Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Müzik Eğitimi Ana Bilim Dalında Türk halk ezgilerinin kemana uyarlanmasının keman eğitimi yoluyla müzik öğretmenliği eğitimine yansıyabilirliği

ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ MÜZİK EĞİTİMİ ANABİLİM DALINDA TÜRK HALK EZGİLERİNİN KEMANA UYARLANMASININ KEMAN EĞİTİMİ YOLUYLA MÜZİK ÖĞRETMENLİĞİ EĞİTİMİNE YANSIYABİLİRLİĞİ (Doktora Tezi) Uğur ALPAGUT GAZİ ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ AĞUSTOS 2001 ÖZET Bu Araştırma, Türk halk ezgilerinin temel müzik öğeleriyle kemana uyarlanmasını ve keman eğitimi yoluyla müzik öğretmenliği eğitimine yansıyabilirlik özelliklerini kapsamaktadır. Araştırma, kapsadığı konuda yeni ip uçları yakalamak, öneriler geliştirmek ve bu yolla keman ve müzik öğretmenliği eğitimine katkıda bulunmak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmada "öntest-eğitim/çalışma-sontest+dinletme" aşamalarından oluşan desene dayalı, deneysel yanı ağırlık taşıyan bir yöntem izlenmiştir. Araştırmanın öntest-sontest aşamalarında, üç gözlemci tarafından 22 öğrenciye bir gözlem formu uygulanmıştır. Gözlem formuyla Orta Anadolu bölgesinden seçilen bir türkü ezgisini öğrencilerin kemana uyarlamaları ve bununla ilgili davranış özellikleri belirlenmeye çalışılmıştır. İki test arasında ise 15 günlük bir eğitim ve çalışma dönemi geçirilmiştir.Gözlem formunun yanı sıra, öğrencilere bilişsel, duyuşsal düzeylerini ve gelişimlerini belirleyebilmek amacıyla ayrı bir test uygulanmıştır. Bu bağlamda gözlemcilerin yaptıkları gözlemin sonuçları ve öğrencilerin teste verdikleri cevaplar arasındaki bazı ilişkiler ortaya konulmaya çalışılmıştır. Araştırmada müzik öğretmenliği eğitimine yansıyabilirliği konusunda çıkarsamalar yapabilmek amacıyla, öğrencilerin 15 günlük eğitim ve çalışma döneminde, kendi seçtikleri ve analiz ettikleri halk ezgileri üzerinde yaptıkları çalışmaları dinletmeleri için gerekli ortam sağlanmıştır. Dinletmeye 15 öğrenci katılmıştır. Serbest bir ortamda dinleyicilerin katılımıyla gerçekleşen dinletme, kamerayla kaydedilmiştir. Video üzerinde yapılan gözlem ve incelemeyle nitel bulgular elde edilmiştir. Araştırmanın nicel bulgularının elde edilmesinde ise parametrik istatistiksel çözümlemelerin yanı sıra, örneklem grubunun 30 kişinin altında olması nedeniyle, non parametrik çözümlemeler de yapılmıştır. Verilerin analizi sonucunda, öğrencilerin hedefleri büyük ölçüde gerçekleştirdikleri ve halk ezgilerindeki temel müzik öğelerini, temel davranışlar ve temel teknikler yoluyla kemana uyarlayabildikleri ortaya çıkmıştır. Ayrıca, öğrencilerin bu çalışmalar için bilişsel, duyuşsal ve devinişsel davranış özelliklerinin gelişmeye çok uygun olduğu ve ileride halk ezgilerini kemana uyarlamayı kendilerinin başarabilecekleri konusunda cesaretli oldukları belirlenmiştir. Bu vargıların ışığında, yapılabilecek yeni çalışmalar ve araştırmalar için çeşitli önerilerde bulunulmuştur. Bilim Kodu Anahtar Kelimeler Sayfa Adedi Tez Yöneticisi 224.18.01 Keman eğitimi, Türk halk ezgileri 238 Prof. Dr. Ali UÇAN