LED technology usage in night lighting in open air museum

Türkiye'de son yıllarda müzelerin önemine vurgu yapılırken, açık hava müzeciliği (örenyerleri) ayrı olarak değerlendirilmeye başlanmıştır. Örneğin, Cumhurbaşkanlığı tarafından 2018 yılı "Troia yılı " ilan edilmiştir, ve UNESCO Dünya Kültür Mirası Listesine 1998 yılında girmiştir. Aynı şekilde, Kültür Bakanlığımızın çalışmaları ile 2020 yılı "Patara Antik Kenti" olmuştur ve 2019 yılı "Göbeklitepe Yılı" kabul edilmiş olup, bu yıl UNESCO Dünya Mirası Listesine girmiştir. Türkiye'nin çok eski tarihlerden beri süre gelen bir çok medeniyete ev sahipliği yapmış olması "taşı toprağı altın" deyimini doğrulamaktadır. Türkiye'nin farklı bölgelerine geziler yapıldığında, bir çok tarihin saklı olduğunu hem görür, hem de hissedersiniz. Ancak ülkemizde müzeleri özellikle açık hava müzeleri sadece gün ışığında ve bulunduğu yere göre belirli bir zaman diliminde görebilme imkanımız vardır. İngiltere, Almanya, Fransa, Amerika gibi gelişmiş ülkelerde bu tür tarihi önem taşıyan müzeler, açık hava müzelerini, kullanılan LEDler ile hava karardıktan sonrada gezebilme imkanı vardır, çünkü, LEDler sanat dünyasından, eğlence sanayi, cadde ve sokaklara kadar birçok alanda pratik ve verimli kullanım imkanı sunmaktadır. Son yıllarda, ülkemizin sahip olduğu bu zengin ve değerli mirasları, sadece gün ışığında değil, geceleride yerli ve yabancı turistlerin gezebilmeleri ve eserler hakkında bilgilenebilmeleri için gece aydınlatma sistemlerinin olmayanlarda kurulması, ve var olan sistemlerin daha modern hale getirilmesi konuları gündemdeki yerini korumaktadır. Bu çalışmada, açık hava müzelerinin, dış mekan aydınlatma ile geceleri aktif durumda kalması için doğru ve modern teknoloji donanımlarının kullanımıyla, LED teknolojileri kullanılarak, 3 boyutlu modelleme ve aydınlatma tasarımı yapıldı. Bu çalışma, açık hava müzelerimizden Laodikia ve Afrodisiası konu edinip, var olan aydınlatma sistemleri incelendi. Örnek olarak seçilen LEDler ile geceleyin uygulamalar yapıldı. Müzelerin seçilen bölümlerindeki tarihi eserler ve yolların 3D görünümü oluşturularak aydınlatma sonuçları incelendi. Uygulamaların sonuçlarına göre, müzelerin gece aydınlatılması için LEDler kullanılarak doğru renk sıcaklığı, geri verim indeksi, ışık verimi, yerleşimi ve açık hava müzelerinin yapısı çok iyi analiz edilerek istenilen sonuçlara ulaşılabileceği gözlendi. Elektrik-Elektronik mühendisleri ile farklı alandaki mühendisliklerin bir arada ortak çalışma yapmalarının gerekli olduğu saptandı. Çünkü, ortak olarak yapılacak çalışmadan ortaya çıkacak sonuçlara göre, açık hava müzelerimizin yapısına uygun özel LED tasarımı, ve aydınlatma sistemi kurulması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Kelimeler: müze aydınlatma, renk sıcaklığı, aydınlatma tasarımı, renk geri verim indeksi, açık hava müzesi