Artroskopik menisküs tamiri uygulanan hastalarda dinamik denge, dinamik taban basınç dağılımı, kinezyofobi ve fiziksekl fonksiyon parametreleri arasındaki ilişkinin incelenmesi

Bu çalışma, artroskopik menisküs tamiri uygulanan hastalarda dinamik denge, dinamik taban basınç dağılımı, kinezyofobi ve fiziksel fonksiyon parametreleri arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamıştır. Kesitsel ve gözlemsel olarak tasarlanan araştırma, İstanbul Fatih Sultan Mehmet Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde postoperatif 6-24 ay aralığında olan yaş ortalaması 32,39 yıl olan 21'i kadın (%38,9) ve 33'ü erkek (%61,9) olmak üzere toplam 54 katılımcı ile yürütülmüştür. Çalışmaya, 20-50 yaş aralığında bulunan, izole artroskopik menisküs tamiri geçirmiş, standart rehabilitasyon programına katılmış, değerlendirmelere koopere olan ve dengeyi etkileyebilecek herhangi bir nörolojik, sistemik veya ortopedik problemi bulunmayan bireyler dahil edilmiştir. Ek diz cerrahisi veya yaralanması öyküsü, alt ekstremitede mekanik bozukluk, bilişsel yetersizlik veya rehabilitasyon almamış olmak ise dışlanma kriteri olarak belirlenmiştir. Veri toplama aracı olarak Y Denge Testi (YDT), Footwork Pedobarografi Analizi, Tampa Kinezyofobi Ölçeği, Tegner Fiziksel Aktivite Ölçeği ve Lysholm Diz Ölçeği kullanılmıştır. İstatistiksel analizler, SPSS 25.0 yazılımı ile gerçekleştirilmiştir. Anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edilmiştir. Bulgulara göre, ameliyatlı tarafta YDT posterolateral yön denge skorları ile Tegner Fiziksel Aktivite Skoru (r=0,242; p=0,044) ve Lysholm Diz Skoru (r=0,263; p=0,031) arasında pozitif ve zayıf düzeyde; Tampa Kinezyofobi Skoru (r=−0,234; p=0,049) ile negatif ve zayıf düzeyde istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmıştır (p<0,05). Ameliyatlı taraf toplam YDT skoru ile Tegner skoru (r=0,239; p=0,046), ve Lysholm Skoru (r=0,244; p=0,042) arasında statstksel olarak anlamlı, poztf ve zayıf düzeyde; Tampa Skoru (r=- 0,246; p=0,041) le negatf ve zayıf düzeyde lşk bulunmuştur (p<0,05). Dinamik taban basınç dağılımı parametrelerinin fiziksel fonksiyon ve kinezyofobi ile ilişkisi istatistiksel olarak anlamlı değildir (p>0,05). Tampa Kinezyofobi Skoru, Tegner (r=−0,971; p=0,000) ve Lysholm (r=−0,919; p=0,000) skorları ile istatistiksel olarak anlamlı, negatif ve güçlü düzeyde korelasyon göstermiştir. Sonuç olarak menisküs tamiri cerrahisi geçirmiş hastalarda fiziksel fonksiyonun dinamik denge ve kinezyofobi üzerinde kritik rol oynadığı, ancak dinamik taban basınç dağılımı ile doğrudan ilişkisi olmadığı belirlenmiştir. Bu bulgular, menisküs tamiri sonrası rehabilitasyonda çok yönlü denge eğitimi ve psikolojik destek programlarının önemini vurgulamaktadır.