Afyonkarahisar ilinde görev yapan Beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin sigara kullanım alışkanlıklarının incelenmesi

Bu çalışma ile bireylerin sigaraya başlama yaşı dönemlerinde yüksek oranda etkili olabileceği düşünülen beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin, sigara kullanım alışkanlıkları ile ilgili özelliklerinin saptanması amaçlanmıştır.Araştırmanın evrenini 2006-2007 Eğitim-Öğretim yılında Afyonkarahisar Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı olarak merkez, ilçeler ve kasabalardaki ilköğretim birinci ve ikinci kademesinde ve ortaöğretim okullarında görev yapan 142 beden eğitimi ve spor öğretmenleri oluşturmaktadır. Örneklemini ise ulaşılan 130 beden eğitimi ve spor öğretmeni oluşturmaktadır.Araştırmaya katılanların %36,9'u 26-30 yaş grubu arasında olup bunların %75,4'ü erkek (n:98), %24,6'sı bayandır (n:32). Bu kişilere 55 sorudan oluşan anket formu uygulanmıştır. Anketlerin değerlendirilmesi, SPSS 11.01 paket programında frekans (f), yüzde (%) dağılımı ile ilişkilendirmede ki-kare (x2) analizi yapılmış, anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak belirlenmiştir.Araştırmaya katılan Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenlerinin sigara içme prevalansı %43,1 olarak bulunmuştur. Öğretmenlerin %36,9'u (48 kişi) 26-30 yaş grubu arasındadır ve bunlarında %43,8'i (21 kişi) sigara kullanmaktadır. Sigara kullananların (n:56) %71,4'ü (40 kişi) erkek, %28,6'sı (16 kişi) ise bayandır.Sigaraya başlama nedenleri arasında birinci sırada, %42,9'la arkadaş etkisinin olduğunu, bunu %23,2 ile keyif almanın ve %19,6 ile de özentinin izlediğini görmekteyiz.Sigaraya başlama yaşının kendi gruplarında hem bayanlarda (%75) hem de erkeklerde (%67,5) en fazla 18 ve üstü yaş grubunda olduğu görülmektedir. Sigarayı bırakmayı deneyen beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin oranı %58,9, bırakmayı düşünenlerin oranı ise %82,1'dir. Ailesinde sigara içen kimse bulunmayan grupta sigara içenlerin oranı %46,4'dür. Ailesinde sigara içen kimse bulunan grupta ise sigara içenlerin oranı %53,6'dır. Sigara kullananların %39,3'ü düzenli olarak spor yapmakta, %60,7'si ise yapmamaktadır.Sigara kullanan beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin %92,9'u öğrencilerinin önünde sigara içen öğretmenlerin, kötü örnek olduğunu, %83,9'u ise sigara içen öğretmenlerin, öğrencilerinin sigaraya özentisini arttırdığını düşündüklerini belirtmişlerdir.Otuz altı ve üstü yaş grubundaki öğretmenlerin %77,8'i yerli sigara kullanmakta, 20-25 yaş grubundakilerin ise %100'ü yani tamamı yabancı sigara kullanmaktadırlar. Öğretmenlerin yaş grupları ile kullandıkları sigara türleri arasındaki bu farklılık istatistiksel olarak anlamlıdır (p<0.05).Günlük sigara tüketim oranı açısından cinsiyet grupları arasında istatistiksel olarakfarklılık bulunmaktadır. Erkeklerin %50'sinin, bayanların ise %37,5'inin günde 11-20 adet arasında sigara tükettiklerini görmekteyiz (p<0.05).Sonuç olarak beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin sigara içme prevalansının yüksek olduğu görülmüştür. Sigara kullanımının erken yaşlarda edinilen bir alışkanlık haline geldiği gözlenmiştir. Aynı zamanda evde, ailesinde ya da yakın çevresinde sigara içenlerin bulunması sonucu kişilerin sigaraya başlamasını etkileyen önemli bir faktör olduğu görülmektedir.Anahtar Kelimeler:1.Beden Eğitimi2.Spor3.Öğretmen4.Sigara