Ağrı sendromlarının tedavisinde farklı sürelerde uygulanan pulsatil radyofrekans (PRF) ve konvansiyonel radyofrekans (KRF)'ın sinir yapısına etkisinin mikroskobik olarak araştırılması

Amaç: Radyofrekans tedavisi kronik ağrı tedavisinde nöroablasyon oluşturarak uzun yıllardır kullanılmaktadır. KRF yüksek ısı ile dokuda koagülasyon nekrozu meydana getirerek etki eder. Ancak bu yüksek ısının oluşturduğu ablasyon deafferentasyon sekeline yol açabilmektedir. Bu yüzden yakın zamanda RF akımı aralıklı uygulanarak pulse hale getirilip daha düşük sıcaklıklarda uygulanarak PRF geliştirilmiştir. Biz bu çalışmamızda motor, duysal ve otonom liflerin tümünü içeren bir periferik sinir olan siyatik sinir üzerinde çalışarak, periferik sinirlerde PRF uygulamalarının nöroablatif etkilerinin KRF ile karşılaştırılmasını amaçladık. Gereç ve Yöntem: Bu araştırmada fakültemiz Hayvan Çalışmaları Etik Kurulu onayı alındıktan sonra 60 adet dişi rattus norvegicus cinsi sıçan kullanıldı ve sıçanlar 6 gruba ayrıldı. Kontrol grubundaki (n:10) deneklere hiçbir işlem yapılmadı. Genel anestezi uygulamasından sonra RF elektrodu siyatik sinirin hemen yanına yerleştirildi. Sham grubuna (n:10) elektrot yerleştirildi fakat akım verilmedi. 3. gruba (n:10) 120 saniye 42°C PRF uygulandı. 4. gruba (n:10) 240 saniye 42°C PRF uygulandı. 5. gruba (n:10) 120 saniye 42°C KRF uygulandı. 6. gruba (n:10) 240 saniye 42°C KRF uygulandı. İşlemden 2 gün sonra siyatik sinirler genel anestezi altında çıkarıldı ve hem ışık hem de elektron mikroskobunda incelendi. Bulgular: Tüm deneklerin, deney öncesi yapılan fizik muayanelerinde motor ve duysal fonksiyonların normal olduğu saptandı. Deneklerin hiç birinde postoperatif yara yeri enfeksiyonu meydana gelmedi. Sham grubu ve deney gruplarına ait örneklerden elde edilen mikroskobik gözlemler kontrollerle karşılaştırılarak uygulamaların siyatik sinir yapısına etkileri araştırıldı. Sham grubuna ait örneklerin ışık ve EM incelemelerinde siyatik siniri oluşturan yapıların kontrol grubuna benzer şekilde normal olduğu ve morfolojik açıdan herhangi bir anormallik olmadığı saptandı. PRF 120 sn ve KRF 120 sn uygulanan grupların hem ışık, hem de EM incelemelerinde siyatik sinir morfolojisinde mikroskobik düzeyde herhangi bir yapısal farklılık izlenmedi. Görüntüler kontrol grubuna benzer şekildeydi. PRF 240 sn uygulamalarında siyatik sinir örneklerinde genel olarak yapısal anormallik izlenmezken, çok nadir de olsa miyelin kılıf deformasyonları ve özellikle aksoplazmik erime ve elektron dens materyal birikimi gibi anormal görüntülere rastlandı. Tüm örnekler değerlendirildiğinde bu olayın göz ardı edilebilecek kadar nadir görülen anormallikler olduğu kanaatine varıldı. KRF 240 sn uygulamasından elde edilen siyatik sinir örneklerinden bazılarında hem ışık hem de elektron mikroskobik incelemelerde miyelinli ve miyelinsiz liflerde yoğun deformasyon örneklerine rastlanıldı. Deformasyonlar; miyelin kılıf erimesi, tabakalarda açılmalar, aksoplazmik erime, aksoplazma kaybı, mezakson kaybı, endonöryal miyelin kalıntıları şeklinde gözlendi. Birçok aksonda nörotübül ve nöroflaman düzeninin kaybolduğu, mitokondri krista erimesi veya büzüşmeler görüldü. Schwann hücrelerinde dramatik bir şekilde yapısal bozulmalar görüldü. Bazal lamina kaybı membran bütünlüğünün bozulması, sitoplamanın endonöryuma dağılması, nükleoplazmada elektron densite artışına bağlı heterokromatik görünümün kaybolması izlenen deformatif değişikliklerdi. Sonuç: 120 sn ve 240 sn PRF uygulamaları siyatik sinir ince yapısında herhangi bir deformasyona neden olmadı. KRF 120 sn uygulanan grupta herhangi bir patoloji meydana gelmedi. Fakat KRF'nin 240 sn uygulanması sinir yapısında patolojik değişikliklere neden oldu.