Aktive protein C'nin rat intraabdominal sepsis modelinde epiteliyal apoptozis üzerine etkisi

Amaç: Son yıllarda apoptozisin sepsis sendromunun sonuçlarında belirleyici rolüne, sepsis ve endotoksemik süreçte en önemli hücre ölüm mekanizması olduğuna dair kanıtlar vardır. Septik süreçte antiapoptotik tedavi denemeleri yaşam sürecini arttırma açısından önem kazanmaktadır. Bu deneysel çalışmada, aktive protein C'nin (APC) epiteliyal apoptozis ve organ hasarı üzerine etkilerinin rat sepsis modelinde incelenmesi amaçlanmıştır.Yöntem: Deney Hayvanları Etik Kurulu onamı alındıktan sonra 21 adet erişkin erkek Wistar Albino tipi rat randomize olarak 3 gruba ayrıldı, Sham grubu (n=7), Sepsis grubu (n=7), Sepsis+APC grubu (n=7); sham grubuna sadece laparatomi yapıldı. Sepsis grubuna asendan kolon stent peritoniti cerrahisi (colon ascendens stent peritonitis: CASP) cerrahisi uygulanarak, intravenöz serum fizyolojik infüzyonu yapıldı. Sepsis+APC grubuna CASP cerrahisi uygulanarak, intravenöz APC infüzyonu yapıldı. Çalışma bitiminde ratlar anestetize edilerek mediyan sternotomi ile sol ventrikülden kan aspirasyonu ile sakrifiye edildi; akciğer ve jejenum örnekleri alındı. Biyokimyasal olarak serumdaki solubl CK18 (sitokeratin 18) neoepitop M30 düzeyi ELISA yöntemiyle saptandı. Histopatolojik olarak alveoler makrofaj sayısı ve intestinal mukozal hasar (Chiu Skorlaması) değerlendirildi. Nominal değerler için üç grubun karşılaştırmasında tek?yönlü varyans analizi (ANOVA), ikili grup karşılaştırılmalarında ise Mann-Whitney U testleri kullanıldı. p < 0,05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi.Bulgular: Sepsis grubundaki serum M3O düzeyi sham grubuna göre anlamlı derecede yüksek saptandı (p:0.02). Sepsis+APC grubundaki serum M30 düzeyinde sham grubuna göre anlamlı yükselme (p:0.23); Sepsis grubuna göre anlamlı düşme saptanmadı ( p:0,09)Sepsis grubunda jejenum Chiu skorlaması sham grubuna göre anlamlı derecede yüksek saptandı (p:0,001). Sepsis+APC grubunda barsak Chiu skorlaması Sepsis grubuna göre anlamlı derecede düşük saptandı (p:0,002);sham grubuna göre anlamlı derecede yüksek saptandı (p: 0,002).Sepsis grubunda sham grubuna göre alveoler makrofaj sayılarında anlamlı derecede artış saptandı (p:0,002). Sepsis+APC grubunda alveoler makrofaj sayılarında Sepsis grubuna göre anlamlı derecede azalma saptandı (p:0,001). Sepsis+APC grubunda alveoler makrofaj sayılarında sham grubuna göre anlamlı derecede artma saptandı (p:0,001).Sonuç: Çalışmamızda serum M30 düzeyinin APC uygulanan grupta sepsis grubundaki kadar yükselmemesi, APC uygulanan grupta Chiu skorunda ve alveoler makrofaj sayılarında sepsis grubuna göre anlamlı azalma saptanması, APC'nin sepsisteki epiteliyal apoptozis üzerine olumlu etkileri olduğunu ve ayrıntılı çalışmalar ile desteklenmesi gerektiği kanaatini oluşturmuştur.