Yumurtacı tavuk yetiştiriciliğinde altlığa mineral madde eklenmesinin verim performansları ve refah parametreleri üzerine etkisi

Bu araştırmanın amacı, altlıklı sistemde yetiştirilen yumurtacı tavuklarda altlığa perlit ve zeolit ilavesinin; yumurta iç ve dış kalite özellikleri, altlık nem düzeyi, kümes içi amonyak konsantrasyonu ve bazı hayvan refahı parametreleri üzerindeki etkilerini belirlemektir. Çalışmada, hem üretim performansının hem de hayvan refahının iyileştirilmesine yönelik alternatif altlık katkı maddelerinin etkinliğinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Araştırma, üç yüz adet Lohman Sandy genotipi tavuk üzerinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmada yirmi altı haftalık yaştaki tavuklarda altlık materyallerine perlit ve zeolit karıştırılıp gruplara ayrılarak yumurta iç ve dış kalite özellikleri; altlıkta nem ve pH düzeyi; hava amonyak konsantrasyonu ve pododermatit ile göğüs kirlilik düzeyi gibi bazı refah parametreleri değerlendirilmiştir. Çalışma süresince yem ve su ad libitum olarak verilmiş olup, on iki saat aydınlık, sekiz saat karanlık aydınlatma periyodu uygulanmıştır. Araştırmada altlıklı sistemde yetiştirilen Lohman Sandy genotipi tavuklarda, altlığa karıştırılan perlit ve zeolitin kümes içi amonyak seviyesi üzerine etkisinin önemli olduğu belirlenmiştir (p<0,05). Perlitin, kabuk kalınlığı ve yumurta verimine; zeolitin yumurta kalite özelliklerinden ak indeksi, Haugh birimi ve yumurta ağırlığına etkisi önemli bulunmuştur (p<0,05). Altlığa eklenen perlit ve zeolitin; altlık nem ve pH seviyesi, yumurta sarı indeksi, sarı rengi ve şekil indeksi üzerine etkisinin önemsiz olduğu belirlenmiştir (p>0,05). İncelenen hayvan refahı parametrelerinden pododermatit ve göğüs kirlilik düzeyine etkisi önemsiz bulunmuştur (p>0,05). Sonuç olarak tavuk altlıklarına perlit ve zeolit katılmasının yumurta verimine ve yumurta kalite özelliklerinden; ak indeksi, kabuk kalınlığı, Haugh birimi ve yumurta ağırlığına olumlu etkisi olduğu ve amonyak seviyesinin azaltılmasında önemli bir faktör olduğu belirlenmiştir. Çalışmada elde edilen bulgular; perlit ve zeolitin tavuk yetiştiriciliğinde yumurta kalitesini artırmaya yönelik potansiyel maddeler olduğunu göstermektedir. Çalışmanın bulguları, perlit ve zeolit kullanımının, tavuk yetiştiriciliğinde hava kalitesi ile performans faydaları sağlayabileceğini düşündürmektedir.