202
Archived Theses
0
DOIs Assigned
0%
DOI Rate
Archived Theses
?-FeSi2 ince filmlerin elde edilmesi ve fiziksel özelliklerinin incelenmesi
? -FeSi2 ince filmler oda sıcaklığında n-Si(100) ve p-Si(111) altlıklar üzerine dengelenmemiş manyetik alanda sıçratma tekniği ile büyütülerek ? -FeSi2/n-Si ve ? -FeSi2/p-Si heteroeklemler bu şekilde hazırlandı. Bu çalışmanın orjinalliği filmlerin kaplama işleminden sonra hiçbir ısıl işlem uygulanmadan bu heteroeklemlerin elde edilmesinin başarılmasıdır. Farklı film kalınlıklarında ? -FeSi2/Si heteroeklemlerin üretimi saf demirin Si altlıklar üzerine dengelenmemiş manyetik alanda sıçratma tekniğiyle kaplanmasıyla yapıldı. Kaplama işleminden önce altlıklar ve hedef nötral molekül kaynağı ile temizlendi.? -FeSi2 filmlerin mikro-yapıları X-ışınları kırınım analizleri ve Raman spektroskopi analizleri ile incelendi. Bu filmlerin elementel analizleri EDS ve GDOES analizleri kullanılarak yapıldı. ? -FeSi2 ince filmlerin yüzey özellikleri taramalı elektron mikroskobu, alan emisyonlu taramalı elektron mikroskobu ve atomik kuvvet mikroskobu ile karakterize edildi. ? -FeSi2 filmler polikristal yapıda oldukları tespit edildi. Ara katmanın yüzey özelliklerinin ve kristalliğinin altlığın yüzey özelliklerine bağlı olduğu bulundu. Altlığın yüzey özellikleri ve kaplama parametreleri optimize edilerek çok düzgün yüzey özelliklerine sahip ? -FeSi2 filmler hazırlanabileceği görüldü.? -FeSi2 filmlerin optiksel soğurma katsayıları oda sıcaklığında FT-IR ölçümleri ile belirlendi. Bu ? -FeSi2 filmlerin kıyı bölgesi içerisindeki optiksel soğurmasından direkt geçişli bir yarıiletken karakteristiğinde oldukları ve Eg=0,85 eV olarak belirlendi. ? -FeSi2/n-Si ve ? -FeSi2/p-Si heteroeklemlerin elektriksel özellikleri oda sıcaklığında akım-gerilim(I-V) karakteristikleri alınarak incelendi. Kaplanmış filmler tarafından alınan karanlıktaki akım-gerilim karakteristiklerinde heteroeklemler için doğrultucu özellik göstermiştir. İdeallik faktörü ve bariyer yüksekliği gibi diyot parametreleri termo iyonik emisyon teorisi kullanılarak belirlendi.Bunun yanında, bu çalışmada n-Si(100) altlıklar üzerine dengelenmemiş manyetik alanda sıçratma tekniği kullanılarak büyütülen yarıiletken ? -FeSi2 ince filmlerin yapı ve yüzey özelliklerine kaplamadan önce ve kaplama süresince uygulanan iyon bombardımanın etkisi incelendi.
Tuz Gölü civarından alınan toprak örneklerinde doğal radyonüklidlerin belirlenmesi
Bu çalışmada, Ankara ili, Şereflikoçhisar ilçesindeki Tuz Gölü civarından alınan tuz ve toprak örneklerinde, gama spektrometre yöntemi kullanılarak, Ra-226, U-238, Th-232, K-40 izotoplarından kaynaklanan doğal radyoaktiviteler ile Çernobil kazası kaynaklı olan Cs-137 elementinin radyoaktivitesi belirlenmiştir. Aktivite ölçümlerinden önce tuz örneği ve 13 farklı yerden alınan toprak örnekleri homojen toz haline getirilerek Marinelli kaplarına konuldu. Sonra, 4? geometrisinde HpGe detektör ile her bir örnek için gama aktivitesi ölçülmüştür.Her bir örnek için, nükleer verilerden( yarı ömür, gama bolluğu, ...) yararlanıp detektör verimi ve fotopik alanları değerlendirilerek aktiviteler hesaplanmıştır.Ölçülen aktiviteler, birbirleriyle ve Türkiye ile dünyanın farklı bölgelerindeki benzer çalışmalarda elde edilen sonuçlarla karşılaştırılmıştır.Bu çalışma Çekmece Nükleer Araştırma ve Eğitim Merkezi, Radyoaktivite Ölçüm ve Analiz Birimi laboratuarlarında yapılmıştır.Anahtar kelimeler: Radyasyon, radyoaktivite, gama spektrometre, Ra-226, U-238, Th-232, K-40, toprak örneği, tuz örneği, doğal radyoaktivite
Zaman serisi analizi yöntemi üzerine bir uygulama
Tek boyutlu zaman serisi yöntemi kullanılarak bir sistemin dinamiği hakkında bilgi edinilmesi tekniği gözden geçirilmiştir. Bu amaçla, anestezi altında solunum yapan bir farenin trakesel hava akışının pnömokardiyografi ile kaydedilmiş olan zaman serisi verisi kullanılmıştır.Çalışmada ilk olarak bazı temel kavramlar özetlenmiştir. Ardından çözümlemede kullanılan algoritmaların temelindeki yöntemler anlatılmıştır. Daha sonra, faz uzayının yeniden yapılandırılması için gereken yerleştirme parametreleri belirlenmiştir. Yerleştirme gecikmesinin hesaplanmasında otokorelasyon fonksiyonu ve karşılıklı bilgi yöntemi kullanılmıştır. Yerleştirme boyutunun hesaplanmasında ise sahte en yakın komşu yöntemi kullanılmıştır. Bu parametrelerle yapılandırılan yerleştirme uzayında sistemi temsil eden çeker çizdirilmiştir. Çeker için yapılan boyut hesaplamalarında kesirli sayı elde edilmiş olup, çekerin fraktal geometrili olduğu bulunmuştur. Son olarak, Liapunov üstelleri incelenmiş ve sistemde kaosun varlığına işaret eden pozitif üstel varlığına rastlanmıştır. Sayısal sonuçların ve grafiklerin elde edilmesinde Dataplore, Nonlinear Dynamics Toolbox (NDT), Visual Recurrence Analysis (VRA) ve FD3 adlı dört ayrı yazılımdan yararlanılmıştır.
Suyun hidrojen bağı ve özellikleri
Son yıllarda deneysel tekniklerde meydana gelen olumlu gelişmeler suyun yapısı ve hidrojen bağı ile ilgili özelliklerini ilk kez ayrıntılı biçimde ve önceki bilgilerden farklı olarak ortaya koydu. Bu bilgiler önceki bilgilerle çelişen ve tartışmalı bazı sonuçları ortaya koyması açısından büyük öneme sahiptir. Suyun ilk koordinasyon kabuğu içindeki moleküler düzenlemeler X-ışınları soğurma spektroskopisi ve X-ışınları Raman spektroskopisi ile belirlenebildi. Yakın zamanda X-ışınları soğurma spekroskopisi ile ilgili pek çok deney hidrojen bağının şekillenimi, spektral özellikleri ve hidrojen bağının yapısını ayrıntılı biçimde ortaya koydu. Bu çalışmanın amacı ortaya çıkan yeni bilgiler ışığında suyun ve hidrojen bağının yeni fiziksel ve kimyasal özelliklerini incelemektir.
AgNbO3 ve AgTaO3 kristallerinin elektronik band yapısı ve optik özelliklerinin incelenmesi
Bu tezde, değişim-korelasyon etkileri için yerel yoğunluk yaklaşımlı (LDA) yoğunluk fonksiyoneli teorisi (DFT) kullanarak ilk defa AgNbO3 ve AgTaO3 kristallerinin paraelektrik kübik ve tetragonal fazda elektronik band yapısı, durum yoğunluğu (DOS) ve optik özellikleri incelendi. Band yapısı, Brillouin bölgesindeki(M-?) noktasında 1.533 (kübik fazdaki AgNbO3 ), 1.621 eV (tetragonal fazdaki AgNbO3) ve 1.621 (kübik fazdaki AgTaO3) dolaylı bir band aralığı göstermektedir. AgNbO3 ve AgTaO3 kristalleri için foton-enerjisine bağlı olarak dielektrik fonksiyonları ve soğurma katsayısı, sönüm katsayısı, kırılma indisi, enerji kayıp fonksiyonu ve yansıtıcılık gibi optik özellikler scissor yaklaşımı altında hesaplandı. Valans elektronlarının etkin sayısı ve etkin optik dielektrik sabiti her iki kristal için hesaplandı. Aynı zamanda literatürde mevcut olan deneysel ve teorik verilerle karşılaştırma yapıldı.
CMS deneyinde ağır iyon fiziği araştırmaları
Ağır iyonlar çok yüksek enerjilerde çarpıştırıldıklarında kuark ve gluonlar hadronlar içindeki hapislik durumundan kurtularak kuark-gluon plazması (KGP) adı verilen yeni bir madde formu oluşmaktadır. Fizikçiler kuark-gluon plazmasını inceleyerek kuvvetli etkileşmeyi temel seviyede anlamayı ümit etmektedirler.KGP'nın varlığına dair daha belirgin kanıtlar elde etmek amacıyla CERN'de bulunan Büyük Hadron Çarpıştırıcısı (BHÇ), 14 TeV'lik protonları çarpıştırmanın yanı sıra 5.5 TeV'luk nükleer ağır iyonları da çarpıştıracaktır.
Optical properties of multilayer antireflection coating systems on a ferroelectric base
Antireflection coatings have had the greatest impact on optics. Characteristics of the ferroelectric based multilayered antireflection coating systems are investigated. Multilayer antireflection coatings consisting of insulator thin films have been modeled in the region between 400 nm and 800 nm visible bands of electromagnetic spectrum to reduce reflectance from ferroelectric based substrate. In this type of antireflection coating we can regulate the optical properties of system by external electric or thermal field. In order to design and simulate the normal incidence wideband visible multilayer AR coatings we have developed a Fortran software program based upon Fresnell equations. It is used different types of layers which are two-different materials like ZnSe and ZrO2 for even-folded multilayer (two-, four-, six-, eight-, ten-, and twelve-layer) antireflection coatings, and ZnSe, ZrO2, and Ag2AsS3 for odd folded (three-, six-, nine-, and twelve-layer). It is used ferroelectric material, LiNbO3 as the substrate. The optical thicknesses of each layer are equal to a quarter-wave thick at a certain wavelength.
CERN'deki ATLAS deneyinin alt detektörlerinden müon odacıklarının test analizleri
ATLAS detektörünün alt detektörlerinden birisi müon spektrometresidir. Müon spektrometresi müonların yörüngelerini ve momentumlarını yüksek hassasiyet ile ölçer. BIS MDT müon spektrometresinin alt birimlerinden bir tanesidir. Bu çalışmada BIS MDT odacıklarının kozmik müonlar ile performansı test edildi. Bu testlerde odacıkların uzaysal ayırım gücüne ve verimliliğine bakıldı.
Parçacık detektörlerinin tıpta kullanımı
X-ışınlarının 1895 yılında Röntgen tarafından keşfedilmesinden hemen sonra tıpta görüntüleme alanında kullanılmaya başlanması ve daha sonraları radyoaktif elementlerin kanser tedavisinde kullanılabileceğinin keşfedilmesiyle tıp alanında yeni bir çığır açılmış oldu. 20. yüzyılın başlarından itibaren, birçok hastalıkların tanı ve tedavisindeki en önemli gelişmeler fizikte, özellikle parçacık fiziğinde kullanılan deneysel tekniklerdeki yeni buluşlar sayesinde olmuştur.Bu çalışmada, hastalıkların tanısında kullanılan görüntüleme teknikleri (Bilgisayarlı Tomografi (BT), Tek Foton Yayınımlı Tomografi (SPECT), Pozitron Yayınım Tomografi (PET), vb.) ve kanser tedavisinde kullanılan yöntemler ile kullanılan detektörlerin fiziği ve çalışma prensipleri derlenmiştir.Anahtar Kelimeler : Tıbbi Fizik, Röntgen, BT, PET, MR
CMS HCAL hadronik kapak kalorimetresindeki hibrid foto-diyotların enerji kazanç kararlılığı çalışmaları
CMS detektöründeki gereksinimlerden dolayı, hadronik kapak kalorimetresinde (HE) yüksek verimli hibrid foto-diyotlar (HPD) kullanılmaktadır. Multi-alkali foto-diyot tabanlı HPD' ler hem bu gereksinimlere cevap vermekte hem de kalorimetredeki ışıldayıcıların yaydığı ışığa karşı yüksek bir hassasiyet sağlamaktadır. Böyle bir kalorimetre yapısı, tanımlanan bir izdüşümsel geometride, psüdorapidite aralığını kapsamaktadır. İyi tanımlanmış bir kalorimetrede, tüm kısımlar arasında uyumluluğun olması için, kazanç, sinyalizasyon zamanı, ? gibi değerlerde iyi bir senkronizasyon olması gerekmektedir. Bu çalışma HE kalorimetresinde kullanılan HPD' lerin kazanç kararlılığı ile ilgili bazı test sonuçlarını içermektedir.