Arabuluculuk faaliyeti sonucunda düzenlenen anlaşma belgelerinin icrası

Arabuluculuk faaliyeti; tarafların anlaşmaya varması, taraflara danışıldıktan sonra arabuluculuk için daha fazla çaba sarf edilmesinin gereksiz olduğunun arabulucu tarafından tespit edilmesi, taraflardan birinin karşı tarafa veya arabulucuya, arabuluculuk faaliyetinden çekildiğini bildirmesi, tarafların anlaşarak arabuluculuk faaliyetini sona erdirmesi veya uyuşmazlığın arabuluculuğa elverişli olmadığının tespit edilmesi şekillerinden biri ile sona erebilir. Arabuluculuk faaliyeti sona erdiğinde arabulucu tarafından bir son tutanak düzenlenir. Arabuluculuk faaliyeti anlaşma ile neticelendiğinde son tutanağa tarafların anlaştıkları ve sürecin bu şekilde sona erdiği yazılır. Tarafların son tutanaktan başka anlaşma konuları ile ilgili anlaşma belgesi düzenlemeleri de mümkündür. Anlaşma belgesine icra edilebilirlik şerhi alındıktan sonra bu belge ilâm netliği kazanmaktadır. Anlaşma belgesi ile benzer ilâm niteliğinde başkaca belgeler de bulunmaktadır. Ancak diğer ilâm niteliğinde belgeler ile anlaşma belgesinin pek çok farklılığı bulunmaktadır. Anlaşma belgesinin ilâm niteliği kazanabilmesi için, anlaşma belgesindeki anlaşma konularının arabuluculuğa ve icraya elverişli olması gerekmektedir. Arabuluculuğun uygulama alanın genişletilmesi ve arabuluculuğun etkinleştirilmesi günümüzde teşvik edilmektedir. Ancak anlaşma belgesinin icrası ile ilgili yaşanan sorunlar, arabuluculuğa ön yargı ile yaklaşılmasına neden olabileceği için bu sorunların çözüme kavuşturulması son derece önemlidir. Bu nedenle ticari arabuluculuk sonucunda varılan uluslararası anlaşmaların taraf devletlerce icrasının kolaylaştırılması maksadı ile Singapur Sözleşmesi düzenlenmiş ve ülkemiz de bu sözleşmenin tarafı olmuştur. Arabuluculuğun en cazip yanı kısa sürede elde edilebilen ilâm niteliğindeki anlaşma belgesinin, yıllarca süren yargılama neticesinde elde edilen ilâmla aynı ayrıcalığı taraflara sağlamasıdır. Bu nedenle anlaşma belgesinin ilâm niteliğinde belge olabilmesi için nasıl düzenlenmesi gerektiği ve anlaşma belgesinin icrasında özellik arz eden hususların neler olduğu son derece önemlidir.