İstanbul Beykent University
Discipline

Business Administration

İstanbul Beykent University

9,464

Archived Theses

27

DOIs Assigned

0%

DOI Rate

Discipline

50 Theses
Master'sOpen AccessTR

Örgüt kültürü ve örgütsel sapma arasındaki ilişkide çalışan performansı davranışının aracı rolü

Bu çalışmanın amacı, örgüt kültürü ile örgütsel sapma arasındaki ilişkide çalışan performansı davranışının aracı rolünü incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmada örgüt kültürünün çalışanların performans davranışlarını nasıl etkilediği, performans davranışının örgütsel sapma üzerindeki rolü ve örgüt kültürünün sapma davranışlarıyla doğrudan ya da dolaylı ilişkisi ele alınmaktadır. Bu doğrultuda Bayburt Üniversitesinde görev yapan akademik ve idari personelden anket tekniğiyle veri toplanmış; elde edilen veriler güvenilirlik, faktör, korelasyon, regresyon ve aracı etki analizleriyle değerlendirilmiştir. Çalışma, olumlu örgüt kültürünün çalışan performansı davranışını güçlendirebileceğini ve bu yolla örgütsel sapma eğilimlerini azaltabileceğini ortaya koymayı hedeflemektedir. Bulguların, örgütsel davranış literatürüne ve yönetsel uygulamalara katkı sağlayabileceği beklenmektedir. Anahtar Kelimeler: Örgüt kültürü, örgütsel sapma, çalışan performansı davranışı, aracı rol, örgütsel davranış.

Bayram Ali Çebi
Bayburt University · Institute of Graduate Studies
2026
00
DoctorateOpen AccessTR

Borsa İstanbul'da 2013–2021 yılları arasında gerçekleştirilen ilk halka arzlar için düzenlenen fiyat tespit raporlarının içerik analizi

Türkiye'de ilk halka arzlar öncesinde aracı kurumlar tarafından fiyat tespit raporu düzenlenmektedir. Fiyat tespit raporlarında halka arz edilen şirket hakkında bilgiler, şirketin faaliyet gösterdiği sektör hakkında bilgiler, şirketin finansalları ve finansal analizi ile şirket değerlemesi yer almaktadır. Fiyat tespit raporları uluslararası değerleme standartlarına uygun şekilde düzenlenmektedir. Düzenlenen fiyat tespit raporları kamusal otorite olan SPK ve BIST tarafından denetlenmekte ve onaylanmaktadır. İlk halka arzlar öncesinde düzenlenen fiyat tespit raporlarının kapsamı ve içeriği sermaye piyasalarının gelişimi, etkinliği ve şeffaflığı bakımından son derece önemlidir. Fiyat tespit raporlarında yer alan bilgi düzeyi şirket ortakları ve aracı kurumlar ile halka arza katılan yatırımcılar arasındaki bilgi asimetrisinin azaltılmasına katkı sağlamaktadır. Finans literatüründe aracı kurum analistlerinin hazırladığı raporların yatırımcılar tarafından dikkate alındığı ve raporların içeriği, yazım tonu, bilgilendiriciliği gibi özellikleri ile yatırımcı davranışı, ilk halka arz sonrası fiyat performansı ve halka arz sonrası pay fiyatı volatilitesi arasında ilişki olduğuna yönelik çalışmalar bulunmaktadır. Araştırma kapsamında 2013 – 2021 yılları arasında ilk kez halka arz edilen şirketler için düzenlenen fiyat tespit raporlarının kapsamı, fiyat tespit raporlarının kapsamı ile ilk halka arz sonrası fiyat performansı ve fiyat tespit raporlarının kapsamı ile halka arz sonrası pay fiyatı volatilitesi arsındaki ilişki regresyon modelleri ile ortaya konulmuştur. Çalışma sonuçları fiyat tespit raporlarında önemli kapsam eksiklikleri bulunduğunu, bu eksikliklerin şirket ortakları ve aracı kurumlar ile yatırımcılar arasında bilgi asimetrisine neden olduğunu göstermektedir. Ayrıca fiyat tespit raporlarında verilen bilgi düzeyi yükseldikçe ilk halka arz sonrasındaki anormal getiri düzeyi ve volatilite azalmaktadır. Elde edilen sonuçlar fiyat tespit raporlarının bilgi düzeyindeki artışın yatırımcıların doğru bilgilendirilmesine, bilgi asimetrisinin azalmasına ve etkin fiyatlamaya katkı sağladığını göstermektedir.

Anormal getiriDeğerlemeDüşük fiyatlandırma+2
Selahattin Çağatay Öztürk
Ankara University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2024
00
DoctorateOpen AccessTR

Tüketici yenilikçilik eğilimi ile satın alma niyeti ilişkisinde Instagram reklamlarının aracılık rolünün değerlendirilmesi

Sosyal medya, tüketicilerin alışkanlıklarını derinden etkileyen bir güç haline gelirken, Instagram ise bu alanda en popüler platformlardan biri olarak öne çıkmıştır. Bu araştırma, Instagram reklamlarının, özellikle yenilikçi ürünlerin pazarlanması sürecinde, tüketici davranışları üzerindeki etkisini incelemeyi amaçlamıştır. Türkiye'de yaşayan 500 Instagram kullanıcısıyla gerçekleştirilen anket çalışması sonucunda elde edilen veriler, nicel araştırma yöntemleri kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, yenilikçi tüketicilerin sosyal, işlevsel, hedonik ve bilişsel yenilikçilik özelliklerine dayalı olarak yenilik odaklı ürünlere olan ilgisinin doğrudan satın alma niyetini etkilediğini ortaya koymaktadır. Ayrıca, Instagram reklamlarının ilgi, içerik, motivasyon, güvenilirlik ve inanç boyutları, yenilikçi tüketicilerin satın alma niyetini güçlendirmektedir. Bu durum, Instagram'ın markalar için etkili bir pazarlama aracı olduğunu ortaya koymaktadır. Sonuç olarak, bu araştırma, Instagram reklamlarının tüketici davranışları üzerindeki önemli etkisini ortaya koymakta ve markaların bu bulguları dikkate alarak Instagram'ı pazarlama stratejilerinin merkezine yerleştirmeleri gerektiğini göstermektedir. Markalar, Instagram'da hedef kitlelerine ulaşmak için kişiselleştirilmiş reklamlar, etkileşimli içerikler ve influencer iş birlikleri gibi stratejileri kullanarak daha etkili sonuçlar elde edebilirler. Ayrıca, sürekli değişen sosyal medya trendlerini takip etmek ve reklam kampanyalarını bu trendlere göre güncellemek, markaların rekabet avantajı elde etmesini sağlayacaktır. Anahtar Kelimeler: Instagram reklamları, tüketici davranışları, satın alma niyeti, yenilikçi ürünler, sosyal medya pazarlaması.

Savaş Gökalp Karamık
Ankara University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2024
00
DoctorateOpen AccessTR

Avrupa Birliği ülkelerinin enerji verimliliğinin karayolu ulaştırması perspektifinden değerlendirilmesi

Dünyada yaşanan enerji krizleri ve ekonomik yansımaları, enerjinin toplumsal öneminin hatırlanması için her zaman kritik dönüm noktaları olmuştur. Bunlardan 1973 yılında yaşanan petrol krizi, mevcut enerji kaynaklarını çeşitlendirme ve alternatif enerji kaynaklarını araştırma noktasında tüm dünya ülkelerini arayışa yöneltmiştir. Özellikle fosil enerjiye bağımlılığı yüksek olan ülkeler, yeni sürdürülebilir enerji politikalarına odaklanmışlardır. Enerji tüketiminin ivmelenerek arttığı 21. yüzyılda temel enerji kaynaklarının büyük çoğunluğunu fosil enerji kaynakları oluşturmaktadır. Bu yüzyılda insan kaynaklı iklim değişikliğinin etkilerinin daha da hissedilir hale gelmesi, yenilenebilir olmayan bu enerji kaynaklarının sürdürülebilirliğinin yanı sıra iklim değişikliğine neden olan sera gazlarının atmosferde birikmesine yol açması konusundaki tartışmaları alevlendirmiştir. Enerji verimliliğinin benimsenmesi son yıllarda popüler ve uygun maliyetli bir yaklaşım haline gelmiş, enerji kaynaklarına olan talebi azaltarak ülkelerin ekonomik kalkınmasına yardımcı olmuştur. Ulaştırma sektörünün ve özellikle karayolu taşımacılığının enerji tüketimindeki önemi düşünüldüğünde, bu sektördeki enerji verimliliğinin önemi daha da artmaktadır. Bu tezin başlıca amacı AB ülkelerinde karayolu taşımacılık sektöründeki enerji kullanımı, sektördeki hareketliliğin ürettiği sera gazı emisyonlarının miktarı ve karayolu taşımacılığı yapan firmaların mali performansı ile hareketlilik değerleri incelenerek, sosyo-ekonomik ve çevresel açıdan verimli AB ülkelerinin tespit edilmesi ve bu ülkeler için sektördeki farklılıkları analiz etmek olarak belirlenmiştir.

Gökhan Macit
Ankara University · Sosyal Bilimler Enstitüsü
2024
00
DoctorateOpen AccessTR

Türkiye'de adil ticaret farkındalığı yaratma üzerine deneysel bir çalışma

Adil ticaret literatürüne yönelik genel bir değerlendirmede bulunulduğunda, çalışmaların çoğunluğunun adil ticaret kapsamındaki belli bir ürüne, fazladan ödeme istekliliğine, tüketicilerin satın alma niyet ve davranışlarına odaklandığı ve araştırmaların çoğunluğunun benzer bölgelerde yürütüldüğü görülmektedir. Ticaretin küresel olması ve adil ticarete ilişkin farkındalık ve bilgi eksikliğinin özellikle bazı ülkelerde/bölgelerde daha fazla mevcut olması sebebiyle bu konu önemli hale gelmektedir. Bu çalışma adil ticarete ilişkin farkındalık oluşturmak amacıyla, farkındalık oluşturmakta nispeten klasik sayılabilecek yöntemler (broşür, el ilanı, tv/radyo reklamları vb.) yerine oyunlaştırmayı kullanmak ve oyunların etkisini değerlendirmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Bu kapsamda kontrol gruplu ön test- son test tasarıma sahip 3 farklı deney uygulanmıştır. Üniversite öğrencilerinden elde edilen veriler yardımıyla gerçekleştirilen deney 1'in sonucunda bireysel ve işbirlikçi oyunlaştırmanın, adil ticaret farkındalığı üzerinde (kontrol grubuna göre) daha fazla etkisi olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Aynı deney içeriğinin uygulandığı deney 2'de ise, oyunlaştırmanın adil ticaret farkındalığı üzerindeki etkisine, temel psikolojik ihtiyaçların (öz belirleme teorisi) aracı rol oynadığı tespit edilmiştir. Deney 3'ün sonuçlarına göre ise, oyundan algılanan zevkin düzenleyici rol oynadığı bulunmuştur. Araştırma sonuçları teorik ve pratik açından tartışılmıştır.

Etik pazarlama
Tülay Adaş
Trakya University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2024
00
DoctorateOpen AccessTR

Kripto para getirisi ile optimal portföy modellemesi

Spot piyasalarda işlemlerle başlayan kripto paralar günümüzde vadeli işlemlere konu olmakta borsalarda yatırım fonları (ETF) olarak alınıp satılmaktadır. Kripto paralardaki yüksek fiyat oynaklıkları yatırımcıların ilgisini çekmiş ve kripto para piyasası büyük yatırımlar almıştır. Bundan dolayı kripto paraların volatilitesini hesaplamak, fiyat tahminleri yapmak ve portföylerdeki yerini araştırmak önem kazanmıştır. Çalışma üç bölümden oluşmaktadır. İlk bölümünde stake getirileri (kripto para kilitli tutma ödülü) olan seçili kripto paralar analiz edilmiştir. Bu kripto paraların getiri ve volatilite yayılımları hesaplanmıştır. Her kripto para için riskten korunma oranları hesaplanmış ve ikili optimal portföyler oluşturulmuştur. İkinci bölümde Bitcoin, Ripple ve Litecoin kullanılarak getiri ve volatilite yayılımları hesaplanmıştır. Seçili üç kripto para için riskten korunma oranları ve ikili optimal portföyleri analiz edilmiştir. Üçüncü bölümde ise Bitcoin ve Bitcoin madencilik şirketleri arasında volatilite ilişkisine bakılmıştır. Bitcoin, MARA ve RIOT arasında riskten korunma oranları hesaplanmış ve ikili portföylerin ağırlıkları hesaplanmıştır.

Fettah Kaba
Trakya University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2024
00
DoctorateOpen AccessTR

Hekimlerin yapay zeka teknolojilerini kabulünün Planlı Davranış Teorisi, Teknoloji Kabul Modeli ve güven çerçevesinden incelenmesi

Bu çalışmada sağlık sektöründe evrimsel bir dönüşüme yol açacak potansiyele sahip, son yılların önemli tartışma konularından olan sağlıkta yapay zeka kullanımına yönelik hekimlerin kabul düzeylerini, algılarını, anlayışlarını ve kullanıma ne derecede hazır olduklarını tespit etmek, sağlık hizmeti sunan kurum ve kuruluşlara strateji belirlemelerinde kaynak oluşturmak, teknoloji girişimcileri için farkındalık sağlamak, sonraki araştırmalara ve literatüre katkı sağlamak amaçlanmıştır. Bu çalışma, planlı davranış teorisi, teknoloji kabul modeli ve güven entegrasyonuna dayalı bir model geliştirmek ve test etmek için nicel yöntem yaklaşımını kullanmaktadır. Veriler, ülkemizde kamu ve özel hastanelerde hizmet veren hekimlerden çevrimiçi anket yoluyla toplanmıştır. Ankete toplam 414 hekim katılım sağlamıştır. Elde edilen verilerin analiz sürecinde Yapısal Eşitlik Modellemesi (YEM) ve SmartPLS v.3.1.5 yazılım programından yararlanılmıştır. Çalışma sonucunda planlı davranış teorisi, teknoloji kabul modeli ve güvenin hekimlerin yapay zeka teknolojilerini kullanma niyetleri üzerinde önemli bir etkiye sahip olduğu ortaya çıkmıştır. Yine çalışma sonucuna göre, tutumun, algılanan faydanın, algılanan kullanım kolaylığının ve güvenin kullanma niyeti üzerinde önemli bir etkiye sahip olduğu, algılanan davranışsal kontrol ve sübjektif normun ise anlamlı bir etkisinin olmadığı görülmüştür. Bununla birlikte güvenin, sübjektif norm, algılanan fayda ve algılanan kullanım kolaylığı ile davranışsal niyet arasındaki ilişkiye aracılık ettiği görülürken; algılanan davranışsal kontrol ve tutum ile davranışsal niyet arasındaki ilişkide aracı role sahip olmadığı görülmüştür. Sonuç olarak bu çalışma, hekimlerin yapay zeka destekli teknolojilerini kabulünü etkileyen değişkenleri vurgularken yapay zeka teknolojilerini sisteme entegre etmenin potansiyel faydaları konusunda da değerli bilgiler sağlamaktadır. Planlı davranış teorisi, teknoloji kabul modeli ve güvenin entegrasyonu ile oluşturulan model, bu alandaki gelecekte yürütülecek araştırmalar için bir çerçeve sunmakta ve daha kullanıcı dostu yapay zeka teknolojilerinin geliştirilmesine rehberlik etmektedir. Ayrıca sağlık sisteminde yapay zeka teknolojilerinin kabulünü ölçme ve iyileştirme olanağı tanıyan basit, uygulanabilir ve geçerli bir araç sunarak literatüre katkı sağlamaktadır.

Fatma Nur Çiçin
Trakya University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2024
00
Master'sOpen AccessTR

Bankalarda iç kontrol ve iç denetim fonksiyonlarının karşılaştırılması

Bankacılık sektörü, modern ekonomilerin temel taşlarından biri olarak kabul edilmekte ve bu sektörün sağlıklı işleyişi, genel ekonomik istikrar için kritik öneme sahiptir. Bankalar, hem bireysel hem de kurumsal müşterilere finansal hizmetler sunarak ekonomik faaliyetlerin finansmanında merkezi bir role sahiptirler. Bu doğrultuda, bankacılık faaliyetlerinin etkin bir şekilde yönetilmesi ve denetlenmesi, finansal sistemlerin güvenilirliği ve sürdürülebilirliği açısından büyük önem taşımaktadır. İç kontrol ve iç denetim mekanizmaları, bankacılık faaliyetlerinin düzenli ve güvenli bir şekilde yürütülmesini sağlayan temel unsurlardır. Bu mekanizmalar, bankaların karşılaştığı riskleri azaltmak, operasyonel verimliliği artırmak ve yasal düzenlemelere uyumu sağlamak için tasarlanmıştır. Bu anlamda çalışma, bankacılık sektöründe hayati öneme sahip olan iç kontrol ve iç denetim fonksiyonlarını karşılaştırmalı olarak incelemektedir. Bankacılık sisteminin sağlıklı işleyişi ve mali istikrar için bu iki fonksiyonun etkin uygulanması büyük önem taşımaktadır. Çalışma, öncelikle iç kontrol ve iç denetimin temel kavramlarını ve teorik çerçevesini ele almakta, ardından bu fonksiyonların bankacılık sektöründeki uygulamalarını detaylı bir şekilde incelemektedir. İç kontrolün, risk yönetimi, kontrol ve yönetişim süreçlerinin bütünleşik bir parçası olarak bankaların faaliyetlerini düzenleyici ve denetleyici bir rol oynadığı belirtilirken, iç denetimin ise bağımsız ve objektif bir değerlendirme yaparak bankanın risk yönetimi, kontrol ve yönetişim süreçlerinin etkinliğini arttırmaya yönelik olduğu vurgulanmaktadır. Araştırma, her iki fonksiyonun bankacılık sektöründeki uygulanış biçimlerini, karşılaştırmalı bir yaklaşımla ele almakta ve bu süreçlerin bankaların mali sağlamlığı üzerindeki etkilerini analiz etmektedir. Bunun yanı sıra, iç kontrol ve iç denetimin birbirleriyle olan ilişkileri ve bu iki fonksiyonun etkileşimi üzerine derinlemesine bir inceleme sunmaktadır. Sonuç olarak, çalışma, iç kontrol ve iç denetim fonksiyonlarının bankacılık sektöründe nasıl bir uyum içinde çalışması gerektiğine ve bu iki fonksiyonun etkin bir şekilde entegre edilmesinin bankaların risk yönetimi ve genel performansı üzerindeki olumlu etkilerine dikkat çekmektedir.

Samet Nar
Trakya University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2024
00
Master'sOpen AccessTR

Reel efektif döviz kurunun bist petrol, plastik, kimya endeksine etkisi

Bu çalışmanın amacı rekabetçi kur olarak tanımladığımız reel efektif döviz kurunun borsadaki kimya sektörü endeksinin getirisine etkisinin olup olmadığının test edilmesidir. Reel efektif döviz kurunun Bist Kimya Sektörü endeksine etkisinin incelendiği bu çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Çalışmanın birinci bölümünde, döviz kuru ile ilgili tanımlamalar, döviz kuru çeşitleri, döviz kuruna etki eden faktörler ve tarihçesine yer verilmiştir. İkinci bölümde ise Borsa İstanbul'un tanımı, kimya endeksinde işlem gören şirketler ve şirketlerin ürün gruplarına göre dağılımı anlatılmaya çalışılmıştır. Bu bölümde ayrıca reel efektif döviz kurundan etkilenen değişkenler ve kimya endeksini etkileyen maliyet ve risk faktörleri anlatılmıştır. Çalışmanın üçüncü ve son bölümünde ise, 2013-2022 dönemlerinde kimya, petrol, plastik endeksine etki eden maliyet ve risk faktörleri analiz edilmiştir. Çalışmada log-log, yarı fark ve ilk fark modelleri kullanılarak tam elastikiyet modelleri oluşturulmuştur. Araştırmadaki değişkenler için Gauss-Markov varsayımlarına ek olarak değişen varyans problemleri de dikkate alınmıştır. Ayrıca ilk modelimiz olan log-log modelindeki değişen varyans, oto korelasyon ve zaman serisi problemlerinden arındırmak için log-log modelinin Cochrane-Orcutt'a göre yarı farkı alınmış ve daha sonra değişkenlerin katsayılarının standart hataları Newey- West tarafından geliştirilen Değişen Varyans Oto Korelasyon (HAC) kullanılmış ve ortaya çıkan bu model çalışmamızda nihai model olarak kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda reel efektif döviz kurundaki yüzdesel değişimin kimya sektörü endeksinin getirisine hiçbir etkisi olmadığı ve bu etkinin yönün de sıfıra yakın bir etki olduğu bu çalışmada oluşturulan iki hipotez ile test edilmiştir. Bu iki hipotezin test edilmesi ile rekabetçi kurdaki (reel efektif döviz kurundaki) yüzdesel değişimin kimya sektörünün getirisine hiçbir etkisinin olmadığı tespit edilmiştir.

İrem Arıkan
Trakya University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2024
00
Master'sOpen AccessTR

Fikri ve sınai mülkiyet ve teşvik mevzuatı çerçevesinde teknokentlerdeki Ar-Ge faaliyetleri

Yenilikçi fikirler, araştırma ve geliştirme yoluyla geliştirilerek ticari ürün veya hizmetlere dönüştürülür. Araştırma ve geliştirme faaliyetleri, şirketlere yeni ürünlerin tasarlanması, geliştirilmesi ve pazarlanması konusunda önemli bir avantaj sağlar. Şirketler sürdürülebilirlik ve rekabet avantajı sağlamak için araştırma ve geliştirmeyi çok önemli görmektedir. Ar-Ge artık şirketler için vazgeçilmez bir kavramdır. Böylece araştırma ve geliştirme stratejik planlamaya dahil edilmiştir. Şirketler araştırma ve geliştirme faaliyetleri ile pazarda rekabet edebilirler. Araştırma ve geliştirme maliyetleri düşürür ve karı artırır, şirketlere rakiplerinden daha iyi ürün ve hizmetler geliştirme fırsatı verir ve geri dönüşün anlık değil uzun vadeli olmasından dolayı önemlidir. Sürekli iyileştirme ve yenilik, araştırma ve geliştirmenin temel bileşenleridir ve bu sayede başarıya ulaşılır. Teknokentlerde Ar-Ge faaliyetleri gösteren firmalar yer almaktadır. Burada bulunan firmaların temel amacı ürün geliştirme sonucunda üretim, satış ve teknolojik avantajlar, haklar yoluyla yazılım ve tasarım faaliyetleri, bölgenin vergi teşviklerini kullanarak iç ve dış pazarda rekabet avantajı sağlamaktır. Bu çalışma; Ar-Ge faaliyetlerinin anlaşılması, Ar-Ge faaliyetleri kapsamında şirketlere teşvik veren kurumların destek programları, devlet tarafından yürürlüğe konulan 5746/4691 sayılı kanunları, Gelir İdaresi Başkanlığı'nın Özelgeleri çerçevesinde Ar-Ge ve teknolojik faaliyet teşviklerinin sağlanmasının muhasebe ve vergi yönlerinin açıklanması, muhasebe işlemlerinin temel mantığının belirlenmesi ve diğer Ar-Ge teşviklerinin değerlendirilmesi konularında yol gösterici olacaktır.

Meryem Alkan
Trakya University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2024
00
Master'sOpen AccessTR

Kamu örgütlerinde liyakat ve etik ilkelerin öneminin incelenmesi

Kamu hizmetlerinin etkinliği ve verimliliği açısından liyakat ve etik ilkeler, kamu örgütlerinde kritik bir öneme sahiptir. Bu ilkeler, kayırmacılığın önlenmesini ve kamu yönetiminde adaletin sağlanmasını sağlar. Liyakat kamu örgütlerinde yetkin kişilerin görevlendirilmesini sağlayarak, kamu hizmetlerinin kalitesini artırır iken etik ilkeler kamu personelinin profesyonel ve şeffaf bir şekilde çalışmasını teşvik eder. Bu çalışma nitel araştırma yöntemi çerçevesinde gerçekleştirilmiş olup bazı dokümanların içerik analizi tekniği ile değerlendirilmesini içermektedir. Tezin literatür kısmında, liyakat kavramının tanımı, kapsamı, temel ilkeleri ve belirleyici unsurları detaylı olarak ele alınmıştır. Liyakat ile adalet ilişkisi ve liyakat karşıtı kayırmacılık türleri incelenmiştir. Ayrıca, Türk kamu personel yönetimi tarihinin tarihsel süreçleri, liyakatin kamu hizmetindeki önemi ve rolü, kamu sektöründe liyakatsizliğin sonuçları ve memuriyete girişte ile görevde yükselmede liyakat ve adaletin sağlanması konuları ele alınmıştır. Tezde, kamu örgütlerinde liyakatin daha etkin kullanılması için öneriler sunulmuş ve Avrupa Komisyonu'nun Türkiye raporlarında liyakat ile ilgili değerlendirmelerine yer verilerek bazı ülkelerin liyakat sistemleri incelenmiştir. Etik kavramının anlamı, amacı ve ilgili diğer kavramlarla bağlantısı ele alınarak Kamu Görevlileri Etik Kurulu (KGEK) tarafından alınan etik ihlal kararları incelenmiştir. Nitel veri analizleri sonucunda elde edilen bulgular, liyakati bilgi, deneyim ve ehliyet temelinde adil bir istihdam modeli olarak tanımladığını göstermektedir. Ancak, uygulamada bu ilkenin siyasal, kurumsal ve sosyal faktörler nedeniyle sıklıkla ihlal edildiği belirlenmiştir. Benzer şekilde, etik ilkeler konusunda farkındalık düzeyinin yüksek olduğu tespit edilmesine rağmen, kurumsal yapılar içinde bu ilkelerin yeterli düzeyde uygulanamadığı görülmektedir. Etik komisyonlarının etkin işleyişinin sağlanamaması, yaptırım mekanizmalarının eksikliği ve üst kademe yöneticilerinin etik dışı davranışlarının tolere edilmesi, bu durumun daha da derinleşmesine neden olmaktadır. Bulgular, kamu yönetiminde adalet, hesap verebilirlik ve güven temelinde kapsamlı bir dönüşüm ihtiyacını açıkça ortaya koymaktadır. Bu çalışma, kamu örgütlerinde liyakat ve etik ilkelerin önemini vurgulamakta ve bu ilkelerin etkin bir şekilde uygulanmasının kamu hizmetlerinin kalitesini artıracağına dair bulgular sunmaktadır. İçerik analizi yöntemiyle yapılan bu araştırma, kamu yönetimi alanında önemli bir boşluğu doldurmayı hedeflemektedir.

Türker Asil Kaya
Trakya University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2025
00
Master'sOpen AccessTR

Türkiye'deki teknoparklarda ar-ge teşvikleri kapsamında uygulanan vergi muafiyetlerinin etki değerlendirmesinin ölçülmesi edirne örneği

Teknolojiyi üretebilme ve kullanabilme becerileri, ülkeleri uluslararası alanda ekonomik ve askerî açıdan avantajlı bir konuma getirebilmektedir. Kendi kendine yeten bir ülke olabilmenin temel adımlarından biri teknolojik gelişmeleri takip edebilmek, teknolojiyi sadece tüketen değil aynı zaman üreten bir ülke olabilmektir. Günümüzde teknolojik gelişmeleri takip etmeyen bir ülkenin uluslararası arenada başarılı bir ülke örneği olması mümkün değildir. Bu gibi sebeplerle ülkeler yüksek teknoloji ve katma değeri yüksek ürünler üretmeye önem vermektedir. Aksi durumda sadece teknoloji tüketen bir konumda yer alınabilmektedir. Ülkemizde teknolojik bilgi üretiminin sağlanmasıyla uluslararası rekabette etkin bir rol oynamak, üretim yöntemlerinde yenilikler sağlayabilmek, ürün kalite standartlarının artırılarak üretim maliyetlerini düşürmek, ticarileştirilebilir teknolojik ürünler ortaya çıkarmak, teknoloji transferine olanak hazırlamak ve bu alanlarda çalışabilecek vasıflı işgücü için istihdam sağlamak gibi amaçlarla Teknoloji Geliştirme Bölgeleri modeli uygulanmaktadır. Teknoloji geliştirme bölgelerinde teknoparklar kurulur, teknoparklardaki süreçler yönetici şirket tarafından yönetilir. Yönetici şirket bakanlıklar tarafından belirtilen amaçlara ulaşabilmek için girişimcilere sağlanan teşviklerin uygulanmasından sorumludur. Bu çalışmanın sonucunda sınırlılıklar da göz önünde bulundurularak bu teşvik sisteminin verimli bir uygulama olduğu görülmüştür.

TeknoparklarVergi teşvikleri
Ufuk Duymaz
Trakya University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2025
00
DoctorateOpen AccessTR

Örgüt DNA'sının örgütsel çevikliğe etkisinde örgütsel zekanın aracılık rolü: Kurum yöneticileri üzerine bir araştırma

Bu araştırma, örgüt DNA'sının örgütsel çeviklik üzerindeki rolünü incelemekte ve bu etkide örgütsel zekanın aracılık etkisini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Günümüzün hızla değişen ve belirsizliklerle dolu iş dünyasında, örgütlerin çevik yapılar geliştirebilmesi, sürdürülebilir rekabet avantajı açısından kritik önem taşımaktadır. Bu bağlamda, örgütsel yapının temel kodlarını temsil eden örgüt DNA'sı ile stratejik karar alma, öğrenme ve bilgi yönetimi kapasitesini ifade eden örgütsel zeka kavramları arasındaki etkileşim, çevikliğin oluşum süreci açısından değerlendirilmiştir. Araştırmanın nicel verileri, Edirne, Kırklareli, Tekirdağ, İstanbul, Çanakkale ve Balıkesir illerinde üretim ve hizmet sektörlerinde görev yapan 410 firma yöneticisinden anket yoluyla toplanmış ve SPSS ile AMOS programları aracılığıyla analiz edilmiştir. Faktör yapısının incelenmesi amacıyla hem açıklayıcı ve hem de doğrulayıcı faktör analizleri gerçekleştirilmiş, değişkenler arası ilişkiler yapısal eşitlik modellemesi ile test edilmiştir. Ayrıca, örneklem grupları arasında istatistiksel farkları değerlendirmek üzere Mann-Whitney U ve Kruskal Wallis testlerinden faydalanılmıştır. Elde edilen bulgular örgüt DNA'sının örgütsel çeviklik üzerinde etkisi olmakla birlikte, örgütsel zekanın aracılık rolü ile doğrudan etkinin ortadan kalktığı ve tam aracılık etkisinin olduğunu göstermiştir. Yapısal eşitlik modellemesi aracılığıyla elde edilen analiz bulgularına göre, örgüt DNA'sının üçlü negatif örgüt modelinin örgütsel zeka üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etkiye sahip olduğu tespit edilmiştir. Askeri örgüt modelinin örgütsel zeka üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etkiye sahip olduğu bulunmuştur. Örgütsel zekanın tepkisel ve stratejik çeviklik üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etkisi olduğu bulunmuştur. Örgütsel zekanın esneklik üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etkisi olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca, örgüt DNA'sı, örgütsel çeviklik ve örgütsel zeka açısından katılımcıların sosyo-demografik özelliklerine göre farklılıklar olduğu ortaya konmuştur.

Muammer Rençber
Trakya University · Sosyal Bilimler Enstitüsü
2025
00
Master'sOpen AccessTR

Kargo sektöründe tersine lojistik önündeki engellerin değerlendirilmesi

Sürdürülebilirlik konusu, dünya genelinde giderek daha fazla önem kazanmaktadır ve bu bağlamda, sürdürülebilirlik açısından etkili olan sektörler de dikkat çekmektedir. Bu sektörlerden biri olan lojistik sektörü, küresel ısınma üzerindeki büyük etkisi nedeniyle kritik bir konumda bulunmaktadır. Dünyadaki enerji tüketiminin yaklaşık dörtte biri ve petrol tüketiminin yarısından fazlası lojistik sektöründe, özellikle taşımacılık faaliyetlerinde kullanılmaktadır. Lojistik sektörünün taşımacılığın yoğun olarak gerçekleştiği kargo sektörü, bu bağlamda önemli bir rol oynamaktadır. Sürdürülebilir lojistik kapsamında dikkate alınması gereken önemli konulardan biri de tersine lojistiktir. Tersine lojistik, hammadde, yarı mamul, nihai ürün ve ilgili bilgilerin tüketim noktasından orijin noktasına doğru ters yönlü bir hareketini ifade eder ve geriye doğru lojistik olarak da adlandırılabilir. Ancak, literatür taramaları, kargo sektöründe tersine lojistik ile ilgili yapılan çalışmaların sınırlı olduğunu göstermektedir. Bu çalışmanın temel araştırma sorusu, "Kargo sektöründe tersine lojistik uygulamalarının önündeki engeller ve yaşanan problemler nelerdir?" şeklinde belirlenmiştir. Bu çalışmada, tersine lojistiğin önündeki engeller olarak adlandırılan kriterlerin önem derecelerini belirlemek amacıyla çok kriterli karar verme (ÇKKV) yöntemlerinden DEMATEL ve Analitik Network Prosesi (ANP) yöntemleri kullanılmıştır. DEMATEL yöntemi ile engeller arasındaki nedensel ilişkiler belirlenirken, ANP yöntemi ile kriterlerin ağırlıkları hesaplanmıştır. Araştırma, kargo sektöründe iade kargoları özelinde gerçekleştirilmiş bir anket çalışmasına dayanmaktadır. Bu yöntemlerle, tersine lojistik sürecinde karşılaşılan engellerin ilişkileri ve ağırlıkları belirlenerek, bu alanda çözüm önerileri geliştirilmiştir. Çalışmanın amacı, kargo sektöründe tersine lojistik uygulamaları önündeki engelleri incelemektir. Bu araştırmanın, ulusal literatürde bu alanda yapılan sınırlı sayıdaki çalışmaya katkı sağlayarak, kargo sektöründeki tersine lojistik faaliyetlerinin geliştirilmesi ve sürdürülebilirlik açısından önemli bir farkındalık yaratması beklenmektedir.

DEMATEL
Elif Sezen Yiğit
Trakya University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2025
00
Master'sOpen AccessTR

Yeşil pazarlama kapsamında çevresel kaygı, çevresel duyarlılık ve algılanan kalitenin yeşil ürün satın alma niyeti üzerine etkisi

Bu çalışma, yeşil pazarlama alanında çevresel kaygı, çevresel duyarlılık ve algılanan kalite faktörlerinin tüketicilerin yeşil ürün satın alma niyeti üzerindeki etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Günümüzde çevresel sorunların artmasıyla birlikte hem bireylerin çevreye karşı olan davranış biçimleri hem de işletmelerin çevre dostu yaklaşımları önem kazanmıştır. Bu bağlamda araştırmada, bireylerin çevreye olan kaygılarının, çevreye olan duyarlılıklarının ve algıladıkları ürün kalitesinin, yeşil ürün satın alma niyeti üzerindeki etkisi analiz edilmiştir. Araştırma kapsamında istatistiksel bir yöntem benimsenmiş ve anket aracılığıyla toplanan veriler SPSS programında analiz edilmiştir. Yapılan veri analizleri sonucunda, çevresel kaygı, çevresel duyarlılık ve algılanan kalitenin yeşil ürün satın alma niyeti üzerinde pozitif bir etkisi olduğu belirlenmiştir. Bu bulgular, bireylerin sadece çevresel faktörler değil, aynı zamanda algılanan ürün kalitesiyle de yeşil ürünlere yöneldiğini ortaya koymaktadır. Araştırma sonuçları, işletmelerin yeşil pazarlama stratejilerini oluştururken tüketici davranışlarını dikkate almalarının gerekliliğini vurgulamaktadır. Özellikle çevre dostu üretim süreçlerinin benimsenmesi, sürdürülebilirlik ilkelerine uygun hareket edilmesi ve bu değerlerin pazarlama iletişiminde açıkça ifade edilmesi, tüketici tercihlerinde etkili rol oynamaktadır. Ayrıca çalışmada, politika yapıcılara, işletmelere ve akademik çevrelere yönelik çeşitli öneriler sunulmuştur. Bu doğrultuda, çevreci pazarlama anlayışının hem çevresel sürdürülebilirlik hem de rekabet avantajı açısından önemli katkılar sunduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Algılanan kaliteYeşil pazarlamaYeşil ürün+2
Hale Sevin
Trakya University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2025
00
Master'sOpen AccessTR

Yenilenebilir enerji kaynağı olarak güneş enerjisi sistemleri için kuruluş yeri seçimi

Sürdürülebilirlik ve yenilenebilir enerji kaynakları son yılların en önemli konularından birisidir. Güneş enerjisi santrali (GES) kurulumunda uygun yer seçimi, enerji üretim verimliliğini en üst düzeye çıkarmak için kritik bir rol oynamaktadır. Literatürde, genellikle açık arazilerde yapılan yer seçimleri üzerine yoğunlaşılırken, çatı alanlarına yönelik çalışmalar sınırlıdır. Bu çalışma, özellikle çatı uygulamaları için güneş enerjisi santrali yer seçiminde etkili olan Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) yöntemlerini incelemektedir. Çalışmada, çatı alanları için önemli kriterler arasında yıllık güneş ışınım miktarı, güneş panelinin yönü (bakı), sıcaklık, güneşlenme süresi ve toplam enerji potansiyeli, rüzgar potansiyeli, solar panellerin ileriye dönük gölgelenme riski, depo içerisindeki tüketilen elektrik miktarı (öz tüketim), depo çatı alanı, statik yük durumu, çatı tipi ve eğimi ile trafo kapasitesi ve şebeke bağlantı durumu gibi teknik ve yapısal faktörler dikkate alınmıştır. Bu kapsamda, çatılarda güneş paneli kurulumunu etkileyen koşullar analiz edilmiş ve bu faktörlerin uygunluk değerlendirme süreçlerine entegre edilmesi amaçlanmıştır. Çalışma, çatılarda güneş enerjisi santrali kurulumu için belirlenen kriterlerin, mevcut literatürdeki boşlukları dolduracak şekilde bir karar destek sistemi geliştirilmesine olanak tanıdığını ve bu alanda daha fazla araştırma yapılması gerektiğini ortaya koymaktadır.

Eyüp Öner
Trakya University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2025
00
Master'sOpen AccessTR

Tekno stresin örgütsel bağlılık üzerine etkisi: Örgütsel güvenin aracı rolü

Bu araştırma, tekno stres ile örgütsel bağlılık arasındaki ilişkide örgütsel güvenin etkisini incelemeyi amaçlamıştır. Araştırmada, bankacılık, finans ve mühendislik alanlarında çalışan 390 kişilik bir örneklem üzerinde tekno stresin örgütsel bağlılık üzerindeki etkisinde örgütsel güvenin aracı rolü olup olmadığı araştırılmıştır. Bankacılık, finans ve mühendislik alanları, yüksek zihinsel efor, yoğun zaman baskısı altında sürekli değişen dijital araçlar ve sistemleri kullanmaya dayalı olduğundan adı geçen sektörler incelenmiştir. Veriler nicel araştırma yöntemine dayalı olarak anket tekniğiyle, Google Forms aracılığıyla toplanmış, analizler SPSS ve SPSS Hayes PROCESS eklentisi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Bulgular tekno stresin ile örgütsel bağlılık arasındaki ilişkide örgütsel güvenin tam aracı rol oynadığını göstermiştir. Çalışma bankacılık, finans ve mühendislik alanlarının insan kaynakları yönetimine yönelik yeni perspektifler geliştirilmesine katkı sağlamayı hedeflenmiştir.

TeknostresÖrgütsel bağlılıkÖrgütsel güven
Tilbe Eylül Torpil
Trakya University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2025
00
Master'sOpen AccessTR

Marka ve ambalaj ilişkisi: Türkiye çikolata sektöründe bir çalışma

Marka, oldukça farklı anlamları içeren, geniş bir terimdir. Pazarlama literatüründe marka ile ilgili çok sayıda tanımlama mevcuttur. Markalı bir ürünün, markasız bir ürüne göre üretici ve tüketici açısından avantajları bulunmakla birlikte, firma açısından markalama ve marka algısını koruyup geliştirebilme oldukça zorlu bir iştir. Markalı ürünün, tüketici bilinirliğinin ve etkin pazar payının daha fazla olduğu bilinmektedir. Bu sebepten dolayı, bir ürünü tanıtmada ve pazar payını arttırmada en bilinen yol ürünü markalamaktır. Başarılı bir marka ise, rekabet ortamında tüketici tarafından değer katılan bir ürün/hizmet olarak algılanmaktadır. Bu bağlamda, özellikle son zamanlarda başarılı bir marka bir bütün olarak düşünülmektedir. Günümüzde bir marka tasarlanırken, tasarımdaki en önemli boyutlardan bir tanesi de ambalajdır. Uzun zamandır göz ardı edilmiş olan ambalaj, günümüzde önem kazanmaya başlamıştır.Son zamanlarda firmalar ambalajı, tüketicinin satın alma kararını verdikleri son nokta olan market raflarında vazgeçilmez bir pazarlama aracı olarak görmektedir. Etkili ambalajlama, reklam ve promosyonlar kadar önemli bir pazarlama aracı olmuştur, aynı zamanda tüketici bağlılığını arttırarak, ekonomik değişkenlerin üstesinden gelebilen geçerli stratejilerin değişmeyen bir parçası haline gelmiştir. Bir ürünün başarılı olup olmamasındaki en belirleyici unsurlardan birisi haline gelmiştir.Bu çalışmada, markalama ve ambalajın markalamadaki önemi konularında daha önce yapılmış olan çalışmalar değerlendirilmiş; ikinci bölümde ise hızlı tüketim ve asıl tez konusunu oluşturan çikolata sektöründe ambalajlama ayrıntılı bir şekilde incelenmiştir. Çalışmada kullanılan veri toplama yöntemi ankettir. Anket yoluyla toplanan veri, SPSS'te analiz edilerek önemli bulgular elde edilmiştir.Elde ettiğimiz bulgulara göre, iyi bir çikolata markasının ambalajı mutlaka fiziksel olarak ürünü iyi bir şekilde koruma özelliğine sahip olmalı, dışarıya sızdırma yapmamalıdır. İyi bir marka ambalajında olmazsa olmaz bilgiler ise SKT (son kullanma tarihi), içindekiler listesi, üretici firma adı, özellikle son yıllarda çok fazla önem kazanmaya başlayan diğer bir konu olan besin değerleri ve kalori bilgisidir. Artan çevre hassasiyetinden dolayı ambalajın çevreye duyarlı olduğunu belirten işaret ve yazılar ile kalite belgeleri işaret ve yazıları ambalajın üzerinde mutlaka yer alması gereken unsurlardır.Tüketici için de çikolata ambalajı yukarıda da bahsettiğimiz gibi, üzerinde her türlü ürün ve ambalaj özellikleri bilgisini içeren, bunun yanı sıra tüketicinin görsel dünyasına hitap edecek albenisi yüksek şekilde tasarlanmış olması gerekmektedir. Günümüzde firmalar, pazarda yaşanan yoğun rekabette ayakta kalabilmek için teknoloji, ürün çeşitliliği, fiyat gibi pazarlama unsurlarının yanında ambalaja çok daha fazla önem vermeleri gerekmektedir. Bu nedenle ambalaja gerekli önemi vermeyen firmalar rekabet avantajı elde etme konusunda bir adım geride kalabilir.Bu bağlamda ambalajın, ürünün diğer özellikleriyle birlikte markalamada en önemli unsurlardan birisi olduğu gerçeği, bu çalışma ile bir kez daha ortaya konmuştur.Anahtar Kelimeler: Ambalaj, Çikolata, Marka, Marka değeri, Marka kimliği.

Ambalaj tasarımAmbalajlamaMarka+2
Nejdet Geler
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2010
00
Master'sOpen AccessTR

Sağdan direksiyonlu araç projesi ve yalın felsefeye göre uyarlanmış ürün geliştirme süreçleri

Proje yönetimi, çağımızda, ölçekleri ne olursa olsun tüm işletmelerin kullandığı etkili bir yönetim şeklidir. Kullanım alanlarının çeşitliliğinin çokluğu, yönetim ana prensiplerinde değişikliğe sebep olmamaktadır. Bunun yanında, tecrübe ile doğru orantılı olarak artan uzmanlıklar, söz konusu projelerde çabukluk sağlanmasında, kalitenin artmasında, proje maliyetlerinin düşürülmesinde fayda sağlamaktadır.Otomotiv, savunma, uzay, bilişim, inşaat sektörlerinde kullanılan proje yönetimi, ürün geliştirme, araştırma-geliştirme, işletme kaynaklarının planlanması, yazılım geliştirme, satış stratejisi geliştirme konularında olabilir.Otomotiv sektörünün, sıklıkla araç olarak kullandığı, ürün geliştirme projelerinin uygulanması ve süreçlerin içeriklerinin, günümüz rekabet koşullarına uygun olarak, hızlı, net bilgilere ulaşılabilir sistemlerle, belirlenebilir ve takip edilebilir olmasını da sağlar.Örnek ürün geliştirme projesi olarak bu çalışmada seçilmiş ve irdelenmiş olan ?Sağdan Direksiyonlu Araç Projesi?'nin, seçilmesindeki en büyük sebeplerden birisi, temel model olarak belirlenmiş araç ile üretilmesi planlanan sağdan direksiyonlu araç arasında büyük teknik farklılıklar olmasıdır. Bu da, ar-ge, test, dokümantasyon, satın alma, kalite, lojistik, üretim, son kontrol çalışmalarının içeriklerinin geniş olmasını, projenin detaylı irdelenebilmesini ve araştırmacıların bu çalışmadan daha fazla faydalanabilmesini sağlayacaktır. Büyük oranda yalın üretim sistemine göre yapılandırılabilmiş olmasına rağmen, yalın felsefenin bu otomotiv sektörü işletmesin de, yerleştirilebilmesi için özelliklede ürün geliştirme safhalarında çabalar sürdürülmektedir.Bu çalışma yalın felsefenin, ürün geliştirme süreçlerinde, oluşturulabilmesi için gerekli olan safhaların yerine getirilmesiyle beraber, geliştirilmiş bu süreçlerin işletmeye rekabet gücü ve fırsatlar kazandıracak bir silah haline gelebileceğini gözler önüne sermektedir. Aynı zamanda da örnek projenin kapsamında olan, müşterilerin araç özelliği olarak seçtiği, bir satış grubunun alt parçalarını, ürün ağacı olarak göstermekte böylece yapılacak yeni araç projesinde, hangi iş paketlerinin oluşturulacağını işaret etmektedir. Son bölümünde, ürün geliştirme süreçlerinin ve örnek otomotiv işletmesinin ürün geliştirme süreçlerinin belirlenmiş safhaları, süreç olgunluk/fırsat analizi ve fonksiyon değerlendirmeyle detaylı incelenecektir.Anahtar Kelimeler: Ürün, Ürün Geliştirme, Ürün Ağacı, Proje Yönetimi, Ürün Geliştirme Projesi, Otomotiv, Otomotiv Sektörü, Yalın Üretim, Ürün Geliştirme Süreçlerinde Yalın Felsefe,

OtomotivOtomotiv sektörüProje uygulaması+7
Mehmet Hürmeydan
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2010
00
Master'sOpen AccessTR

Yatırım projelerinin değerlendirilmesi: Türkiye elektrik enerjisi sektöründe bir çalışma

Bu çalışmada, sabit sermaye yatırımlarının gerek işletmeler gerekse ülke ekonomisi açısından öneminden hareketle, yatırım projelerine ilişkin yapılabilirlik çalışmalarının hazırlanmasında ve yatırım projelerinin değerlendirilmesinde kullanılan yöntemler literatür çerçevesinde açıklanarak, 76 MW kurulu gücündeki bir hidroelektrik santral projesine ait yapılabilirlik çalışması hazırlanmıştır. Hazırlanan yapılabilirlik çalışması kapsamında, Türkiye elektrik enerjisi sektörünün analizi yapılarak, projenin toplam yatırım tutarı, işletme dönemi gelir ve giderleri, amortisman giderleri, ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti hesaplanmış, faaliyetlerden kaynaklanan nakit akımı ve bütünleşik mali analiz tabloları oluşturulmuştur. Elde edilen veriler, Net Bugünkü Değer, İç Verim Oranı, Kârlılık Endeksi, İskonto Edilmiş Geri Ödeme Süresi Yöntemleri çerçevesinde değerlendirilerek, Duyarlılık Analizi yapılmış ve projenin yapılabilir olup olmadığı ortaya konulmuştur.

Elektrik santralleriElektrik sektörüElektrik üretimi+6
Özge Erbaş
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2010
00
Master'sOpen AccessTR

Türkiye biyoteknoloji sektöründe reel opsiyonlar yöntemi ile bir ar-ge projesinin değerlemesi

Artan rekabet ortamı ile birlikte, ülkeler kalkınma yarışında sürdürülebilir rekabet gücüne sahip olmak amacıyla yüksek teknolojili sektörler ve inovasyona dayalı büyüme stratejisine doğru yönelmektedir. Artan nüfus ve değişen talep yapısı da, yenilikçi uygulama ihtiyacını doğurmakta ve biyoteknoloji gibi yüksek teknolojili sektörler, gelişmiş ülkelerin yanı sıra, gelişmekte olan ülkelerde de önem kazanmaktadır.Biyoteknoloji sektörünün gelişimi, sektördeki firmalar için patent, teknoloji transferi, lisans anlaşmaları gibi süreçleri beraberinde getirmiştir. En önemli varlıklarından biri Ar-Ge projeleri olan biyoteknoloji firmaları için bu süreçler Ar-Ge projelerinin değerleme gereğini ortaya çıkarmaktadır. Değerleme süreçlerinde geleneksel bir yöntem olan İndirgenmiş Nakit Akımları (İNA) yönteminin eksiklerinin giderilmesi amacı ile geliştirilmiş olan Reel Opsiyonlar yöntemi, Ar-Ge süreçlerinin değerlemesinde son yıllarda yaygın olarak kullanılmaktadır. Değerleme sürecinde ülke ve sektör faktörü önemli olup literatürde Türkiye'de yer alan biyoteknoloji firmalarının Ar-Ge projesi değerlemesine ilişkin bir çalışma bulunmamaktadır. Bu çalışma kapsamında, Türkiye biyoteknoloji sektöründe yer alan bir firmanın gerçek yaşamda yürütülen ve tamamlanmamış bir Ar-Ge projesi için, Reel Opsiyonlar yöntemi ile örnek bir değerleme modelinin geliştirilmesi amaçlanmaktadır.Çalışma altı bölümden oluşmaktadır. Özet girişin sunulduğu ilk bölümden sonra, biyoteknoloji ve kullanıldığı alt sektörler, dünyada ve Türkiye'de biyoteknoloji sektörünün durumu ikinci bölümde yer almaktadır. Üçüncü bölümde değerleme kavramı, kullanıldığı durumlar ve yöntemleri ve biyoteknoloji sektöründe değerlemenin kullanımı üzerinde durulmaktadır. Örnek olarak seçilen projenin derinlemesine yüz yüze görüşmeler ile toplanan verileri, proje sürecinin binomial ağaç ve gerekli model parametrelerinin hesaplamaları dördüncü bölümde sunulmaktadır. Beşinci bölüm İNA ve Reel Opsiyonlar yöntemi ile değerlemenin yapıldığı bölümdür. Çalışmanın son bölümü olan altıncı bölümde ise sonuçlar karşılaştırmalı olarak değerlendirilmekte, duyarlılık analizlerine yer verilmekte ve Türkiye'de biyoteknoloji sektöründe değerleme sürecine ilişkin genel bir değerlendirme yapılmaktadır.

Araştırma-geliştirmeBiyoteknolojiBiyoteknoloji sektörü+3
Selin Arslanhan
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2010
00
Master'sOpen AccessTR

Kişisel marka kavramı ve ticari olmayan pazarlama alanında uygulanması: Siyasi pazarlama örneği

Bu tez çalışması, rekabetin artması ve beraberinde markalaşma sürecini hızlandırmasından hareketle, pazarlama alanında geçerli marka kavramının kişisel olarak kullanılıp kullanılamayacağını araştırmaktadır. İlk olarak marka kavramına ilişkin temel kavramlar incelenmektedir. İkinci olarak kişisel marka kavramına ilişkin literatür bilgisi sunulmakta, bu konu hakkında literatürdeki boşluğa dikkat çekilmektedir. Üçüncü olarak siyasi pazarlamaya ilişkin literatür taraması sonuçları sunulmaktadır. Son olarak da kişisel markanın uygulama alanlarından biri olarak seçilen siyasi pazar alanında yüz yüze görüşmeler ve anket çalışması ile kişisel markayı etkileyen faktörler ele alınmaktadır.Sonuçlar siyasi pazar alanında kişisel markayı etkileyen on faktör olduğunu göstermektedir. Bu faktörler dış görünüş, hümanizm, karakter, çağdaşlık, hırs, ekonomik kapital, dini inanç, halkçılık, liderlik ve sosyalliktir. Bu faktörlere yüklenen maddeler incelendiğinde, pek çoğunun sanat, tıp, eğitim gibi ticari olmayan pazarlama alanlarında, kişisel marka yaratmada kullanabileceği görülmektedir. Pek çoğu değiştirilebilen, sonradan kazanılabilen bu özellikler insanların kendi kişisel markalarını yaratmalarında yol gösterici özelliğe sahiptir.Anahtar Kelimeler: Kişisel Marka, Siyasi Pazarlama, Siyasi Lider İmajı

LiderlerLiderlikMarka+5
Fatma Yeliz Yıldırım
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2010
00
Master'sOpen AccessTR

Türkiye'de emeklilik yatırım fonlarının yönetimi

Sosyal güvenlik sorunu, özellikle son yıllarda hem gelişmiş hem de gelişmekte olan ülkelerin başlıca problemi haline gelmiştir. Ülkemizde de sistemin mevcut yapısı ve işleyişi ile ilgili kaygılar olmasına karşın, 4632 sayılı Bireysel Emeklilik Tasarruf Sistemi Kanunu ile bu süreç için yeni bir sayfa açılmış oldu. Bireylerin aktif çalışma hayatlarının sonunda, refah düzeylerinin yükseltilmesine destek olacak ve kişilere ek bir gelir sağlamaya yardımcı olacak bu sistem, diğer taraftan da özel emeklilik fonları yarattıgı uzun vadeli fonlarla sermaye piyasalarının gelismesi ve saglıklı çalısmasında aktif rol oynamayı, makro ekonomik gelişmelere ön ayak olarak piyasalarda istikrarın sağlanmasına katkıda bulunmayı amaçlamıştır.Ülkemizde de kamu sosyal güvenlik sisteminin etkin bir şekilde çalışamaması yüzünden yeni bir yapı ihtiyacı ortaya çıkmış ve mevcut sistemin tamamlayıcısı niteliğinde, gönüllülük esasına dayalı olan Bireysel Emeklilik Sistemi yürürlüğe girmiştir. Sistemin verimli işleyebilmesi için, tüm tarafların etkin bir şekilde çalışması gerekmektedir. Kurumsal yatırımcı sayısının artmasıyla birlikte, para ve sermaye piyasalarında yatırım araçları çeşitlenecek ve uzun vadeli fonlarla piyasalar yeni bir boyut kazanacaktır.Genel olarak bakıldığında emeklilik yatırım fonlarının yönetiminde temel olarak iki yönetim ilkesi karşımıza çıkmaktadır. Sermaye piyasalarının değişkenliğine ve sistemin ülkelerdeki uygulanabilirliği değişiklik gösterse, her iki yaklaşımın da amacı ortak olup, bireylerin katkılarının güvenliğinin sağlanması ve katılımcının katkısının emeklilik döneminde istediği seviyeye ulaşmasını sağlamaktır.Anahtar Kelimeler: Sosyal güvenlik, bireysel emeklilik sistemi, emeklilik yatırım fonları, emeklilik fonları

Bireysel emeklilikEmeklilik fonlarıFon yönetimi+2
Ayşe Gamze Onar
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2010
00
Master'sOpen AccessTR

Genetiği değiştirilmiş gıdalar ve risk algısı: Sonradan edinilen pozitif bilginin tutuma etkisi

Son yıllarda yaşanan gıda panikleriyle birlikte sağlıkla ilgili olası kayıplar, tüketicilerin gıda seçimlerini etkileyen en önemli unsurlardan biri, gıda güvenliği de öncelikli bir rekabet unsuru olmuştur. Yabancılık, sınırlı bilgi seviyesi, belirsizlik ve doğala müdahale gibi etkenlerle genetiği değiştirilmiş gıdalar, fiziksel risk algısının yüksek olduğu ürünler haline gelmiştir. Tartışmalar bu ürünlerin taşıdığı riskler ve getirdiği faydalar etrafında devam ederken, tüketicilerin çoğunluğunun, risklere odaklanan negatif içerikli bilgiye maruz kaldığı da bir gerçektir. Bu gerçekten yola çıkarak pozitif bilginin genetiği değiştirilmiş gıdalara karşı tutuma olan etkisinin araştırıldığı çalışmada, katılımcılar, algılanan riskin türünü belirleyen bilgi işleme stratejilerine göre üç grupta incelenmiştir. Günlük/popüler ve bilimsel olmak üzere iki farklı türde pozitif bilgiye maruz bırakılan katılımcıların tutumlarındaki değişimin anlamlı olup olmadığı araştırılmıştır. Bilgiyi sezgisel süreçten geçiren ve sezgisel risk algısına sahip olan katılımcıların tutumunda, her iki bilgi sonrasında da pozitif yönde değişim olmuştur. Sistematik süreci izleyen ve analitik risk algılayan grupta ise pozitif yönde değişim sadece bilimsel bilgi sonrasında görülmüştür. Analitik risk algısına sahip olan ancak konuyu politik bakış açısı ile değerlendirerek karara varanlar ise politik risk grubu altında incelenmiştir. Grubun tutumunda, her iki tip bilgi sonrasında değişiklik beklenmezken bilimsel bilgi pozitif yönde değişim yaratmıştır.

BilgiBilgi işlemeBilimsel bilgi+6
Tuğçe Özgen
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2012
00
Master'sOpen AccessTR

Telekomünikasyon sektöründe müşterilerin ürün grupları ve tarifeler arası geçiş analizi

Günümüzde firmaların, artan rekabet koşulları nedeniyle oluşacak müşteri kayıplarını önlemek için, müşteri ilişkileri yönetimine daha fazla önem vermesi gerekmektedir. Özellikle telekomünikasyon sektöründe, ürün çeşitliliğinin ve tarife sayısının artması sonucunda müşterilerin sık sık mevcut aboneliklerini veya tarifelerini sonlandırarak bir diğerine geçiş yapması, müşterilerin beklentilerini ve davranışlarını daha iyi anlamayı ve buna yönelik stratejiler geliştirmeyi zorunlu kılmaktadır. Buradan yola çıkılarak bu çalışmada, telekomünikasyon sektöründe hizmet veren bir firmanın verilerinden faydalanılarak, ürün grupları (telefon, telefon + internet, telefon + internet + televizyon) ve tarifeler arasındaki müşteri geçişleri ile bu geçişlere neden olan başlıca faktörler tespit edilmiş ve firma için önerilerde bulunulmuştur. Modelleme tekniği olarak, bu alanda daha önce yapılan çalışmalarda kullanılmamış olan kesikli seçim modelinden faydalanılmıştır. Modelleme yapılırken değişken olarak tarife özellikleri (tarife ücreti), müşterilerin demografik özellikleri (gelir düzeyi, hanehalkı sayısı, konut özelliği) ve kullanım bilgileri (konuşma süresi, veri indirme miktarı) kullanılmıştır.Bu çalışmanın sonucunda, ürün grupları arası geçişlerde müşterinin gelir düzeyi ve ikamet ettiği konut özelliğinin, telefon tarifeleri arası geçişlerde aylık konuşma süresi ve hanehalkı sayısının, internet tarifeleri arası geçişlerde aylık veri indirme miktarı ve gelir düzeyinin, televizyon tarifeleri arası geçişlerde ise gelir düzeyinin daha belirleyici olduğu görülmüştür. Seçim olasılıkları değerlendirildiğinde ise müşterilerin en rasyonel tercihleri, en az geçiş olacağı (mevcut tarifelerde kalma oranının en yüksek olacağı) düşünülen internet tarifelerinde yapmış olduğu söylenebilir.

Demografik özelliklerKesikli seçim modelleriMüşteri davranışı+5
Erhan Tufan
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2012
00
Master'sOpen AccessTR

Türkiye akaryakıt piyasasının örnek ülkeler ile karşılaştırılması ve Türkiye için öneriler

Sanayi, tarım, ulaşım gibi temel sektörlerin önemli girdilerinden biri olan akaryakıta ihtiyaç gün geçtikçe artmaktadır. 1999 ile 2005 arasında serbestleşme dönemine giren Türkiye akaryakıt piyasasının henüz yeni gelişen bir piyasa olduğu da düşünüldüğünde örnek ülke akaryakıt piyasalarının incelenmesi ülkemiz akaryakıt oyuncuları tarafından büyük önem arz etmektedir. Bu sebeple, bu tez çalışması, model ülke olarak seçilen ABD, İngiltere, Almanya ve İtalya akaryakıt piyasalarını inceleyerek Türkiye akaryakıt piyasasını fiyat, kar marjı ve piyasa yatırım modelleri gibi açılardan değerlendirmektedir.Yapılan analizler sonucunda, Türkiye'de genellikle kullanılan DODO (Dealer Owned Dealer Operated) tipi yatırım modeline ilave olarak COCO (Company Owned Company Operated), CODO (Company Owned Dealer Operated) veya DOCO (Dealer Owned Company Operated) gibi diğer yatırım modellerinin de kullanılabileceği anlaşılmıştır. Ancak ülkemizde süpermarketlerce veya bağımsız akaryakıt istasyonlarınca akaryakıt satışının yapılmasının güven ve yer problemi nedeniyle uygun olmadığı ve istasyon başına düşen satış oranı düşüklüğünün akaryakıt istasyon sayısının çokluğundan değil ülkemizdeki kişi başına tüketimin düşük olduğundan kaynaklandığı görülmüştür. Sayısal verilerden elde edilen sonuçlara göre de, ülkedeki akaryakıt tüketiminin artmasının genel olarak ülke ekonomisinin gelişmesiyle orantılı olarak artacağı ve bunun da sektörü olumlu yönde etkileyeceği anlaşılmıştır.

AkaryakıtAkaryakıt istasyonlarıBenzin+2
Emre Günaydın
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2012
00
Master'sOpen AccessTR

Döviz piyasasında bir korunma stratejisi olarak risk reversal göstergesi

2007 yılında, Amerika Birleşik Devletleri'nde emlak sektörü temelli bir kriz olarak ortaya çıkan ve daha sonrasında tüm dünyayı etkisi altına alan küresel finansal krizin en fazla etkilediği piyasaların başında döviz piyasası gelmektedir. Küresel finansal krizin etkileri nedeniyle, özellikle merkez bankalarının politikalarına bağlı olarak döviz piyasasında analizler yapmak son derece zor bir hal almıştır. Volatilite seviyelerinde ciddi değişimler gözlemlenmiş, varlıklar arasında uzun yıllardır süregelen güçlü korelasyonlarda bile önemli bozulmalar meydana gelmiştir. Bu çalışmada, küresel finansal krizin zirve yaptığı nokta olan Lehman Brothers?ın batışından sonraki dönem için döviz piyasasında en çok işlem gören pariteler ve bu paritelerin dayanak varlık oldukları alım ve satım opsiyonlarının zımni volatiliteleri arasındaki farktan hesaplanan risk reversal verileri arasındaki ilişkiler incelenmiş ve risk reversal verilerinin döviz piyasasında yatırım yapan piyasa oyuncuları için önemine dikkat çekilmesi amaçlanmıştır. Bu nedenle 16.09.2008 ? 31.12.2012 tarihleri arasındaki AUD/USD, EUR/USD, GBP/USD, USD/CAD, USD/CHF ve USD/JPY pariteleri ve bu paritelere ilişkin 3-Aylık 25-Delta Risk Reversal verileri arasındaki ilişkiler analiz edilmiştir. Yapılan analizler neticesinde, risk reversal verilerinin paritelerin gelecekteki fiyat seviyelerini tahmin etmekten ziyade, trendde yaşanacak değişimlere yönelik sinyaller vermede daha başarılı ve daha kullanışlı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Döviz Piyasası, Opsiyonlar, Zımni Volatilite, Risk Reversal

DövizDöviz piyasasıOpsiyon+3
Uğur Uç
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2013
00
Master'sOpen AccessTR

Ülke kredi notundaki değişikliğin CDS primleri üzerindeki yayılma etkisine yönelik bir araştırma

Küresel finans piyasalarının ardından reel ekonomiyi de etkileyen 2008 finansal kriz yatırımcıların algısını değiştirmiştir. Krizin oluşmasında ve derinleşmesinde türev ürünlerin etkisinin önemli olduğu düşünüldüğünden, öncelikli olarak türev piyasalarda algı değişikliği olması beklenmektedir. Bu nedenle bu çalışmada, kredi olaylarının türev ürün olan CDS primleri üzerindeki etkisi ve aktarma kanalları kriz öncesi ve sonrası dönem olarak incelenmiştir. Yatırımcıların artan risk iştahı nedeniyle kriz öncesi dönemde CDS primlerinin kredi olaylarına tepki vermediği görülmüştür. Diğer taraftan kriz sonrası dönemde risk iştahı seviyesindeki azalmayla birlikte CDS primlerinin kredi olaylarına anlamlı tepkiler verdiği sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca, olaysız ülke CDS primlerinin özellikle kriz sonrası dönemde olayın gerçekleştiği ülke ve olaysız ülke kredi derecelerinden etkilendiği kanıtlanmıştır. Yayılma etkisinin aynı ticaret bloku üyesi olma parametresiyle aktarıldığı görülmüştür. Ayrıca, Avrupa borç krizini de kapsayan kriz sonrası dönemde negatif kredi olaylarının etkisinin gelişmiş ülke parametresiyle aktarıldığı gözlenmiştir. Kriz sonrası CDS primlerinin kredi olaylarına verdiği tepkilerdeki değişikliğin, Kredi Değerlendirme Kuruluşlarının kriz öncesi dönemde bozulan itibarlarını düzeltmek için daha ihtiyatlı not vermeleri ve risk iştahındaki azalmayla ilgili olduğu düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Kredi Temerrüt Takası, Kredi Değerlendirme Kuruluşları, Event Analizi, Yayılma Etkisi, Aktarma Kanalı, Risk İştahı.

Bağımsız denetim kuruluşlarıKredi derecelendirmeKredi değerlendirmesi+4
Mehmet İnce
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2013
00
Master'sOpen AccessTR

Marka değerleme yöntemleri ve kişisel marka değeri: Şarkıcı, doktor ve politikacı örnekleri

Bu tez çalışması, şarkıcı, doktor ve politikacı örnekleri üzerinden kişisel marka değerini ölçebilecek genel bir model oluşturulup oluşturulamayacağını araştırmaktadır. Birinci bölümde çalışmanın amacı, yöntemi ve sonuçları özetlenerek konuya giriş yapılmaktadır. İkinci bölümde, marka, marka değeri kavramları açıklanarak marka değerleme yöntemleri anlatılmaktadır. Üçüncü bölümde, kişisel markalaşma kavramından, kişisel markalaşma stratejilerinden bahsedilmekte ve sağlık, müzik, siyaset alanlarında kişisel markalaşma hakkında literatür taraması sonuçları sunulmaktadır. Dördüncü bölümde ise, elde edilen veri setinin faktör analizi sonuçlarına yer verilmekte ve her üç meslek grubunun marka değerini oluşturan faktörler yorumlanmaktadır. Sonuç olarak, her üç meslek grubunun marka değerini oluşturan faktörlerin kısmen ortak olması nedeniyle, kişisel marka değerini ölçebilecek genel bir model kurmanın doğru olmadığı anlaşılmaktadır. Şarkıcı marka değerini oluşturan faktörler, satın alma isteği, farklılaşma, istikrar, aile markası, ilginçlik, liderlik, yüksek mertebe, ilgilenim ve komünal duygulardır. Doktor marka değerini oluşturan faktörler, genel memnuniyet, farklılaşma, aile markası, sözel iletişim, ün ve bölünmüş bağlılıktır. Politikacı marka değerini oluşturan faktörler ise, genel memnuniyet, farklılaşma, yenilikçilik, aile markası, sözel iletişim ve bölünmüş bağlılıktır. Anahtar kelimeler: Marka değeri, Marka Değerleme Yöntemleri, Kişisel Marka

DeğerlemeDeğerleme modelleriDoktorlar+6
Tuba Özsevinç
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2013
00
Master'sOpen AccessTR

Türkiye'de faaliyet gösteren mobil operatörlerin pazar paylarını etkileyen faktörlerin belirlenmesi

Küreselleşmenin getirdiği değişim ile insanların yaşam biçiminin yanında iletişim biçimlerinde de değişiklikler görülmektedir. Müşterilerin yeni teknolojilere ilgi ve taleplerinin her geçen gün artmasıyla mobil iletişim sektöründe hızlı bir değişim ve günden güne artan ihtiyaca yönelik gelişmeler yaşanmaya başlanmıştır. Telekomünikasyon sektöründe hizmet veren operatörler, gün geçtikçe büyüyen bu pazardan mümkün olduğunca fazla pay almaya çalışmaktadır. Türkiye'de mobil ses hizmetleri yaygın olarak birçok tüketici tarafından kullanılmaktadır. Türkiye'deki toplam GSM operatörü abone sayısı 15-64 yaş arası nüfustan fazladır ve ses hizmetlerinin penetrasyonu %90 seviyelerindedir. Bu çalışmada, Ocak 2008 ile Aralık 2012 arasındaki dönemde açıklanmış olan halka açık pazar verilerinden faydalanılmıştır. Veri setinde; abonelik düzeyleri, kullanıcı başına ortalama gelir (ARPU), ortalama sesli iletişim dakikası (MOU), müşteri kayıp oranları ve yatırım seviyeleri yer almaktadır. Çalışmada amaç mobil ses hizmetlerine olan talebi etkileyen faktörleri incelemektir. Daha farklı ülkelerde yapılmış çalışmalara benzer olarak 1994 yılında Berry`nin kullandığı Discrete-Choice Model'den faydalanılacaktır. Anahtar Kelimeler: Mobil telekomünikasyon; Pazar payı tahmini, Fiyat elastikiyeti; Ağ etkisi; Panel veri; Berry (1994) model

Cep telefonuFiyatMobil pazarlama+4
Merve Güven
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2013
00
Master'sOpen AccessTR

Borsa İstanbul'da işlem gören firmaların türev araç kullanımını etkileyen faktörler

Bu çalışmada Türkiye?deki firmaların türev araç kullanımını etkileyen faktörler incelenmiştir. Borsa İstanbul?da işlem gören ve finansal olmayan 150 firmanın 2011 ve 2012 yılı verileri kullanılarak, firmaların türev araç kullanımında etkili olan faktörler Logit modeli ile analiz edilmiştir. Analiz sonuçları ilgili literatürde de görüldüğü gibi firma büyüklüğünün türev araç kullanımındaki pozitif etkisini göstermektedir. Bunun yanı sıra, Borsa İstanbul endekslerinden kurumsal yönetim endeksine dahil olma ve yabancı ortaklık parametreleri de firmaların türev araç kullanımını açıklayan faktörler olarak öne çıkmaktadır. Türk firmalarının türev araç kullanımının analizine yönelik geliştirilen model gelecek çalışmalar için de başlangıç niteliği taşımaktadır. Türkiye için göreceli yeni olan türev araçlarla riskten korunmanın önemi ve sağlayacağı faydaların firmalarca daha iyi anlaşılması ve türev araç kullanımının yaygınlaşması ile modelde farklı parametrelerin de etkili olması beklenmektedir. Anahtar Sözcükler: türev araç kullanımı, risk yönetimi, BİST100

Borsa İstanbulFirmalarLogit modeli+6
Zeynep Doğan
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2013
00
Master'sOpen AccessTR

BİST 30 endeksi ile amerikan 10 yıllık tahvil faizi ve CBOE Volatilite endeksi arasındaki ilişki

Bu tez çalışması, küreselleşen finansal piyasalar, hisse senetleri, hisse senedi fiyatını etkileyen faktörler, kısa vadeli sermaye hareketleri ve bu hareketlerin yönünü belirleyen değişkenler, Borsa İstanbul'un (BIST) faaliyet konusu, yapısı, BIST 30 endeksi hakkında bilgi vermek, ABD 10-yıllık tahvil faizi ve CBOE Volatilite endeksinin (VIX) BIST 30 endeksi için öncü gösterge olup olmadığını incelemek amacıyla yapılmıştır. İlk olarak hisse senetlerinin finansal piyasalardaki yeri üzerinde durulmuş, sermaye hareketlerinin özelliklerine ilişkin literatür çalışmaları sunulmuştur. Daha sonra Borsa İstanbul (BIST), ABD 10-yıllık tahvili ve VIX endeksine dair literatür taraması yapılmıştır. Son olarak da BIST 30 Endeksi ile Amerikan 10-yıllık tahvil faizi ve VIX Endeksi arasındaki ilişkiyi açıklamak amacıyla regresyon ve korelasyon analizleri yapılmıştır.Yapılan analizler; VIX endeksinin BIST 30 endeksi için iyi bir indikatör olduğunu, ABD 10-yıllık tahvil faizinin ise dönemin ekonomik konjonktürüne bağlı ve farklı veriler ışığında dönemsel iyi bir gösterge olabileceğini ortaya koymuştur. Anahtar Kelimeler: Borsa İstanbul (BIST), BIST 30 endeksi, VIX, ABD 10-yıllık tahvil faizi, sermaye hareketleri, korelasyon

Murat Taşer
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2013
00
Master'sOpen AccessTR

Borsa İstanbul kurumsal yönetim endeksinde yer alan firmaların kurumsal yönetim derecelendirme notunun marka değeri üzerindeki etkisinin analizi

Bu tez çalışması Türkiye'de Ağustos 2007'den bu güne hesaplanmakta olan BİST Kurumsal Yönetim endeksine dâhil şirketlerin kurumsal yönetim performanslarının marka değerleri üzerinde etkisinin olup olmadığını incelemek amacıyla yapılmıştır. Kurumsal yönetim başlığı altında hesaplanan pay sahipleri, kamuyu aydınlatma ve şeffaflık, menfaat sahipleri, yönetim kurulu ve bunların genel ortalaması olarak hesaplanan notların her biri için ayrı ayrı analiz yapılmış olup marka değeri ile aralarındaki ilişki araştırılmıştır. Araştırmanın ilk aşamalarında kurumsal yönetim kavramının dünyada ortaya çıkışı ve gelişimi süreci incelenmiş, bununla ilgili literatürde bulunan kaynaklar araştırılarak derlenmiştir. Daha sonra marka ve marka değerleme kavramları ile ilgili yapılmış araştırmalar incelenerek piyasada kullanılan marka değerleme yöntemlerine literatür araştırmasında yer verilmiştir Yapılan analizler sonucunda kurumsal yönetim ilkelerinden sadece pay sahipleri ve cari dönem kamuyu aydınlatma ve şeffaflık uygulamaları ile marka değeri arasında anlamlı ve olumlu ilişki bulunmuştur. Diğer ilkeler ile ilgili yapılan analiz sonuçları yeterli istatistiki anlamlılık gösterememiştir.

Borsa İstanbulFirmalarKurumsal yönetim+2
Ozan Karslıoğlu
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2014
00
Master'sOpen AccessTR

Örgütlerde yaşanan romantik ilişkiler: Örgütsel davranışlar üzerindeki etkisine yönelik algılar üzerine bir araştırma

Bu tez çalışması, işyerinde yaşanan romantik ilişkiler sonucunda ortaya çıkan davranış değişikliklerine yönelik algıları araştırmaktadır. Değişikliği incelenen davranışlar iş performansı, iş doyumu, motivasyon ve örgütsel bağlılıktır. Bu amaçla aşkın temeli olan bağlanma kuramı, işyerinde yaşanan romantik ilişkiler, konuyla ilgili kuramlar, işyerinde yaşanan romantik ilişkilerin sonuçları açıklanmıştır. Çalışma kapsamında veri toplama yöntemi olarak anket kullanılmıştır. Katılımcıların bir kısmı anketi online (çevrimiçi) doldurmuş, bir kısmı ise formları elden teslim etmiştir. Ankara, Kırklareli, İstanbul ve Bursa'da yaşayan, özel ve kamu sektörünün farklı bölümlerinde çalışan, yaşları 15-64 arasında değişen 229 katılımcıdan toplanan verilere faktör analizi uygulanmıştır. Uygulanan faktör analizi ile kadın ve erkekte işyerinde yaşanan romantik ilişki sonucunda ortaya çıkan davranışlar "olumlu", "olumlu olmayan", "kayırmacı", "iletişimi artırmaya yönelik" ve "diğer çalışanlardan tepki davranışları almak" olmak üzere beş temel faktör altında toplanmıştır. Ardından her bir algıyı açıklamak üzere çeşitli demografik değişkenlerle oluşturulan regresyon denklemlerinden beklenen açıklayıcılık elde edilememiştir. Bu durumun ortaya çıkmasında kontrol edilemeyen değişkenlerin etkili olduğu düşünülmektedir.

Davranış değişiklikleriMotivasyonRomantizm+4
Seda Gülben Uzun
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2014
00
Master'sOpen AccessTR

Hekim-hasta ilişkisinde olumlu ve olumsuz duyguların tüketici davranışı çerçevesinde incelenmesi

Bu çalışmanın amacı hekimin hastaya sergilemiş olduğu olumlu duyguların hastanın hekime hissettiği olumsuz duyguları ve hekimden memnuniyetini hangi yönde etkilediğini araştırmaktır. Kuramsal tartışmalar incelendiğinde, sağlık hizmetlerinde tüketicilerin olumsuz duygularının hizmet sağlayıcıların olumlu duyguları ile olan ilişki çok fazla ele alınmamıştır. Bu çalışmanın önemi kuramsal tartışmalardaki bu boşluğu doldurmak ve bu konu üzerine tüketici araştırmacılarının dikkatini çekmektedir. Araştırmanın keşfedici bir boyutunun olması sebebiyle, bu araştırma kapsamında hem nitel hem de nicel araştırma yöntemlerine başvurulmuştur. Bu kapsamda, derinlemesine mülakatlara ve deneysel tüketici araştırma yöntemi ile anket çalışmalarına başvurulmuştur. Başvurulan analiz yöntemleri ise şunlardır: içerik analizi, bağımsız örneklem t testi ve çok değişkenli hiyerarşik regresyon. Sonuç olarak, hekimin hastaya olumlu duygularını sergilemesi, hastanın psikolojik şiddetine ve yaşına bağımlı olarak hekime hissettiği olumsuz duyguları arttırmakla beraber hekimden memnuniyetini azaltmaktadır.

Doktor-hasta ilişkileriHasta memnuniyetiHasta psikolojisi+6
Halil Pak
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2014
00
Master'sOpen AccessTR

Borsa İstanbul'da işlem gören ticari bankalar ile halka açık olmayan ticari bankaların finansal performanslarının karşılaştırmalı analizi

Bu tez, Türkiye'de faaliyet gösteren mevduat bankaları üzerinde yapılmış bir çalışma olup, payları Borsa İstanbul'da işlem görmekte olan ticari bankalar ile halka açık olmayan ticari bankaların finansal performanslarını kıyaslamaya yönelik bir araştırmadır. Türkiye'de faaliyet gösteren mevduat bankalarının finansal tablolarından elde edilen finansal oranlardan hareketle 2009-2013 yılları arasındaki beş yıllık dönem için bankaların finansal performansları bu yıllar bazında ayrı ayrı incelenmiştir. Araştırmanın ilk aşamasında finansal piyasalar ve ticari bankaların bu piyasalar içerisindeki yeri incelenmiştir. Sonraki aşamada mevduat bankacılığı ve Türkiye'deki önemi ele alınmıştır. Literatürde bankaların finansal performansları üzerine yapılan çalışmalar incelenmiş ve finansal performans değerlendirmede kullanılan finansal oranlar araştırılmıştır. Söz konusu bu finansal oranların, bankaların finansal performansının bütününe etkisi incelenmiş ve Türkiye'de 5 yıldan daha fazla süredir faaliyet göstermekte olan ticari bankaların performansları TOPSIS metodu ile elde edilen skorlara göre sıralanmıştır. Oluşturulan bu tablolardaki veriler çeşitli testlere tabi tutularak, halka açık olmanın ticari bankaların finansal performansları üzerinde anlamlı bir etkisi olup olmadığı incelenmiştir. Yapılan analizler sonucunda 2013, 2011 ve 2010 yıllarında halka açık ticari bankaların daha yüksek finansal performans sergilediği sonucuna ulaşılırken, 2009 ve 2012 yılları için istatistiki anlamda yeterliği olan bir sonuca ulaşılamamıştır.

BankalarBorsa İstanbulFinansal performans+5
Çağlar Özdemir
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2014
00
Master'sOpen AccessTR

Kadınların gözünden kadın istihdamı meselesi

Bu çalışma; kentlerde yaşayan eğitimsiz kadınların istihdamının önündeki engellerin kadınların gözünden keşfedilmesini ve bu yolla, aktif işgücü politikalarının ve sosyal yardımların hedef kitlenin emek arzı davranışı üzerindeki etkisinin araştırılmasını amaçlamaktadır. Gerek mevcut literatür gerekse anekdota dayalı kanıtlar, kadın istihdamının arttırılmasına yönelik olarak uygulanan sosyal politikaların amacına ulaşabilmesi için kadınların homojen bir grup olarak ele alınmaması gerektiğini göstermektedir. Buradan hareketle, uygun ve etkili sosyal politikaların hayata geçirilmesine katkıda bulunmayı amaçlayan bu araştırma için hedef kitle olarak, istihdam konusunda en dezavantajlı grup olan kentlerde yaşayan eğitimsiz kadınlar belirlenmiştir. İlgili grubun sorun ve ihtiyaçlarının derinlemesine keşfedilebilmesi için, nitel araştırma yöntemleri kullanılmıştır. Tümevarım yaklaşımının benimsendiği araştırma, gömülü teori metoduyla gerçekleştirilmiş ve veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış derinlemesine mülakatlar kullanılmıştır. Araştırmanın temsil gücünün arttırılması amacıyla Tekirdağ, Diyarbakır, Gaziantep ve Kocaeli illerinde yaşayan 12 kadınla mülakat yapılmış ve bu mülakatlar sonucunda, hedef kitlenin emek arzı davranışının belirleyicisi olan dört temel etken tespit edilmiştir. Bunlar kişinin özgüven düzeyi, meslek sahibi olup olmaması, hanehalkı geliri ve medeni durumudur. Araştırma bulguları ayrıca, istihdam garantili meslek kurslarının araştırmanın hedef kitlesi tarafından tanınmadığını ve bu kursların etkinliğinin arttırılması için İŞKUR ile Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıflarının işbirliğinin önemli olduğunu göstermiştir. Öte yandan, ilgili grubun emek arzı davranışıyla sosyal yardımlar arasında güçlü bir ilişki tespit edilememiştir. Anahtar kelimeler: Kadın işgücü, Kadın istihdamı, Sosyal politika, Sosyal yardımlar, Toplumsal cinsiyet

Cinsel kimlikKadın iş gücüKadınlar+3
Esra Doğan
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2014
10
Master'sOpen AccessTR

2010-2014 yılları arasında halka arz edilen hisselerin kısa dönem performansları

Bu çalışmanın temel amacı güncel veri seti olan 2010-2014 yılları arasında halka arz edilen şirket paylarının ilk otuz günlük fiyat performanslarını yıllara, halka arzı yapılan payların işlem gördüğü pazarlara, halka arz edilen şirketlerin bulunduğu sektörlere, halka arzların ortak satışını barındırıp barındırmadığına, halka arza katılan yatırımcı sayısına, halka açıklık oranlarına ve Borsa Tüm endeksine göre incelemek ve "Halka Arz Seferberliği" ile halka arzlara yönelik düzenlemelerin halka arzların fiyat performanslarına etkisini araştırmaktır.Yapılan çalışma sonucunda daha önce yapılan çalışmalara paralel olarak 2010-2014 yılları arasındaki ilk defa halka arz edilen 106 şirket paylarının ilk otuz günlük halka arz fiyatlarına göre performanslarına bakıldığında getiriler ortalamasının pozitif olduğu görülmektedir. Diğer taraftan, diğer çalışmalardan farklı olarak SPK tarafından halka arza ilişkin bazı düzenlemelerin başarılı sonuçlara yol açtığı bulgularına ulaşılmaktadır.

Birincil halka arzFiyat hareketiHalka açılma+4
Bilal Yazaroğlu
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2015
00
Master'sOpen AccessTR

İstatistiksel arbitraj: NYSE ve NASDAQ'da işlem gören hisse senetleri ve yatırım fonları için ikili işlem stratejisi

Sayıları gün geçtikçe artan hisse senetleri ve yatırım fonları, riskli arbitraj stratejileri için çok sayıda fırsatı da beraberinde getirmektedir. Algoritma oyuncuları tarafından geliştirilen riskli arbitraj stratejilerinden ikili işlem stratejisi otomatik alım/satım programlarında kullanılan stratejilerin başında gelir. İkili işlem stratejileriyle piyasa nötr portföyler oluşturulduğundan, strateji her türlü ekonomik koşul altında kâr elde etmeyi başarabilir. Bu çalışmada, hedge fonların ve büyük yatırım firmalarının yer aldığı bu oyunda, sınırlı imkan ve kaynakla ikili işlem stratejisi kullanılarak ne ölçüde kâr elde edilebileceği gösterilmiştir. İkili işlem stratejisi geliştirilerek 2011 ile 2015 yılları arası için NYSE ve NASDAQ'da işlem gören hisse senetleri ve yatırım fonları için performans test edilmiştir. İkili işlem stratejisini toplam 17 farklı varlık grubu için test eden algoritma tasarlanmış ve MATLAB'da kodlanmıştır. Verileri Yahoo Finance'dan otomatik çeken, ekonometrik modellere uyumluluğunu test eden, istatiksel olarak uygun seviyelerde pozisyon açan bir alım/satım programı geliştirilmiştir. İkili işlem stratejisinin sonuçları S&P 500 endeksinin yıllık getirisi ve Sharpe oranıyla kıyaslanmıştır. Uygulandığı yıllar ve varlıklar baz alındığında günlük kapanış verisiyle ikili işlem stratejisi kullanılarak kâr elde etmenin oldukça zor bir süreç gerektirdiği ortaya çıkmıştır. Parametrelerin performansı oldukça etkilemesi ve anlık değişebilen ekonomik koşullar nedeniyle, sürekli optimizasyon yapılması gerektiği gösterilmiştir. Buna rağmen ikili işlem stratejisine işlem maliyetleri de dâhil edildiğinde günlük kapanış fiyatları kullanılarak kâr elde etmek mümkün görünmektedir.

AlgoritmalarArbitrajArbitraj fiyatlama modeli+5
Ahmet Cevdet Hayrullahoğlu
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2015
00
Master'sOpen AccessTR

BEEPS 2012 - 2014 dönemi araştırmasına ait veriler çerçevesinde şirketlerin inovasyon yapmalarını etkileyen faktörler

Bu çalışmada, günümüzde şirket ve devletler nezdinde her geçen gün daha fazla önem kazanan inovasyon kavramı çerçevesinde, özel şirketleri yenilik yapmaya sevkeden faktörler incelenmektedir. Bu bağlamda, Dünya Bankası ile Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası tarafından ortaklaşa yürütülen ve 2012-2014 yılları arasında Türkiye de dâhil olmak üzere Doğu Avrupa ve Orta Asya'da yer alan 30 ülkede faaliyette bulunan 15.883 kuruluşta uygulanan BEEPS Araştırması uyarınca elde edilen veriler baz alınmaktadır. Bu çerçevede ilk olarak yenilik literatüründe söz sahibi olan teorisyenler ile ampirik araştırma sonuçları incelenmektedir. İkinci olarak, güncel BEEPS Araştırması verileri ışığında yeniliğin belirleyicileri lojistik regresyon analizleri aracılığıyla irdelenmektedir. Araştırma sahası olarak Arnavutluk, Ermenistan, Azerbaycan, Beyaz Rusya, Bosna Hersek, Bulgaristan, Hırvatistan, Çek Cumhuriyeti, Estonya, Makedonya, Gürcistan, Macaristan, Kazakistan, Kosova, Kırgız Cumhuriyeti, Letonya, Litvanya, Moldova, Moğolistan, Karadağ, Polonya, Romanya, Rusya, Sırbistan, Slovakya, Slovenya, Tacikistan, Türkiye, Ukrayna ve Özbekistan seçilmiştir. Sonuçlar inovasyonun belirleyicilerinin, yeniliğin çeşitleri bazında ufak değişikliklere uğramalarının yanı sıra bu alanda şirketin büyüklüğü, tepe yöneticisinin tecrübesi, uluslararası sertifikasyonlar, sübvansiyonlar, danışman tayini, eğitim programları, kredi kullanımı, yabancı firmadan edinilen lisanslı teknolojiler, Ar-Ge harcamaları gibi unsurların öne çıktığı gözlemlenmektedir.

Araştırma-geliştirmeLojistik regresyon analiziYenilik+1
Yasemin Şükran Uçar
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2015
00
Master'sOpen AccessTR

Türkiye'nin enerji ithalatı ve cari açık sorunu

Ekonomik büyüme ve kalkınma konusunda önemli hedefleri olan Türkiye, enerji ihtiyacının yaklaşık %75'ini ithalatla karşılamaktadır. Enerjide dışa bağımlılık, dış ticaret dengesini bozmakta, dolayısıyla da cari açık düzeyini yukarı çekmektedir. Bu çalışmada, ilk olarak dünyadaki ve Türkiye'deki enerji kaynakları, enerji arz-talep oranları ve elektrik üretim-tüketim değerleri incelenmiştir. Daha sonra Türkiye'deki sanayi üretiminin enerji ithalatına etkisi analiz edilerek, petrol ve doğal gaz ithalatının cari açığa olan etkileri araştırılmıştır. Araştırma sonucunda, petrol ve doğal gaz ithalatındaki artışların cari açıkta artış meydana getirdiği görülmüştür. Çalışmanın sonuç kısmında, enerji ithalatına ve cari açığa çözüm getirecek alternatif ve kalıcı hedeflerden bahsedilmiştir. Anahtar Kelimeler: Cari Açık, Doğal Gaz İthalatı, Enerji İthalatı, Petrol İthalatı, Yenilenebilir Enerji.

Cari açıkDoğal gazEnerji+6
Reyhan Demir
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2015
00
Master'sOpen AccessTR

İş yaşamında üretkenlik karşıtı davranışlar: Ayrımcılık ve adaletsizlik algıları ile olumsuz duyguların etkileri

Bu çalışmada; ayrımcılık algısı, adaletsizlik algısı, olumsuz duygular ve üretkenlik karşıtı iş davranışları arasındaki ilişki incelenmiştir. Araştırma kapsamında hem nitel (derinlemesine mülakatlar) hem de nicel araştırma yöntemleri (anket çalışmaları) kullanılmıştır. 381 kişiden toplanan veriye içerik analizi, faktör analizi, bağımsız örneklemler t testi, korelasyon analizi, tek yönlü varyans analizi ve çok değişkenli hiyerarşik regresyon uygulanmıştır. Çalışmanın sonuçları; ayrımcılık algısının, adaletsizlik algısının ve olumsuz duyguların ara bulucu etkisiyle ÜKD'yi arttırdığına yönelik oluşturulan kuramsal çerçeveyi desteklemektedir. Ayrıca; okul, hemşericilik, hayat görüşü/ideoloji ve yaş kriterleri üzerinden ayrımcılığın cinsiyete dayalı ayrımcılık kadar örgüt içerisinde önemli bilgisel adaletsizlik algısının ÜKD üzerinde büyük etkisi ortaya çıkmıştır. Anahtar Kelimeler: örgütsel adaletsizlik, işyerinde ayrımcılık, üretkenlik karşıtı iş davranışları, olumsuz duygular

AdaletsizlikAyrımcılıkOlumsuz duygulanım+2
İrem Öztürk
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2015
00
Master'sOpen AccessTR

Önde gelen şirket değerleme yöntemleri kapsamında banka değerlemesi: Tekstilbank örneği

Bu tez çalışması BIST endekslerinde işlem gören bankaların cari piyasa değerlerinin, finansal tabloları yardımıyla hesaplanan firma değerlerini gerçek anlamda yansıtıp yansıtmadıklarını incelemek amacıyla yapılmıştır. Bu açıdan öğretide önde gelen indirgenmiş nakit akımları yöntemi, ekonomik katma değer yöntemi ve göreceli değerleme yöntemi gibi üç temel yöntem kapsamında örnek seçilen bir banka üzerinden ayrı ayrı değerleme analizleri yapılarak ulaşılan sonuçlar ile seçilen bankanın piyasa değeri arasındaki ilişki araştırılmıştır. Çalışmanın ilk kısmında değerleme kavramının çıkışı ve gelişim süreci incelenmiş, yaşanan ivmeyle ilgili literatürde yer alan araştırmalar incelenerek derlenmiştir. İzleyen kısımlarda ise öğretide yaygın olarak kullanılan değerleme yaklaşımları detaylarıyla irdelenerek banka değerlemesine daha uygun olabilecek yöntemler araştırılmıştır. Anılan yöntemler ışığında yapılan analizler sonucunda, farklı değerleme yöntemlerine kıyasla örnek banka değerinin farklılık gösterdiği, bankanın değerinin çok altında fiyatlandığı tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Değerleme, Değerleme Yöntemleri, Banka Değerlemesi, Beher Hisse Değeri, Değer Altında Fiyatlama

BankalarDeğerlemeHisse senetleri+2
Murat Güleç
TOBB Economics and Technology University · Sosyal Bilimler Enstitüsü
2015
00
Master'sOpen AccessTR

Mizah unsuru içeren ürünlerin tüketilmesindeki motivasyonlar: Keşifsel bir çalışma

Bu çalışmada mizah, geçmiş pazarlama araştırmalarının aksine tutundurmada kullanılan bir araç olarak değil tüketimin ana unsuru olarak ele alınmış ve mizah unsuru içeren mal ve hizmetlerin tüketilme motivasyonları incelenmiştir. Araştırma kapsamında nitel araştırma yöntemlerinden yarı yapılandırılmış derinlemesine mülakatlar yansıtmalı tekniklerle beraber kullanılmıştır. On beş kişiden toplanan veriler kapsamında açık ve eksensel kodlama uygulanarak araştırma bulgularına ulaşılmıştır. Çalışmanın bulguları; mizah teorilerine yönelik oluşturulan kuramsal çerçeveyi desteklemekle birlikte, pazarlama araştırmalarında hazcı, sembolik ve politik tüketim kavramları ile ortak unsurlar barındırması açısından önem teşkil etmektedir. Bulgular kültürel sermayesi yüksek olan eğitimli ve genç tüketicilerin mizahı sanat, rahatlama, kimlik sembolü, iletişim ve ifade özgürlüğü olmak üzere beş amaçla kullandığını göstermektedir. Ayrıca tüketicilerin mizahı tüketmesinde bilişsel ihtiyacı karşılamasının, toplumu yansıtmasının, absürtlüğün, içtenliğin ve mizahın araç olarak kullanılmasının olumlu etkilerinin olduğu ortaya çıkarken; gücendirme riski olan hassas konular ve psikolojik yakınlık söz konusu olduğunda tüketicilerin mizahtan kaçınabileceği ve bu bağlamda samimiyet derecesi ile içinde bulunulan sosyal bağlamın da önemli olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: mizah, hazcı tüketim, sembolik tüketim, politik tüketim,gücendirme

MizahMotivasyonTüketim
Esra Öztürk
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2016
00
Master'sOpen AccessTR

Tahvil ağırlıklı portföyün hisse senedi ağırlıklı portföye göre daha yüksek performans göstermesi üzerine bir yaklaşım

Bu tezin konusu, finans piyasalarında ve literatüründe bulunmayan, tahvil ağırlıklı portföyün hisse senedi ağırlıklı portföye göre daha yüksek getiri sağlarken riskinin de daha düşük olabileceğini öne sürerek yatırımcılara alternatif portföy sunmaktır. Yatırımcılar finansal varlıkların geçmiş verilerini inceleyip gelecekteki getirilerini öngörerek yatırım yapmaktadırlar. Yatırımcılar için önemli olan yatırımlarından sağlayacağı getiriye ek olarak, karşılaşacakları riski minimuma indirmektir. Hipotezi ispatlamak için global bir portföy oluşturulmuştur. Portföye dahil edilen varlıkların verileri Thomson Reuters veri sisteminden alınmış olup, varlıkların aralarındaki ilişkiyi incelemek için korelasyon matrisi oluşturulmuş, portföyün standart sapması hesaplanmış ve portföyün riske göre düzenlenmiş performansını ölçmek için Sharpe oranı hesaplanmıştır. Yapılan analizler sonucunda tahvil ağırlıklı portföyün getirisinin hisse senedi ağırlıklı portföyden yüksek olduğu sonucuna ulaşılırken, tahvil ağırlıklı portföyün sahip olduğu riskin de hisse senedi ağırlıklı portföyün sahip olduğu riskten daha düşük olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Modern Portföy Teorisi, Sharpe Oranı, Portföy Yönetimi, Risk.

Hisse senetleriPortföyPortföy performansı+7
Naz Temuçin
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2016
00
Master'sOpen AccessTR

Edimsel kaynaklar ve birlikte yaratma ilişkisinde normatif beklentilerin etkisi

Zamanla farklılaşan pazarlama anlayışlarına yeni bir bakış açısı kazandıran birlikte değer yaratma (co-creation) kavramı pazarlama literatüründe önemli bir yere sahip olmuştur. Bu sebeple bu çalışma birlikte değer yaratma kavramının edimsel kaynaklar ve sosyal norm kavramlarıyla olan etkileşimlerini incelemektedir. Dolayısıyla edimsel kaynakların birlikte yaratmaya olan pozitif etkisini ve normatif beklentinin bu etkileşimde olan rolüne bakmaktadır. Sosyal norm beklentisinin yüksek ya da düşük olduğu meslek gruplarında edimsel kaynakların birlikte değer yaratmaya olan etkisi ve bu etkide bir değişiklik olup olmadığı analiz edilmektedir. Ön test verilerine göre belirlenen saygı, dürüstlük, güler yüzlülük ve ilgi normlarının beklentisinin hangi mesleklerde yüksek ve düşük olduğu belirlenmiştir. Normatif beklentilerin düşük olduğu meslek grupları benzinlik görevlisi ve süpermarket kasiyeri; normatif beklentinin yüksek olduğu meslek grupları ise çocuk bakıcısı ve doktordur. Birlikte değer yaratmayı ölçümlemek konusunda getirilen yaklaşım ve bu yaklaşıma göre belirlenen meslek grupları çok büyük önem taşımaktadır. Her biri kendi ortak değer yaratma öğesini içerisinde barındırmaktadır ve birlikte değer yaratma kavramı mesleklerden de bağımsız olarak da ele alınabilmektedir. Normatif beklentinin yüksek olduğu doktor ya da çocuk bakıcısı mesleklerinde, yüksek normatif beklentiden dolayı kişiler kendi edimsel kaynaklarını hizmet ilişkisinde etkileşime katmamaktadırlar. Bu durumda kişiler kendi mevcut olan edimsel kaynaklarıyla birlikte değer yaratmaya devam ettiklerinden dolayı edimsel kaynakların birlikte değer yaratmayı artıran bir etkisi bulunmamaktadır. Bu durumun aksine normatif beklentinin düşük olduğu benzinlik görevlisi ya da süpermarket kasiyeri mesleklerinde, düşük beklentiden dolayı kişiler kendi edimsel kaynaklarını hizmet ilişkisinde etkileşime dâhil etmektedirler. Yani düşük norm beklentisinin olduğu meslek gruplarında edimsel kaynakların birlikte yaratmayı artırmadığı ancak edimsel kaynakların birlikte değer yaratmaya olan etkisinin normatif beklentinin yüksek olduğu mesleklere kıyasla daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Birlikte Değer Yaratma, Edimsel Kaynaklar, Sosyal Norm, Etkileşim, Normatif Beklenti

Birlikte değer yaratmaEdimsellikEtkileşim+4
Hatice Gökkaya
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2017
00
Master'sOpen AccessTR

Pazarlama performansının ölçümlenmesine yönelik metod geliştirilmesi

Bu çalışmada pazarlama performans ölçümü, geçmiş çalışmaların aksine belirlenen organizasyonlardaki çalışanların gözünden değil tüketicilerin gözünden ele alınmış ve incelenmiştir. Araştırma kapsamında nitel araştırma yöntemlerinden mülakatlar projektif teknik kullanılmadan yapılmıştır. İlk etapta 15 kişiye uygulanan bu mülakatlar neticesinde otomotiv, hazır giyim, kahve evi ve hava yolu sektörlerindeki kritik başarı faktörleri tespit edilmiş ve sonrasında 64 kişiye anket çalışması uygulanmıştır. Çalışmaların bulguları sektörün kritik başarı faktörlerine odaklı yapılacak çalışmaların organizasyonların marka değerini artıracağını desteklemekle birlikte, ne oranda etkileyeceği sektör ve marka bazında değişiklik göstermektedir. Kritik başarı faktörü ve marka değeri ilişkisinin yanı sıra ciro/çalışan ve pazar payı değerleri de organizasyonların pazarlama performansı değerlendirmesinde önemli bir içerik olduğu sonucu çıkarılmıştır.

Marka değeriPazarlamaPerformans+3
Anıl Emre Kiper
TOBB Economics and Technology University · Sosyal Bilimler Enstitüsü
2017
00
Master'sOpen AccessTR

İklim değişikliğinin tarımsal üretim üzerine etkisi ve tarım üretimi ve enflasyon: Panel veri seti analizi

Çalışmanın amacı, iklim değişikliğinin tarımsal üretime etkisini küresel ölçekte panel veri seti kullanarak incelemektir. Çalışma, ayrıca, tarımsal üretim ile enflasyon arasındaki ilişkiyi basit bir regresyon modeliyle ortaya koyarak iklim değişikliğinin enflasyon üzerindeki önemli etkisine işaret etmeyi hedeflemektedir. Çalışmada, İklim Araştırma Birimi (CRU), İngiliz Atmosfer Veri Merkezi (BADC) Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), Acil Olaylar Veri tabanı (EM-DAT), Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA) ve Dünya Kalkınma İndeksleri (WDI) veri tabanlarından, yıllık iklim, tarımsal üretim, toprak kalitesi, arazi kullanımı, doğal afetler ve sosyoekonomik veriler, 1961-2013 döneminde 49 ülke için derlenmiş ve panel veri seti oluşturulmuştur. İlk olarak, 1901-2015 dönemi arasında Bai-Perron Çoklu Yapısal Kırılma Testi kullanılarak ülkeler için iklim değişkenlerindeki yapısal kırılmalar tespit edilmiştir. Ortalama sıcaklığın istisnasız tüm ülkelerde artış gösterirken; gün içi sıcaklık farkı, buzlu gün sayısı, yağmurlu gün sıklığı ve potansiyel evapotranspirasyondaki değişimlerin ülkelere göre farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. İkinci olarak, iklimin tarımsal üretim üzerindeki etkisi regresyon analizi yardımıyla tahmin edilmiştir. Sıcaklıkta ve diğer değişkenlerde meydana gelen değişimler örneklemle sınırlanan küresel tarım üretimini pozitif, yağış ve gün içi sıcaklık farkındaki değişimler ise negatif yönde etkilemektedir. Son olarak, etkinin dünya üzerinde hangi enlemlerde farklılaştığı Eşik Değer Regresyon Modeli kullanılarak analiz edilmektedir. Yağıştaki değişimler tarım sektörünü alçak enlemlerde pozitif, yüksek dereceli enlemlerde ise negatif yönde etkilemektedir. Tarımsal üretim ve enflasyon arasındaki basit anlamlı ilişki ise, iklim değişikliğinin dolaylı olarak enflasyon üzerinde olası etkisini örneklemektedir. Bu çalışma iklim değişikliğinin tarımsal üretim üzerindeki etkilerini panel veri kullanarak inceleyen sınırlı sayıda çalışmalardan biri olup, bu çalışmalar içerisinde ise iklim değişikliğini en kapsamlı temsil ederek; özgün kırılma noktalarını belirlemeye yardımcı olan eşik değer regresyon modeli uygulayan ilk çalışmadır. Anahtar Kelimeler: İklim Değişikliği, Tarımsal Üretim, Enflasyon, Bai-Perron Çoklu Yapısal Kırılma Testi, Eşik Değer Regresyon Modeli

EnflasyonPanel veri modelleriTarımsal üretim+3
Damla Or Ceyhan
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2017
00
Master'sOpen AccessTR

Bireylerin reçetesiz -tezgah üstü- ilaçlarla ilgili bilgi ve davranışlarının belirlenmesi

İlaç harcamalarının kontrolü amacıyla reçetesiz ilaç kullanımı giderek yaygınlaşmaktadır. Reçetesiz ilaç kullanımı avantajları yanında sağlıkla ilgili riskler de doğurabilir. Reçetesiz ilaç grupları arasında yer alan ve bir sağlık profesyoneli tarafından reçete edilmesi gerekmeyen ilaçlar "tezgah üstü ilaç" olarak adlandırılmaktadır. Bu çalışma, tezgah üstü ilaç kullanan bireylerin bilgi ve davranışlarını belirlemek amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla hazırlanan anket formu 29 Mayıs-26 Haziran 2017 tarihleri arasında Ankara'da yaşayan 190 kişiyle gerçekleştirilmiştir. Kadınlar, eğitim (üniversite ve üzeri) ve gelir düzeyi yüksek gruplar daha fazla tezgah üstü ilaç kullanmaktadır. Kullanıcılar tezgah üstü ilaçlarla ilgili bilgiyi en fazla prospektüsten öğrenmektedir. İkinci bilgi kaynağı eczacılar ve doktorlardır. Bireyler doktora gitmeden ilaç kullanmanın kolay olduğunu düşündüklerinden, eczacının hastaya tezgah üstü ilaçlarla ilgili yeterli bilgi vermesinin sağlanması, tezgah üstü ilaçların doğru kullanımı açısından kritiktir. Bunun sağlanması, kamunun Türk Eczacılar Birliği ve diğer ilgili kuruluşlarla işbirliklerini geliştireceği alanlardan birisidir. Tezgah üstü ilaçların yaygınlaştırılması kişilerin ilaç kullanımı hakkında sağlık okuryazarlığı seviyesi ile desteklenmelidir.

Reçetesiz ilaçlarSağlık ekonomisiSağlık okuryazarlığı+4
Burçin Arslan
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2017
00
Master'sOpen AccessTR

Türkiye'deki şirketlerin türev araç kullanım ve miktarını belirleyen faktörlerin incelenmesi: Borsa İstanbul örneği

Bu çalışmanın temel amacı, kurumsal finansal riskten korunma işleminin belirleyicilerini anlamak ve Türkiye'de finansal olmayan firmalar tarafından türev kullanımı ile ilgili faktörleri incelemektir. Bu çalışmada, hem türev araç kullanma kararının hem de türev kullanımının kapsamının/miktarının belirleyicileri araştırılmıştır. Bu süreçte türev araç kullanma kararını incelemek için Logit regresyonu kullanılırken, türev kullanımının miktarını incelemek için Tobit regresyonu kullanılmıştır. Analiz, 2015 yılında Borsa İstanbul'da (BİST) listelenen 200 firmanın verilerine dayalı olarak yapılmıştır. Çıkan sonuçlara göre Logit analizi, türev ürünlerin kullanılmasında firma büyüklüğü ile dış satışların pozitif etkili olduğunu göstermiştir. Bu bulgular, işlem maliyetleri ve ölçek ekonomileri ve finansal fiyat riskine maruz kalma hipotezlerini desteklemektedir. Öte yandan, Tobit sonuçlarına göre, bir firma türev araç kullanma kararı aldığında, firmanın büyüklüğü ve dış satışları arttıkça daha fazla türev araç kullanmaktadır. Son olarak, çoklu doğrusal bağlantı probleminden kaçınmak için kurulan bazı modellerde, varlıkların getirisinin (ROA) ve yabancı borcun türev araç kullanma kararı ve türev kullanımının miktarı ile sırasıyla negatif ve pozitif ilişkili olduğunu hem Logit hem de Tobit analizi ileri sürmektedir. Bununla beraber likidite oranı hem Logit hem de Tobit regresyonundaki bazı modellerde negatif ilişkili çıkmıştır.

Finansal riskHisse senetleriLogit analizi+7
Kutaycan Güngör
TOBB Economics and Technology University · Institute of Graduate Studies in Social Sciences
2017
00