Abdurrahman Cahit Zarifoğlu'nun "Ağaçkakanlar" adlı eserinin kelime grupları ve Türkçe eğitimi açısından değerlendirilmesi

Dil; insanlık tarihinin başlangıcından günümüze kadar sosyalleşme, iletişim ve kültürel aktarımın en önemli araçlarından biri olmuştur. Toplumlar, kendi kültürel ve sosyolojik özelliklerini gelecek kuşaklara dil aracılığıyla aktarmıştır. Türk toplumu da bu çerçevede maddi ve manevi kültürünü doğru bir şekilde iletmek için ana dilini, dilin kendine has kurallarıyla öğretmeye önem vermiştir. Bu bağlamda Türkçenin kendi kuralları doğrultusunda öğretimini günümüzde MEB'e bağlı eğitim kurumları üstlenmiştir. Bu kurumların her kademesinde Türkçe gramerinin farklı bir boyutu ön plana çıkmaktadır. Bunlardan biri de ortaokul seviyesindeki ifade zenginliğini ve anlatım gücünü artıran kelime gruplarıdır. Ancak Türk çocuk edebiyatımız geniş eser yelpazesine sahip olmasına rağmen Türkçede kelime grupları öğretimi için örnek metinlerin sayısının yeterli olmadığı dikkat çekmektedir. Bu eksiklik, öğretmenler ve öğrenciler için uygun materyaller geliştirilmesi gerekliliğini gün yüzüne çıkarmaktadır. Buna istinaden çalışmamızda Türk edebiyatının önemli isimlerinden Abdurrahman Cahit Zarifoğlu'nun çocuk edebiyatı kapsamında yazdığı "Ağaçkakanlar" adlı eserindeki kelime gruplarını, Türkçe eğitimi açısından değerlendirmek amaçlanmıştır. Araştırmada, nitel araştırma yöntemlerinden betimsel durum çalışması esas alınmış; verilerin toplanmasında doküman inceleme, çözümlenmesinde ise içerik analizi yöntemi benimsenmiştir. Bu bağlamda ilk olarak "Ağaçkakanlar" adlı eserde bulunan cümleler, daha sonra belirlenen cümlelerdeki ögeler, akabinde bu ögelerdeki kelime grupları tespit edilmiştir. Ancak araştırma süreci içinde yapılan literatür taramasında kelime gruplarının tanım ve tasnifi konusunda uzmanlar arasında tam bir görüş birliği olmadığı görülmüştür. Bu nedenle çalışmada kelime gruplarının tanımı ve tasnifi için Prof. Dr. Leylâ Karahan'ın "Türkçede Söz Dizimi" adlı eseri esas alınmıştır. Ayrıca Karahan'ın tasnifine göre tespit edilen kelime gruplarının frekans ve yüzde oranları belirlenerek bulgular bölümünde tablolar aracılığıyla sunulmuştur. Araştırmadan elde edilen verilerle ulaşılan sonuçlar, literatürdeki diğer çalışmalarla benzer ve farklı yönler çerçevesinde tartışmaya açılmıştır. Yapılan inceleme ile tartışma neticesinde Zarifoğlu'nun eserinde tüm kelime gruplarına örnek teşkil eden bir kullanım bulunduğu ve bu eserin Türkçe eğitiminde kelime grupları öğretimi için materyal olarak kullanılabileceği sonucuna ulaşılmıştır.