17. ve 18. yüzyıllarda Kapıdağ Yarımadası ve çevresinin sosyo-ekonomik yapısı (Bandırma, Edincik, Erdek, Marmara, Manyas ve Gönen kazaları)

Günümüzde başta Bandırma, Gönen ve Erdek gibi sosyal ve ekonomik açıdan oldukça gelişmiş durumda bulunan Kapıdağ hinterlandındaki şehirlerin 17. ve 18. yüzyıldaki sosyal ve ekonomik tarihi ortaya konulmaya çalışılacaktır. Bölgeyle ilgili yapılmış çalışmaların neredeyse yok denecek kadar az olması dezavantaj gibi durmakla birlikte birçok açıdan avantaj sağlamaktadır. Şöyle ki, Osmanlı Arşivi'nde yer alan ve günümüzde artık kaldırılmış olan Bakanlar Kurulu (kabine) kararları olarak da tanımlanabilecek olan Mühimme Defterleri'ndeki kayıtlar esas alınarak bölgenin 17. ve 18. yüzyıllardaki tarihi detaylı olarak ilk defa ortaya konulmaya çalışılacaktır. Ayrıca mühimme defterleri ile ilgili yapılan çalışmalarda bölgeyle ilgili hükümler de kullanılacaktır. Dolayısıyla yayınlanmış yayınlanmamış kaynaklarla bu çalışma desteklenecektir. Kapıdağ çevresindeki şehirlerin, Marmara Denizi'nin kuzey yakasındaki diğer şehirlerle ve bilhassa İstanbul'la olan ilişkilerinin nitelik ve niceliği adı geçen kaynaklar bağlamında ele alınacaktır. Osmanlı merkezî kayıtlarında bu şehirlerin ne şekilde yer aldığı ya da başka bir ifade ile bu şehirlerin başkent için ne anlam ifade ettiği anlaşılmaya çalışılacaktır. Tezin Kapıdağ'ın bir merkez olarak seçilmesinin nedeni, 17. ve 18. yüzyıllarda Bandırma ve Erdek'in köy statüsünde ve Kapıdağ Naipliği'ne, bunların hepsi de Galata Kadılığı'na bağlı oluşundandır. Bu durum bölgelerin İstanbul için ne önemli bir konuma sahip olduğunu göstermektedir. Diğer bölgeler Bandırma üzerinden İstanbul'la ticarî ilişkilerini yürütmüşlerdir. Kapıdağ Yarımadası'nda nakliye ve ticarî faaliyetlerinde bulunan birçok gayrimüslim de vardı. Bu da bu bölgelerin sosyal ve ekonomik yapısını gösteren başlıca örneklerdendir. Tezin amacı yukarıda bahsedilen bulgular çerçevesinde Kapıdağ'ın Osmanlı Arşivi'ndeki yerini ve bahsi geçen yüzyıllardaki önemi ortaya koymaya çalışmaktır.