün oluşturulmasında faydalı olacağı düşünülmektedir. STEM Eğitimine liderlik bakış açısıyla yaklaşmanın eğitim liderlerine de yol gösterici olması beklenmektedir. Bu çalışma nitel bir araştırma olarak desenlenmiştir. Bu araştırmanın konusunu oluşturan Türkiye'de STEM eğitimi teması kapsamında 2000-2022 yılları arasında STEM ile ilgili yapılan yüksek lisans ve doktora tezleri, araştırma makaleleri ve araştırma raporları bu araştırmanın evrenini oluşturmaktadır. Yapılan literatür taraması sonucu 59 doktora tezi 181 yüksek lisans tezi ve 166 araştırma makalesi ve 2 rapor olmak üzere toplam 408 çalışmaya erişim sağlanmıştır. Bu araştırmada veriler doküman incelemesi yöntemi ile elde edilmiştir. Bu araştırmada doküman incelemesi yöntemiyle elde edilen veriler içerik analizi ile analiz edilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre problem çözme ve eleştirel düşünme becerilerini geliştirme, STEM ilkelerine dair farkındalık oluşturma, yaparak ve yaşayarak deneyimlerle öğrenme fırsatı, disiplinler arası düşünebilme becerisi ve iş birliği kültürü oluşturma Türkiye'de STEM eğitiminin olumlu (güçlü) yönleri olarak tespit edilmiştir. Diğer yandan STEM alanlarının öğretim programına entegrasyon sorunu, öğretmenlerin STEM alan bilgi eksikliği, STEM araç-gereç eksikleri ve yüksek maliyetleri, STEM etkinlikleri için materyal eksikliği, eğitim örgütlerinde STEM alt yapı eksikliği, STEM etkinliklerinde zaman yönetimi ve ders süresi sorunu Türkiye'de STEM eğitiminin olumsuz (zayıf) yönlerinin başında gelmektedir. Araştırma Türkiye'de Dört Çerçeve Liderlik Modeline göre STEM Eğitimi Modeli ve gelecek araştırmalara önerilerle sonlandırılmıştır.