Alabalıklarda (Oncorhynchus mykiss) hasat öncesi ve hasat dönemi yenilebilir doku örneklerinde florokinolon grubu antibiyotiklerden enrofloksasin kalıntılarının araştırılması

Enrofloksasin çeşitli bakteriyel hastalıkların sağaltımında kullanılan florokinolon grubu bir antibiyotiktir. Bu çalışmada, alabalıkların yenilebilir dokularındaki (deri, kas ve karaciğer) enrofloksasin kalıntı miktarları araştırılmıştır. Elazığ ilindeki beş farklı ticari alabalık işletmesinden 25 adet hasat öncesi ve 25 adet hasat dönemi olmak üzere toplam 50 adet alabalık toplanmıştır. Numunelerdeki enrofloksasin düzeylerinin tespiti yüksek basınçlı sıvı kromotografisi (HPLC) kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Analizler sonucunda hasat öncesi dönemi alabalıklarının tüm dokularında enrofloksasin 3-10935 ng/g doku düzeylerinde tespit edilmiştir. Hasat dönemindeki alabalıklarda ise 4 işletmede 0-8171 ng/g doku tespit edilmiş, bir işletmede ise tespit edilememiştir. İşletmelerdeki kalıntı miktarlarının ortalamaları karşılaştırıldığında, tüm dokularda hasat öncesi dönem hasat dönemine göre daha yüksek bulunmasına karşın istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmamıştır (p>0.05). Yenilebilir dokular kendi arasında karşılaştırıldığında derinin en fazla kalıntı içerdiği, kas ile karaciğerin ise birbirine yakın düzeylerde olduğu tespit edilmiştir (p<0.05). Hasat dönemi alabalıklarında analiz edilen 25 adet numunenin 17 adedinde deri+kas dokusu doğal oranlarında kalıntı limiti üzerinde enrofloksasin tespit edilmiştir. Sonuç olarak, özellikle hasat öncesi dönemlerde olmak üzere tüm işletmelerde farklı zaman dilimlerinde enrofloksasin kullanıldığı ve hasat dönemi alabalıklarında %68 oranında maksimum kalıntı limitlerinin (MKL) üzerinde olduğu tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Enrofloksasin, alabalık, kalıntı, HPLC