AB uyum sürecinde Türkiye'nin katı atık yönetimi mevzuatının karşılaştırmalı incelemesi

Bu tez çalışması, Türkiye'nin Avrupa Birliği (AB) uyum süreci bağlamında katı atık yönetimi mevzuatını, AB üyesi ülkelerdeki ve Amerika Birleşik Devletleri'ndeki (ABD) ilgili mevzuat ve uygulamalarla karşılaştırmalı olarak incelemektedir. Çalışma, katı atık yönetiminin çevresel, ekonomik ve sosyal boyutlarını ele alarak, farklı coğrafyalardaki yasal çerçeveleri, politika araçlarını ve uygulama performanslarını analiz etmektedir. AB'nin atık hiyerarşisi ve döngüsel ekonomi odaklı yaklaşımı, Almanya ve İsveç gibi ülkelerin yüksek geri dönüşüm ve düşük düzenli depolama oranlarıyla desteklenirken, Polonya'nın uygulama zorlukları da değerlendirilmiştir. ABD'nin ise tehlikeli atık yönetiminde güçlü federal mevzuata sahip olmasına rağmen, kentsel katı atıklarda daha parçalı ve düzenli depolama ağırlıklı bir model izlediği belirlenmiştir. Türkiye'nin atık yönetimi mevzuatının AB müktesebatına uyum yönünde önemli adımlar attığı, özellikle "Sıfır Atık Projesi" gibi ulusal girişimlerle döngüsel ekonomi hedeflerini benimsediği tespit edilmiştir. Ancak, uygulama kapasitesi, altyapı yatırımları ve kayıt dışı sektör gibi alanlarda hala önemli farklılıklar ve zorluklar bulunmaktadır. Tablo 2'de sunulan 29 ülkenin performans karşılaştırması, Türkiye'nin %85 düzenli depolama oranıyla AB ortalamasının (%17,5) beş katı olduğunu, %14 geri dönüşüm oranıyla Malta ve Romanya seviyesinde kaldığını göstermiştir. Bu karşılaştırmalı analiz, Türkiye'nin AB standartlarına ulaşması için gerekli olan politika ve uygulama önerilerini sunmaktadır.