Antinükleer antikorların immünolojik tanı yöntemleri ile araştırılması

Konnektif Doku Hastalıkları'nın birçoğunda çok sayıda otoantikor varlığı gösterilmiştir. ANA başlığı altında toplanan, hücre nükleusu ve/veya sitoplazmasındaki nükleer komponentlere karşı gelişen antikorlar; Romatoid Artrit, Sistemik Lupus Eritematozus, Sjögren Sendromu, Dermatomiyozit/Polidermatomiyozit gibi sistemik otoimmün hastalıkların tanısında çok önemlidir. ANA pozitifliğinin saptanması amacıyla farklı yöntemler kullanılmaktadır. Çalışmamıza Dahiliye Romatoloji Bilim Dalı'nda konnektif doku hastalığı ön tanısı ile araştırılan 145 (%75.9) kadın, 46 (%24.1) erkek olmak üzere toplam 191 hasta dahil edildi. Hastalardan alınan serum örneklerinde anti nükleer antikor'ları, IFA ve İmmünoblot yöntemleri ile araştırıldı. IFA yöntemiyle hastaların 76'sında (%39.8) ANA pozitifliği saptandı, 115 (% 60.2) hastada ANA negatif olarak belirlendi. Pozitif saptanan hastaların 28 (%36,8)'i homojen, 11', (%14.5) ince granüler, 10'u (%13.2) nükleolar, 8'i (%10.5) homojen/sitoplazmik, 7'si (%9.2) iri granüler, 3'ü (%4.0) ince granüler /nükleolar, 2'si (%2.6) Jo-1, 2'si (%2.6) anti-sentromer, 2'si (%2.6) nüklear dot, 1'i (%1.3) nüklear dot/ sitoplazmik, 1'i (%1.3) nükleer membran, 1'i (%1.3) sitoplazmik patern olarak belirlenmiştir. İmmünoblott yöntemiyle hastaların 95'inde (%49.7) bir yada birden fazla alt grup antikoru pozitif, 96'sında (%50.3) negatif olarak saptandı. ANA saptanması için IFA yöntemi altın standart olarak kabul edildiğinde; immunoblot yönteminin sensivitesi % 77.63, spesifitesi %68.70, pozitif prediktif değeri %62.11, negatif prediktif değeri %82.29 olarak saptandı. Sonuç olarak IFA yöntemi ile nükleer ve stoplazmik antijenlere karşı gelişen birçok antikor saptanabilmesine rağmen, iyi deneyim gerektirmektedir. İmmünblot tekniği ile alt gruplar ayırt edilebilmektedir. IFA ve immunblot testlerinin tamamlayıcı testler olarak laboratuarlarda birlikte kullanılması gerektiğini düşünmekteyiz.