Akut inme tanısıyla yoğun bakıma kabul edilen diyabetik olmayan hastalarda başvuru anındaki hipergliseminin akut böbrek hasarı gelişimi üzerine etkisinin değerlendirilmesi

Amaç:Akut böbrek hasarı (ABH) yoğun bakımdaki hasta populasyonunda %5-%30 oranında görülmekte ve yoğun bakımda ABH gelişen olgularda mortalite %40-90'a ulaşmaktadır. Yoğun bakımda ABH gelişmi mortaliteyi ciddi biçimde arttıran, yoğun bakımda kalış süresini uzatan, diyaliz ve diğer pahalı tedavi yöntemlerini gerekli kılarak maliyeti artıran önemli bir problemdir.Yoğun bakımda sıklıkla karşılaşılan bir faktör olan hipergliseminin diyabetik olmayan hastalarda da çeşitli kritik durumlarda mortalite ve morbiditeyi arttırdığı yapılan çalışmalarla vurgulanmış ancak, hipergliseminin ABH gelişimi üzerine etkisini inceleyen çalışmalar sınırlı sayıdadır. Bu çalışmamızda yaşamı tehtid eden kritik durumlardan biri olan akut inme ile yoğun bakıma kabul edilen diyabetik olmayan hastalarda başvuru anındaki hipergliseminin ciddi bir organ yetmezliği olan ABH insidansını arttırıp arttırmadığını değerlendirdik. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmaya 2010- 2014 yılları arasında Dicle Üniversitesi Araştırma ve Uygulama Hastanesi Dahiliye Yoğun Bakım Ünitesi ya da Nöroloji Yoğun Bakım Ünitesine iskemik/ hemorajik inme ayırımı yapılmaksızın akut inme tanısıyla kabul edilen, diyabetes mellitus ve kronik böbrek hastalığı olmayan 520 hasta dahil edildi. Hastaların demografik özellikleri, komorbid hastalıkları, yoğun bakımda kalış süresi,klinik sonuçları, akut dönemde çalışılan CRP değeri, hastaneye başvuru anında çalışılan kan örneklerinden serum glukoz değeri ve kreatinin değeri kaydedildi. ABH gelişimini takip etmek için yatış süresince günlük çalışılan kreatinin değerleri incelendi. ABH tanısı KDIGO kriterleri doğrultusunda koyuldu. Başvuru anındaki hiperglisemi serum glukoz değerinin ≥126 mg/dl olmasına göre belirlendi. Hastalar Hiperglisemi ve ABH gelişimine göre 4 gruba ayrıldı. Veriler regresyon analizi ve ROC analizi ile istatistiksel olarak incelendi. Bulgular: Hastaların 249'u (%47.9) erkek 271'i (%52.1) kadındı. Çalışma populasyonunda yaş ortalaması 68.6 ± 17.0 yıldı. ABH gelişen grupta başvuru anındaki ortalama serum glukozu 156 mg/dl ± 55.1 iken ABH gelişmeyen grupta 132 mg/dl ± 46,1 olup başvuru anındaki serum glukoz düzeyi ABH gelişen grupta istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek bulundu (p<0.001). Başvuru anında serum glukozu ≥126 mg/dl olan hastaların %35.2 ' sinde ABH gelişirken, başvuru anında serum glukozu <126 mg/dl olan hastaların %16.6'sında ABH gelişti. (OR=2.7 CI=1.8-4.1, p<0.001) Başvuru anındaki hipergliseminin ABH gelişimini 2.7 kat arttırdığı ve ABH gelişimi için bağımsız bir belirteç olduğu saptandı. ROC eğrisi analizi ile başvuru anında serum glukozu 142 mg/dl eşik değerde ABH gelişimini belirleme bakımından anlamlı bulundu. (AUC=0.667 p<0.001) Bu eşik değerde başvuru anındaki serum glukozunun en yüksek duyarlılık (%50.7) ve özgüllüğe (%74.2) sahip olduğu belirlendi. Mortalite, başvuru anında hiperglisemi gelişen hastalarda, başvuru anında hiperglisemi gelişmeyenlere göre (%40.4 vs %20.9) istatistiksel anlamlı oranda daha yüksek saptandı. (OR=2,5 CI=1.7-3.7,p<0.001). Sonuç: Akut inme tanısıyla yoğun bakımda tedavi gören diyabetik olmayan hasta populasyonunda başvuru anındaki hipergliseminin ABH gelişimini ve mortalitede artışı öngören bir belirteç olduğu saptandı. Bu bulgu, ABH 'nın daha erken tanınmasında, prognozun belirlenmesinde ve diğer koruyucu klinik yaklaşımların benimsenmesinde faydalı olabilir.