Apomikt ve seksüel boechera türlerinde SWI1/DYAD geni ve ifadesinin moleküler karakterizasyonu

Bu çalışmada, apomikt (Boechera gunnisoniana, B. holboelii) ve seksüel (B. stricta) bitkilerinde SWI1/DYAD geni ortoloğu yapısı ve ifadesinin moleküler karakterizasyonu ortaya çıkarılmıştır. Boechera türlerine ait çiçek tomurcuklarından SWI1/DYAD cDNA'sı RT-PCR aracılığı ile elde edilmiştir. Ayrıca B. gunnisoniana, B. stricta ve B. divaricarpa türlerinde SWITCH1/DYAD geni genomik DNA'dan da çoğaltılmıştır. SWITCH1/DYAD geni ilk olarak bir model organizma olan Arabidopsis thaliana türünden izole edilmiş ve kardeş kromatid kohezyonu, mayotik kromozom organizasyonundan sorumlu bir gen olarak tanımlanmıştır. Ayrıca diploid gametlerin oluşumuna yol açması sebebi ile apomiksi sürecinde etkili bir gen olduğu düşünülmektedir. Apomiksi, bazı Angiosperm bitki türlerinde genetik olarak birbirinin aynı, anasal kopyalardan oluşan nesillerin oluşumuna yol açan eşeysiz üreme biçimidir. Apomiksinin kültürbitkilerine aktarılması bitki yetiştiriciliğinde heterozigotluğun sabitlenmesi, hibrit özelliklerinin korunması ve hibritlerin nesiller boyunca çoğaltılabilmesine olanak tanıyacak olması nedeni ile gelecek vaat eden bir konudur. Apomiksi; yumurta hücresinin partenogenetik bir gelişimle embriyoyu oluşturması ve bunu takiben fonksiyonel bir endosperm gelişimi ile ana bitkinin genotipini taşıyan diploid bireylerin oluşumudur. Apomiksinin altında yatan moleküler süreçlertam olarak bilinmiyor olsa da DYAD geni üzerinde yapılan çalışmalar bu gendeki mutasyonların apomiksinin önemli bir aşaması olan apomayoza yol açabildiğini göstermiştir. Bu çalışma ile doğal apomikt bir tür olan B. gunnisoniana türünde elde edilen 1243 b.ç, B. holboellii türünde elde edilen 650 bp. ve B. stricta türünden elde edilen 684 bp. transkript Arabidopsis SWITCH1/DYAD geni ile yüksek oranda benzerlik göstermektedir.Anahtar sözcükler: Apomiksi, Apomayoz, SWITCH1, DYAD