Anti-VEGF tedavisine dirençli diyabetik makula ödeminde intravitreal deksametazon implant sonrası optik koherens tomografi anjiyografi (okt-a) ile makular vasküler dansite ve foveal avasküler zon değişikliklerinin değerlendirilmesi

Amaç: Anti-VEGF tedavisine dirençli DMÖ hastalarında deksametazon implant tedavi öncesi ve sonrasındaki; EIDGK, santral retina kalınlığı (SRK), koroid kalınlığı, foveal avasküler zon (FAZ) genişliği ve vasküler dansite değişikliklerinin analiz edilmesi ve özellikle OKT-A kullanımının takip ve tedavi yanıtının gözlemlenmesindeki faydasının değerlendirilmesi. Gereç ve Yöntem: Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Göz Hastalıkları Anabilim Dalı Retina biriminde, Eylül 2017 ile Haziran 2019 tarihleri arasında diyabetik retinopati tanısıyla takip edilen hastaların dosyaları retrospektif olarak incelendi. DMÖ nedeniyle en az 5 doz intravitreal Anti-VEGF (bevacizumab, ranibizumab veya aflibersept) tedavisi yapılmış ve bu tedaviye rağmen DMÖ' sü devam eden hastalar Anti-VEGF' e dirençli kabul edilerek ilk kez intravitreal deksametazon implant tedavisi uygulanmış olan 34 hastanın 34 gözü çalışmaya dahil edildi. Bulgular: Preop EIDGK ortalama 0,86±0,36 logMAR iken, postop 1.ay ve 3.ayda sırasıyla 0,70±0,35 logMAR ve 0,68±0,40 logMAR saptanarak EIDGK' de anlamlı artış saptandı (P<0,05). Göz içi basıncı preop ortalama 15,5±2,8 mm/Hg iken, postop 1.ay ve 3.ayda sırasıyla 16,3±3,3mm/Hg ve 17,1±4,6 mm/Hg saptandı. Santral Retina Kalınlığı (SRK) preoop ortalama 413±86 mikron, postop 1.ay ve 3.ayda ise 296±72 ve 332±99 mikron saptandı. SRK postop 1.ay ve 3.ayda anlamlı olarak azaldı (P<0,005). Koroid kalınlığı preop ortalama 238±69 mikron, postop 1.ay 235±68 mikron, 3.ay ise 242±67 mikron olarak saptandı. Koroid kalınlığında anlamlı bir değişiklik saptanmadı (P>0,05). OKT-A ile yapılan ölçümlerde; Preop yüzeyel pleksus FAZ alanı ortalama 0,350± 0,120 mm2 iken postop 1.ay ve 3.ayda ise sırasıyla 0,292± 0,132 mm2 ve 0,311± 0,153 mm2 idi. Yüzeyel pleksus FAZ alanında hem 1.ay hem de 3.ayda anlamlı azalma saptandı (P<0.005). Preop derin vasküler pleksus FAZ alanı ortalama 0,651± 0,313 mm2 iken, postop 1.ay ve 3.ayda sırasıyla 0,481± 0,247 mm2 ve 0,575± 0,259 mm2 olarak saptandı. Derin retinal vasküler pleksusta sadece 1. ayda FAZ alanında anlamlı değişiklik saptanarak daralma olduğu gözlendi (P<0,05). Ancak 3.ayda FAZ alanında tekrar genişleme saptandı ve enjeksiyon öncesine göre anlamlı değişiklik saptanmadı (P>0,05). Preop yüzeyel total vasküler dansite ortalama 39,1 iken, 1.ay ve 3.ayda sırasıyla 39,1 ve 39,4 saptandı. Derin retinal pleksus total vasküler dansitesi ise preop 43,2 iken, postop 1.ay ve 3.ayda sırasıyla 43,4 ve 43,6 olarak saptandı. Deksametazon implant sonrası 1.ay ve 3.ayda ortalama total vasküler dansitede hem yüzeyel hem de derin pleksusta anlamlı değişiklik saptanmadı (P>0,05). Sonuç: Anti-VEGF' e dirençli DMÖ hastalarında intravitreal deksametazon implant tedavi sonrasında FAZ alanında anlamlı daralma olduğu ancak vasküler dansitede anlamlı bir değişiklik olmadığı saptandı. Anti-VEGF' e dirençli DMÖ' de deksametazon tedavisinin güvenli, etkili ve uygulanabilir bir tedavi yöntemi olduğu, hastaların takiplerinde de OKT ile birlikte OKT-A' nın da kullanılmasının ek yararlar sağladığı sonucuna varıldı.