Yüzünde farklı olmanın sosyolojik açıdan değerlendirilmesi: David Le Breton'un Yüz Teorisi kapsamında niteliksel bir çalışma

Bu tez, yüz ve sakatlık meselelerine odaklanarak, yüzünde sakatlığı taşıyan kişilerin sosyal ilişkilerini, kurumsal deneyimlerini, hayatı değerlendirme biçimlerini ve duygularını David Le Breton'un teorileri ışığında incelemektedir. Tezin verisinin dayandığı alan araştırması, 2020-2023 yılları arasında niteliksel araştırma yöntemlerinin iki deseni olan fenomenolojik desen ve netnografik desen kullanılarak tamamlanmıştır. Araştırma yüzde sakatlığı taşımak ile ilgili beş önemli bulguyu ortaya çıkarmıştır. Birincisi yüz kimlik kurucu bir öğedir ve yüzdeki sakatlık tüm bedeni etkileyen bir sakatlık olarak deneyimlenmektedir. İkincisi yüzünde sakatlığı bulunan kişiler sosyo-ekonomik aidiyetleri bakımından eğitime, işe ve tedaviye erişimde farklı zorluklar yaşamaktadır. Üçüncüsü yüzünde sakatlık olan kişiler sadece üzüntü, karamsarlık, mutsuzluk gibi olumsuz duyguları deneyimlemezler. Özellikle benzer deneyimler yaşayan kişilerle bir arada bulunduklarında ve dayanışma ağlarına katıldıklarında neşe, iyimserlik gibi daha olumlu duyguları da deneyimlerler. Dördüncüsü yüzünde sakatlık olan kişiler hayata aktif olarak katılmayı, kendi ayaklarının üstünde durmayı ve bağımlı olmadan bir hayat sürdürmeyi talep etmektedirler. Beşincisi hem sakatlık hem de duygular toplumsal etkileşimler, yapılar, beğenilerle birlikte yeniden üretilen dinamikler olduğundan, yüzünde sakatlık olan kişiler toplumsal alanda dışlanmaktan rahatsızdırlar ve buna karşın sıradan biri olmak hakkını talep ederler.