Acil serviste pulmoner emboli şüpheli hastalarda pnemoni pulmoner emboli ayırıcı tanısında prokalsitonin seviyelerinin değeri

Amaç: Bakteriyel enfeksiyonların tanısında Prokalsitonin yeni ve yaygın olarak kullanıma giren bir markırdır. Sağlıklı kişilerde düşük veya ölçülemeyecek seviyelerde iken, sistemik bakteriyel enfeksiyonlarda seviyesi artar. Pnemoni hastalarında artış olduğu gösterilmekle birlikte PE hastalarda PCT seviyelerinin artıp artmadığına ait literatür bilgisi çok kısıtlıdır. Bu konuda yeni çalışmaların yapılmasına ihtiyaç vardır.Yöntem: Tek merkezli, prospektif klinik bir çalışma olan araştırmamıza Nisan-Eylül 2009 tarihleri arasında KTÜ Tıp Fakültesi acil servisine başvuran PE veya pnemoni şüphesi olan ve spiral BT tetkiki yapılan hastalar çalışmaya dâhil edildiler. Acil servise başvuran ve yapılan değerlendirmeler sonunda PE-pnemoni hastalıklarının ayırıcı tanı algoritminde yer alan muayene ve laboratuar bulguları (Akciğer grafisi, C-reaktif proteini D-dimer) ile PE veya pnemoni şüphesi oluşan hastalar standart veri formu ile kayıt altına alındılar. Çalışma grubumuzu oluşturan 176 vaka çekilen spiral BT sonuçlarına göre 61 vaka Grup A (Sadece PE); 55 vaka Grup B (Sadece Pnemoni), 12 vaka Grup C (PE+Pnemoni) ve 48 vaka Grup D (PE ve Pnemoni dışı tanı alan hastalar)'yi oluşturacak şeklinde 4 gruba ayrıldı. Çalışma sonunda Grup A, B, C, D, hastalarının PCT düzeyi ve diğer klinik parametreleri karşılaştırıldı.Bulgular: Çalışma sonuçlarımıza göre başvuru semptomlarından sadece göğüs ağrısı şikâyetinin PE hastalarında diğer hasta gruplarına göre anlamlı derecede fazla olduğu saptandı(p=0.003). Pnemoni hastalarında hem ral hemde ronkus diğer gruplardan anlamlı derecede yüksekti(p<0.0001,p=0.003). Akciğer parankiminde infiltrasyon görüntüsü ve mediastinal lenf adenopati pnemonili hastalarda diğer gruplara göre anlamlı derecede yüksekti(p<0.0001,p=0.004). EKG bulguları incelendiğinde PE ile pnemoni ayrımına yardımcı olabilecek şekilde sadece DIII'te T negatifliği (T3 bulgusu) ve DI'de derin S, DIII'te patalojik Q dalgası ve T negatifliğinden oluşan S1Q3T3 bulgularının PE hastalarında diğer gruplardan anlamlı derecede yüksek olduğu saptandı(p=0.02,p=0.004).Çalışma grupları arasında PCT seviyelerinin PE-Pnemoni ayırıcı tanısında kullanılacak şekilde farklılık arz etmediği saptandı (p>0.05). PE-Pnemoni ayrımında PCT için belirlenen optimal cutoff 2011 pg/ml, sensitivite 68.9, spesifite 41.1, NPV 64,6 ve PPV 45.9 olarak tespit edildi.Çalışma grupları arasında sadece D-dimer düzeyleri ise PE hastalarında diğer gruplardan anlamlı derecede yüksek saptandı.Sonuç:Sonuç olarakçalışmamız bulgularına göre acil servise dispne, ateş gibi şikayetlerle başvuran ve PE ve/veya pnemoni ayırıcı tanısı gereken hastalarda PCT yardımcı bir tanı aracı olarak kullanılamaz. Literatürdeki benzer çalışmalar ile uyumlu olmayan çalışmamız bulgularının daha geniş serili çalışmalar ile değerlendirilmesi uygun olacaktır.Anahtar Kelimeler: Pulmoner emboli, pnomoni, prokalsitonin.