Ainos (Enez) siyah figürlü Kyliksleri

"Ainos (Enez) Siyah Figürlü Kyliksleri" isimli bu çalışmanın başlıca amacı, Su Terazisi Nekropolisi'nde bulunmuş kyliksler içinde form ve bezeme benzerliği bakımından bir grup oluşturan yedi örneğin yapımında kullanılan ham madde, üretim teknikleri ile ressamlarının ayrıntılı incelenerek belirlenmesidir. Bu amaç doğrultusunda grubu oluşturan eserler üzerinde bulundukları andan itibaren sırasıyla gerçekleştirilen arkeolojik belgeleme, koruma-onarım uygulamaları, form, bezeme ve üslup tespitleri, tarihlendirme çalışmaları, ikonografi çözümlemeleri, arkeometrik analizler ve deneysel yeniden üretim uygulamaları çalışmanın kapsamını oluşturmaktadır. Bu bağlamda, arkeolojik belgelemede durum tespiti için fotoğraflama ile ölçü alma, çizim ve spektrometrik renk ölçümü; koruma-onarım uygulamaları için değişen nem ortamına uyum sürecini düzenleme, mekanik temizlik, yapıştırma, tamamlama ve renklendirme; form, üslup ve bezeme tekniklerinin tespiti için görsel incelemelere ilişkin çalışmalar yürütülmüştür. Tarihlendirme ve ikonografi çözümlemelerinde literatür araştırması ile analojiden faydalanılmıştır. Arkeometrik analizler için; X Işını Kırınımı (X Ray Diffraction - XRD), Fourier Dönüşümlü Kızıl Ötesi Spektrometrisi (Fourier Transform InfraRed Spectroscopy - FT-IR), optik mikroskop altında ince kesit incelemeleri ve Taramalı Elektron Mikroskobuyla (Scanning Electron Microscope-SEM) elementer inceleme teknikleri seçilmiştir. Deneysel yeniden üretim uygulamalarında geleneksel kil hazırlama, şablonla çarkta şekillendirme ve elektrikli fırında pişirim yöntemleri kullanılmıştır. Gerçekleştirilen inceleme ve uygulamalarla, araştırma konusu olan örneklerin, belgeleme, koruma ve onarım çalışmaları sonucunda; bir tanesinin kullanım sürecinde onarım gördüğü saptanmış; bezeme şemalarında, tutarlılık olmadığı, sahnelerin genel bir üslup birliği taşıdığı ancak hepsinin aynı elden çıkmadığı; formları kesin sınıflandırılamadığı ve birbirini aynen tekrar etmediği; üçü üzerinde Dionysiak sahneler, birinde mücadele (Kentauromakhia), dördünde ise savaş konusu işlendiği görülmüştür. Analizler ve deneysel uygulamalar sayesinde eserlerin yapımında kullanılan kil ile bezeme kilinin birbirinden farklı yataklardan alındığı; hamur içeriklerinin eser miktarda farklılık gösterdiği; pişirimin 850 0C altındaki bir sıcaklıkta gerçekleştirildiği anlaşılmış ve Enez'deki Killik Mevkii'nden alınan kilin kyliks formunu şekillendirmek için uygun olduğu tespit edilmiştir. Elde edilen bulgular; form, ressam üslubu, bezeme şeması ve konusu bakımından benzer olan çağdaşı örneklerle ve literatürde kabul gören siyah figür üretim teknikleriyle karşılaştırılarak ilişkilendirilmiştir. Değerlendirmeler sonucunda, Ainos (Enez) Antik Kenti'nde bulunup bu araştırma kapsamında ele alınan kylikslerin özgün nitelikleri belirlenmiştir. Buluntu yeri ve bölgedeki ham madde kaynaklarıyla gösterdikleri ortak içerikten ve yeni bir üslubun keşfinden dolayı bu eserler Ainos (Enez) Siyah Figürlü Kyliksleri olarak adlandırılmıştır. Söz konusu buluntu grubunda tespit edilen özgün olmayan nitelikler ise arkeoloji alanında, yerel üretim, üslup ve teknik ile ilgili kullanılmakta olan terimlerin tartışılmasını gerektirecek sorunları ortaya koymuştur.