Annelere süt sağma sırasında bebeklerinin fotoğraf, video ve canlı görüntülerinin gösterilmesinin anne sütü miktarına, anne-bebek bağlanmasına ve emzirme özyeterlilik düzeyine etkisi: randomize kontrollü deneysel çalışma

Amaç: Bu çalışma, yenidoğan yoğun bakım ünitesi (YYBÜ)'nde tedavi gören emzirilemeyen prematüre bebeklerin fotoğraf, video ve canlı görüntülerinin süt sağma sırasında annelerine gösterilmesinin, anne sütü miktarına, anne-bebek bağlanmasına ve emzirme öz yeterliliklerine etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Tabakalı randomize kontrollü deneysel bir çalışmadır. Çalışma 160 anne ile tamamlanmıştır. Çalışmada dört grup bulunmaktadır. Bunlar; fotoğraf, video, canlı görüntü ve kontrol gruplarıdır. Çalışmada veri toplama formu, anne sütü miktarı takip formu, anne bebek bağlanma ölçeği, postpartum emzirme öz yeterlilik ölçeği (kısa formu) kullanılmıştır. Uygulamalar her anne için dört gün sürmüştür. Veri analizinde parametrik ve parametrik olmayan testler kullanılmıştır. Bulgular: Çalışmanın sonunda gruplara göre dört günlük anne sütü miktarı açısından istatistiksel olarak anlamlı fark tespit edilmiştir (p<0,001). Fotoğraf, video ve canlı görüntü grubundaki annelerin ortalama anne sütü miktarının, kontrol grubundakilere göre yüksek olduğu belirlenmiştir (p<0.001). Video ve canlı görüntü grubundaki annelerin ortalama anne sütü miktarı, fotoğraf grubundaki annelere göre de anlamlı düzeyde daha yüksektir. Tüm gruplarda son test anne bebek bağlanma ölçeği puanlarının ön teste göre azaldığı, ancak bu farkın anlamlı olmadığı saptanmıştır (p˃0,05). Tüm gruplarda son test postpartum emzirme özyeterlilik ölçeği puanlarının ön teste göre arttığı, bu farkın video grubu dışındaki tüm gruplarda istatistiksel olarak anlamlı olduğu saptanmıştır (p˂0,05). Sonuç: Anneye süt sağma sırasında bebeğinin video kaydının veya canlı görüntüsünün gösterilmesinin anne sütü miktarını artırmada en etkili yöntemler olduğu belirlenmiştir. Uygulanan yöntemlerin anne bebek bağlanması üzerine etkisi olmadığı belirlenmiştir. Gruplara göre ön test postpartum emzirme özyeterliliği ölçeği puanları homojen dağılmadığı için, uygulanan yöntemlerin annelerin emzirme özyeterliliği üzerine etkisi belirlenememiştir. Anahtar Kelimeler: yenidoğan yoğun bakım ünitesi (YYBÜ), preterm bebek, anne sütü miktarı, anne bebek bağlanması, emzirme özyeterlilik.