Yatakta akıllı telefon kullanımına bağlı uyku erteleme ölçeğinin türkçe geçerlik ve güvenilirlik çalışması

Amaç: Bu çalışmanın amacı, yatakta akıllı telefon kullanımına bağlı uyku erteleme ölçeğinin Türkçe geçerlilik ve güvenilirliğinin yapılmasıdır. Gereç ve Yöntem: Bu metodolojik çalışma, Dicle Üniversitesi'nde öğrenim gören toplam 658 lisans öğrencisi ile yürütüldü. Veri toplama aracı olarak Yatakta Akıllı Telefon Kullanımına Bağlı Uyku Erteleme Ölçeği, Akıllı Telefon Bağımlılık Ölçeği Kısa Formu (ATBÖ-KF), Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ), Zung Depresyon Ölçeği (ZDÖ) ve Uyku Vaktini Erteleme Ölçeği kullanıldı. Ölçeklerin geçerlilik ve güvenilirlik analizlerinde; Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA), Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA), Test-tekrar test yöntemi, Paralel form geçerliği ve Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı hesaplamaları kullanıldı. İstatistiksel analizler, IBM SPSS Statistics 23 ve IBM SPSS AMOS 23 programları kullanılarak yapıldı. Bulgular: Ölçüm modelinin uygunluğunu değerlendirmek amacıyla yapılan Kaiser-Meyer-Olkin (KMO) örneklem yeterlilik katsayısı 0,803 olarak hesaplandı. Bartlett küresellik testi anlamlı bulundu (p<0,001). Açımlayıcı Faktör Analizi sonucunda, özdeğeri 2,863 olan tek faktör elde edildi ve bu faktör toplam varyansın %47,721'ini açıkladı. Maddelerin faktör yükleri 0,392 ile 0,805 arasında olduğu ve maddelerin p değerleri <0,001 düzeyinde bulundu. Doğrulayıcı Faktör Analizi sonuçlarına göre modelin uyum indeksleri RMSEA = 0,039; NFI = 0,977; CFI = 0,992; GFI = 0,989; χ²/df = 1,503; IFI = 0,993; TLI = 0,983; SRMR = 0,027 olarak hesaplandı. Ölçeğin iç tutarlılığına ilişkin Cronbach Alfa katsayısı 0,766 olarak bulundu. Sonuç: Yatakta Akıllı Telefon Kullanımına Bağlı Uyku Erteleme Ölçeği'nin Türkçe formunun geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olduğu sonucu elde edildi. Anahtar Sözcükler: Akıllı telefon, Uyku, Geçerlilik, Güvenilirlik