7. sınıf matematik dersi olasılık ve istatistik öğrenme alanının öğretiminde "Sınav yoluyla öğrenme yöntemi"nin öğrencilerin akademik başarı, tutum ve sınav kaygısına etkisi

Bu çalışmanın amacı, 7.sınıf Olasılık ve İstatistik Öğrenme Alanının öğretiminde Sınav Yoluyla Öğrenme Yöntemi'nin öğrencilerin akademik başarı, matematik dersine yönelik tutum ve matematik sınavı kaygısına etkisini araştırmaktır.Araştırma Malatya İl merkezindeki Sümer Ortaokulunda biri deney grubu (30), biri de kontrol grubu (30) olmak üzere toplam 60 öğrenciden oluşan iki grup üzerinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmada deneysel işlem süresince deney grubunda sınav yoluyla öğrenme yöntemi uygulanmış, kontrol grubunda ise mevcut öğretime devam edilmiştir. Uygulama öncesinde, ders öğretmeni Sınav Yoluyla Öğrenme Yönteminin etkin kullanımı konusunda bilgilendirilmiştir. Her iki gruba da araştırmacı tarafından hazırlanan Olasılık ve İstatistik Başarı Testi ve Matematik Sınavı Kaygısı Ölçeği ile birlikte Matematik Dersine Yönelik Tutum Ölçeği deneysel işlemden önce ön-test, öğretimden sonra da son-test olarak uygulanmıştır. Olasılık ve İstatistik başarı testi aynı zamanda kalıcılık testi olarak da kullanılmıştır. Araştırma verilerinin analizinde tek-örneklem t-testi, bağımlı örneklemler t-testi ve bağımsız örneklemler t-testi, ki-kare uyum iyiliği testi, Mann-Whitney u testi ve Wilcoxon işaretli sıralar testinden yararlanılmıştır. Ayrıca öğretim uygulamasının sonunda deney grubundaki öğrencilere Sınav Yoluyla Öğrenme Yöntemi Değerlendirme Ölçeği uygulanmıştır. Deney grubu öğrencileriyle yapılan uygulamalar hakkında görüşmeler de yapılmıştır. Araştırma bulgularına göre sınav yoluyla öğrenme yöntemi matematik öğretim programında önerilen öğretim yöntemlerine göre akademik başarıyı daha fazla yükseltmektedir. Diğer taraftan hem deney hem de kontrol gruplarında, zaman ilerledikçe öğrenilenlerin kalıcılık düzeyinin azaldığı; kalıcılık konusunda, sınav yoluyla öğrenme yöntemi ile kontrol grubunda uygulanan yöntemler arasında fark olmadığı görülmüştür. Matematik dersine yönelik tutum açısından yapılan değerlendirmede deney grubunun anlamlı derecede artış gösterdiği, diğer taraftan kontrol grubunda anlamlı derecede düştüğü; matematik dersine yönelik tutumu geliştirme konusunda sınav yoluyla öğrenme yönteminin kontrol grubunda uygulanan yöntemlerden daha etkili olduğu bulgusu da araştırmada elde edilen diğer bir bulgudur.Araştırmada sınav yoluyla öğrenme yönteminin etkisinin incelendiği bir diğer bağımlı değişken matematik sınavı kaygısıdır. Buna göre deneysel işlem öncesine göre kontrol grubu öğrencilerinin matematik sınavı kaygılarının düzeyi artış gösterirken, deney grubunun düzeyinde azalma olduğu; sınav yoluyla öğrenme yönteminin kontrol grubunda uygulanan yöntemlere göre, matematik sınavı kaygısını azaltma konusunda daha etkili olduğu görülmüştür. Deney grubundaki öğrencilerin sınav yoluyla öğrenme yöntemi ile ilgili olumlu görüşler bildirdikleri, diğer konular için de uygulanmasını istedikleri, bu yöntemle işlenen derslerde başarılarının daha yüksek olacağını; diğer taraftan da sınıf içi disiplini olumsuz etkilediğini düşündükleri görülmüştür. Elde edilen bulgular ışığında olasılık ve istatistik öğrenme alanının öğretiminde akademik başarının yükseltilmesi için, matematik dersi öğretim programında kullanılmakta olan öğretim yöntemlerinin yerine sınav yoluyla öğrenme yönteminin kullanılabileceği; öğrenilenlerin kalıcılığının sağlanması amacıyla sınav yoluyla öğrenme yönteminin yanı sıra, farklı yöntemlerin sürece eklenebileceği önerileri getirilmiştir. Bir diğer öneri, matematik dersine yönelik tutumun geliştirilmesi gereken sınıflarda ve matematik sınavı kaygısı yaşayan öğrenci gruplarına bu yöntemin uygulanabileceği, böylece hem derse yönelik tutumların olumluya dönüştürülebileceği, hem de matematik sınavı kaygısının azaltılabileceği düşünülmektedir. Öğrencilerin sınav yoluyla öğrenme yöntemi ile ilgili görüşlerinden yola çıkılarak, bu yöntemin etkili kullanılabilmesi için, yönteme alışkın olmayan gruplarda, öğrenilmesi kolay olan birkaç konunun öğretiminde bu yöntem kullandıktan sonra kavram yanılgısının yüksek olduğu konularda tercih edilebilir. Disiplin probleminin daha az olduğu öğrenci gruplarında bu yöntemin uygulanmasının, daha yararlı olacağı söylenebilir.Sınav yoluyla öğrenme yöntemi ile ilgili çalışma yapmayı düşünen araştırmacıların öncelikle, öğrencilerin yönteme alışmalarını sağlamak amacıyla temel düzeydeki konuların işlenmesinde bu yöntemi kullanmaları yararlı olabilir. Bu yöntem farklı akademik başarı gruplarında kullanılarak, hangi öğrenci grubunda daha etkili olduğu araştırılabilir. Anahtar Sözcükler: Matematik dersi, sınav yoluyla öğrenme yöntemi, akademik başarı,matematik dersine yönelik tutum, matematik sınavı kaygısı,olasılık ve istatistik öğrenme alanı.