Akdeniz Üniversitesi Hastanesi'ne başvuran çocukların sadece anne sütü ile beslenmesini etkileyen etmenler

Bebeklerin anne sütü ile beslenmesi ve özellikle yaşamın ilk 6 ayında tıbbi bir gereklilik olmadıkça bebeklere anne sütü dışında besin ve sıvı verilmemesi bebeğin morbiditesini ve mortalitesini azaltmak için en uygun yöntemdir. Gelişmekte olan ülkelerde ilk 6 ay anne sütü verme sıklığının %95 oranına çıkarılmasıyla ilk altı aydaki bebek ölümlerinin %87'sinin önlenebileceği tahmin edilmektedir. TNSA 2013' göre altıncı ayda sadece anne sütü verme oranı %9.5 altında saptanmıştır. Araştırmada sadece anne sütü ile beslenmeyi etkileyen faktörlerin saptanması hedeflenmiştir. Çalışmada Akdeniz Üniversitesi Hastanesine başvuran 6-10 ay arası sistemik kronik hastalığı olmayan 190 çocuğun annesine Genel Çocuk Polikliniği, Sağlam Çocuk Polikliniği ve Çocuk Cerrahi Polikliniği'nde yüz yüze görüşülerek anket uygulanmıştır. İlk 6 ayda anne sütü dışında su, bitki çayı ve ilk 15 gün mama verenler kontrol grubunda (n=95), on altıncı gün ve sonrası mama vermeye devam edenler veya ilk 6 ay ek gıda verenler vaka grubunda (n=95) incelenmiştir. Annenin gebelikte hastalık geçirmesi, babanın eğitim düzeyi, ilk bir saatte emzirme, anneye göre sütünün besleyici ve yeterli olması, günlük emzirme sayısı, çocuğun ilk 10 ve 15 gün tartı almı, emzik vermesi annenin kendinde depresyon ile ilişkili duyguları ifade etmesi ile erken mama veya ek gıda başlama arasındaki ilişki istatistiksel analizle anlamlı saptandı. Çok değişkenli lojistik regresyonla katılımcıların erken ek gıdaya geçişine neden olabilecek etmenler değerlendirildi. Annenin sütünün yetersiz olduğunu düşünmesi için olasılık oranı 4.39 (p<000,1 ; %95 GA:2,21-8,75) ve annenin kendini ümitsiz, çökkün, kaygılı, mutsuz hissetmesi için olasılık oranı 3,26 (p<0,004 ; %95 GA: 1,45-7,32) saptandı. Tek değişkenli analizde ise seyrek emzirme, annenin sütünün yeterli ya da besleyici olmadığını düşünmesi, herhangi bir kişinin anneye mama önermesi sadece anne sütü ile beslenmeyi olumsuz etkileyen etmenler olarak saptandı. Sonuç olarak annelerin uygun şekilde desteklenmesi, annelerdeki depresyon belirtilerine dikkat edilmesi, annenin sütünün yetersiz olduğuna dair algısının hafife alınmaması bebeklerin ilk altı ay sadece anne sütü ile besleme sıklığını artırabilir. Anahtar Kelimeler: sadece anne sütü, ek gıda, mama