40-70 yaş arası erkeklerde taş hastalığı ile osteopeni ve osteoporoz arasındaki ilişkinin incelenmesi

Amaç: Üriner sistem taş hastalığı özellikle ülkemizde sıkça görülebilen bir hastalıktır. Hastalık tekrarlayabilen bir durum olduğu için uzun süreli takibi gerekmektedir. Osteopeni ve osteoporoz kemik mineral yoğunluğunun (KMY) azaldığı ve kemik kırıkların yatkınlık yaratan önemli bir halk sağlığı problemidir. Bizim bu çalışmayı yapmadaki amacımız ürolitiazis olan hastalar ile olmayan hastalar arasındaki osteopeni/osteoporoz sıklığının incelenmesidir. Yöntem: Çalışmamıza Dicle Üniversitesi Üroloji polikliniğine başvuran üst üriner sistemde böbrek taşı olan 50 hasta (Grup1) ve olmayan (Grup 2) 50 hasta çalışmaya alındı. DÜSG'de ve taş protokolünde çekilen BT'de taşı görülen – opak taşı olan – hastalar çalışmaya alındı. Hastaların rutin biyokimya ölçümleri, demografik özellikleri ve kemik mineral yoğunlukları incelendi. Ürolitiazis olan grubun osteopeni-osteoporoz açısından kontrol grubundan daha yüksek bir riske sahip olup olmadığı araştırıldı. Bulgular: Çalışmamıza aldığımız hastaların tamamı erkekti. Kadın hastalar menopozun kemik mineral yoğunluğuna etkisinden dolayı dışlandı. Ortalama yaş verisi 53,71±8,87'ydi. Hastaların %10'unda Diyabetes mellitus saptandı. Grup 1'deki 50 hastanın %46'sında kemik mineral yoğunluğu sonucu normal, %32 hastanın osteopeni ve %22'sinde osteoporoz olduğu saptanmıştır. İki grup arasında yapılan kıyaslamada ürolitiazis varlığının osteoporoz ve osteopeni açısından riski arttırdığı istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. (p=0,036). Aynı inceleme tekrarlayan taş hastalığı için bakıldığında %28 hastanın normal, %44 hastanın osteopeni ve %28 hastanın da osteoporoz olduğu saptanmıştır. Bu durum tekrarlayan taş hastalığının da riski arttırdığı sonucunu kanıtlamıştır (p=0,037). Sonuç: Ürolitiazis ve özellikle tekrarlayan taş hastalığının kemik mineral yoğunluğunu azalttığı ve osteopeni ve osteoporoz riskini arttırdığı saptanmıştır. Taş hastalığı olan grubun bu açıdan kontrol edilmesini önermekteyiz. Anahtar kelimeler: Ürolitiazis, Taş hastalığı, Kemik, Osteoporoz, Osteopeni