Yem bezelyesi ve tahıl karışımlarında ot verim ve kalite özelliklerinin belirlenmesi

Bu çalışma yem bezelyesi (Pisum sativum ssp. arvense L.) ve bazı tahıl türleri karışımlarının ot verim ve kalite özelliklerini belirlemek amacı ile kışlık olarak 2023-24 yetiştirme sezonunda yürütülmüştür. Araştırmanın tarla denemesi Dicle Üniversitesi Bismil Meslek Yüksekokulu Araştırma Arazisinde Tesadüf Blokları Deneme Desenine göre üç tekerürlü olarak kurulmuştur. Araştırmada incelenen özellikler bakımından uygulamalar arasında istatiksel olarak çok önemli (P<0,01) farklılıklar tespit edilmiştir. Araştırmada incelenen özelliklere ait ortalamalar, uygulamalar arasında aşağıdaki şekilde değişim göstermiştir; bitki boyu 85.00 - 142.00 cm, yeşil ot verimi 2005,6 - 3772,2 kg/da, kuru ot verimi 531,36 - 971,92 kg/da, ham protein (HP) oranı %10,14 - 25,44, asit deterjanda çözünmeyen protein (ADP) oranı %0,37-0,67, asit deterjanda çözünmeyen lif (ADF) oranı %27.15-39.19, sindirilebilir kuru madde (SKM) oranı %27.15 - 39.19, nötral deterjanda çözünmeyen lif (NDF) oranı %34,97 - 60,17, kuru madde tüketim (KMT) oranı %2,00 ile %3,44, metabolik enerji (ME) 8,82 - 10,63 MJ/kg, nisbi yem değeri (NYD) 91,23 ile 160,00, fosfor (P) oranı %0,39 - 0,52, kalsiyum (Ca) oranı %0,36 - 1,55, potasyum (K) oranı %2,61 - 3,08 ve maagnezyum (Mg) oranı %0,15 - 0,33. Araştırmada HP, SKM ve KMT özellikleri yönünden en yüksek değerler Saf Yem Bezelyesi uygulamasında saptanırken, bu özelliklere ilişkin en düşük değerler ise tahıl türlerine ait saf uygulamalarda saptanmıştır. Yem bezelyesinin tahıl türleri ile olan karışımlardaki HP, SKM ve KMT özelliklerine ait değerler de saf tahıl uygulamalarına ait değerlerden daha yüksek bulunmuştur. Araştırma sonuçlarına göre; karışım olarak, yeşil ve kuru ot verimleri özellikleri bakımından %70 Yem Bezelyesi + %30 Tritikale uygulaması öne çıkarken, yüksek ot kalitesi bakımından NYD değerlerine göre %70 Yem Bezelyesi + %30 Altı Sıralı Arpa karışım uygulaması öne çıkmıştır.